Praca kontrolna
Wioletta wiśniewska
DSK I sem I gr II
,,Choroby paznokci"
Paznokcie są przydatkami