1
PATOFIZJOLOGIA
Patologia ogólna:
Ø 50% choroby serca
Ø 25% nowotwory
Ø 25% inne:
ü otępienie
ü udary
ü urazy komunikacyjne
Przyczyny chorób (czworo podział) :
1. zaburzenie krążenia (łac. Perturbatio circulatori)
2. zapalenie (łac. Inflammatio)
3. zwyrodnienia (łac. Degeneratio)
4. nowotwory (łac. Neoplazmata)
1. ZABURZENIE KRĄŻENIA
Mózg – powinien otrzymywać 700 – 800 ml krwi / 1min, aby dobrze funkcjonować
Nerki – dbają o zachowanie hemoatozy
Tarczyca – przyjmuje największą ilość krwi
W zaburzeniu krążenia możemy mieć doczynienia z:
§ przekrwieniem narządu
w mózgu może doprowadzić ono do obrzęku mózgu (łac. Oedema ) i śmierci, najczęściej towarzyszy zapaleniu i wzrostowi ciśnienia tętniczego.
§ niedokrwieniem narządu
Najbardziej znaną chorobą jest choroba wieńcowa (łac. Morbus coronarius), jest to choroba niedokrwienna mięśnia sercowego. Najczęściej jest przyczyną procesów miażdżycowych (łac. Atheromatossis)
Ujawnienie się choroby wieńcowej:
ü wysiłek fizyczny
ü zmęczenie
ü zdenerwowanie
ü wyjście z ciepła na mróz
Zawał (łac. Infarctus) – martwica fragmentu narządu objęty niedokrwieniem
Zator (łac. embolia) – zaburzenia krążenia, które mogą wystąpić w wielu ogniskach naczyniowych
Zakrzep (łac. Thrombus) – jest to miejscowe zamknięcie tętnicy
2. ZAPALENIE
Zapalenie jest odczynem tkanek ustroju na czynniki uszkodzenia pochodzenia zewnętrznego – bakterie, wirusy, grzyby.
Może występować zapalenie jałowe – będące odpowiedzią na czynniki wewnętrzne.
Choroby autoimmunologiczne –polegają na tym, że system immunologiczny człowieka myli się i rozpoznaje prawidłowe tkanki jako obce.
Następuje to w przypadku przeszczepów. Znaną chorobą immunologiczną jest toczeń rumieniowaty (łac. Lupus erythematosus) – przeciw ciała omyłkowo rozpoznają własne komórki jako obce, dochodzi do procesu zapalno – zakrzepowo – zatorowego nerek, pacjent umiera z powodu niewydolności.
Tumor – obrzmienie, guz
Calor – wzmożone ocieplenie
Rumor – zaczerwienienie
Zapalenie jest reakcją dwóch odpowiedzi:
1) Humoralna – przeciwciała są białkami posiadającymi zdolność do łączenia się z antygenami. Mają one charakterystyczną budowę chemiczną „sznurek w kształcie litery Y” .
2) Odporność komórkowa – odpowiedzialne są limfocyty, które mogą przekształcać się w plazmacyty, które produkują przeciwciała na miejscu – gruźlica, przekrwienie.
Reakcją na zapalenie jest gorączka lub zwiększenie temperatury miejsca uszkodzonego.
Gorączka jest to proces immunologiczny ciała – lepszy w podwyższonej temperaturze.
„LEPSZE JEST WROGIEM DOBREGO”
3. ZWYRODNIENIA
Zwyrodnienie jest to proces odkładania w zdrowych tkankach substancji, których nie powinno tam być:
ü Białka (choroba altzhaimera)
ü Tłuszcz (choroba wątroby)
ü Polisacharydy
ü Pierwiastki
Choroby mogą być:
ü Wrodzone
ü Nabyte
ü Mieszane
Przykłady chorób zwyrodnieniowych (wrodzonych i nabytych) jest:
· Neurodegeneracja – 50% przyczyn to otępienie
· Choroba Parkinsona – parkinsonizm miażdżycowy- uszkodzenie układu pozapiramidowego.
· Choroba altzhajmera – 1/3 jest uwarunkowana genetycznie, czynnikiem wyzwalającym może być silny uraz czaszki.
4. NOWOTWORY
Nowotwory są to patologiczne tkanki, mogą powstawać na skutek mutacji.
Nowotwory dzielimy na:
Ø Łagodne – nie dają przerzutów, rosną miejscowo, nie powodują smierci.
ü Palenie tytoniu
ü Niektóre substancje pokarmowe
Ø Złośliwe – ucisk na przerzuty, struktury ważne mogą powodować krwawienie.
Niewydolność serca dzielimy na:
ü Ostrą
ü Przewlekłą
ü Prawokomorową
ü Lewokomorową
ü Obukomorową
Przyczyny niewydolności lewokomorowej:
1. Choroba wieńcowa (łac. morbus coronarius) – i zawał mięśnia sercowego (infarctus myocardii )
2. Nadciśnienie tętnicze (łac. hypertonia arterialis)
3. Wady zastawkowe
4. Kardiomiopatie
Objawy:
ü Duszność wysiłkowa
ü Kaszel
ü Sinica
1. CHOROBA WIEŃCOWA I ZAWAŁ MIĘŚNIA SERCOWEGO
Zaopatrywanie m. sercowego na tlen uzależnione jest od wielu czynników:
· Częstości i miarowości pracy serca
· Napięcia ścian komór pod koniec rozkurczu
· Kurczliwość m. sercowego
· Wysokość ciśnienia tętniczego
ü Wysiłek fizyczny
ü Nadciśnienie tętnicze
ü Nadczynność tarczycy
ü Częstoskurcz
ü Choroby gorączkowe
Podstawowym objawem niewydolności wieńcowej są napady bólowe dławicy piersiowej, zwanej dusznicą bolesną (łac. Angina pectoris)
Zawał mięśnia sercowego jest najczęściej następstwem choroby wieńcowej. Jest to stan, w którym dochodzi do zupełnego odcięcia pewnego obszaru mięśnia sercowego od ukrwienia wieńcowego do czasu wytworzenia się martwicy. Zawał zaczyna się bólami za mostkowymi, promieniującymi do żuchwy, lewej ręki lub barku, ból jest bardzo silny.
W pierwszych godzinach zwiększa się stężenie glukozy we krwi, zwiększa się liczba krwinek białych we krwi, mogą występować stany podgorączkowe.
2. NADCIŚNIENIE TĘTNICZE
Wiek, w którym po raz pierwszy pojawiło się nadciśnienie jest ważnym momentem diagnostycznym.
Choroba nadciśnieniowa zaczyna się zwykle już w 3 i 4 dekadzie życia. Wystąpienie nadciśnienia po 50 roku życia sugerować może jego miażdżycowe tło.
Wysokie ciśnienie rozkurczowe nie jest na ogół spotykane w nadciśnieniu miażdżycowym.
Nadciśnienie może być wywołane zmniejszeniem sprężystości naczyń ( miażdżyca tętnic), zwiększeniem pojemności wyrzutowej serca(niedomykalność zastawek aorty), lub samoistnym zwężeniem obwodowego układu tętniczego.
3. WADY ZASTAWKOWE
Nabyte wady serca powstają w wyniku uszkodzenia zastawek serca głównie przez procesy zapalne. Uszkodzenie powoduje zwężenie lub niedomykalność zastawki. Najczęściej uszkodzeniu ulega zastawka dwudzielna, rzadziej aortalna, zastawki serca prawego – bardzo rzadko.
ü Zastawka mitralna ( dwudzielna ) – zwężenie zastawki jest najczęściej następstwem przebycia reumatycznego zapalenia wsierdzia, w wyniku czego dochodzi do zgrubienia płatków zastawki dwudzielnej, ich zarośnięcia, zwłóknienia, oraz zwapnienia. Niewielkie zwężenie nie powoduje żadnych dolegliwości. Najwcześniejszym objawem jest duszność początkowo wysiłkowa, duszność spoczynkowa występuje przy znacznym zwężeniu.
W zapisie EKG załamek P jest poszerzony i dwugarbowy w odprowadzeniu I i II .
Niedomykalność zastawki polega na niedostatecznej szczelności zastawki podczas
skurczu, co jest powodem wstecznego odpływu krwi z lewej komory do lewego
przedsionka.
ü Zastawka aortalna – niedomykalność tej zastawki powstaje najczęściej po przebyciu choroby reumatycznej, rzadziej kiły, bakteryjnego zapalenia wsierdzia. Uszkodzenie zastawki powoduje wsteczny odpływ krwi w okresie rozkurczu z aorty do lewej komory.
Stopniowo dochodzi do rozstrzeni i przerostu mięśnia lewej komory, powstaje tzw. Serce wole.
4. KARDIOMIOPATIE
Są to pierwotne uszkodzenia mięśnia sercowego.
ü Dusznością wysiłkową
ü Pojawienie się przesięku w płucach
ü Duszność pochodzenia sercowego (łac. astma cardiale ) – występuje głównie w nocy
ü Obrzęk płuc (łac. oedema pulmonum)
Przyczyny niewydolności prawokomorowej:
1. Jest najczęściej wtórna do niewydolności lewokomorowej
2. Prowadzi do niewydolności obukomorowej
ü Obrzęk kończyn dolnych na początku niewielki
ü Obrzęki wokół kostek , początkowo przemijające potem stałe
ü Obrzęk jamy brzusznej
ü Poszerzenie żył szyjnych
ü Powiększenie wątroby
ü Wzdęcia, nudności, zaparcia, biegunka
Serce płucne (łac. cor pulmonale) = zespół płucno – sercowy ( łac. syndroma pulmo – cardiale) zmiany w układzie sercowo – naczyniowym powstałe wtórnie z powodu przewlekłego nadciśnienia w tętnicy płucnej.
Uszkodzenie prawej komory mięśnia sercowego w przebiegu choroby:
ü Rozedmy płuc
ü Dychawicy oskrzelowej (skurcz oskrzeli na tle alergicznym)
ü Różowy pufacz „pink paf”- świeży astmatyk, walczy z oddechem
ü Niebieski nadymacz – pacjent z sinicą, obrzękami kończyn dolnych, nie walczy z oddechem
Leczenie:
Naparstnica (digitalis) zawiera alkaloidy wspomagające działanie mięśnia sercowego, zwalnia akcję serca, uczula na występowanie zaburzeń rytmu.
Potas (K) powoduje zatrzymanie akcji serca w asystoli.
Leki moczopędne Furosemit
Nadciśnienie tętnicze (łac. hypertensio arterialis)
Prawidłowa wartość ciśnienia do 40 roku życia to 140/90, u starszych 160/90.
Ciśnienie rozkurczowe 90 – 100 to nadciśnienie chwiejne, powyżej 100 to nadciśnienie tętnicze utrwalone.
Przyczyny:
¨ U 90% chorych nie ma przyczyny bezpośredniej
¨ Teoria mozaikowa Pega: - mężczyźni , czynniki genetyczne i zawodowe
¨ Zaburzenia hormonalne: kora nadnercza
¨ Nerkowopochodne – nerki są gruczołem wewnątrzwydzielniczym wydzielają EPO (erytropoetyna), oś RAA...
tiger1704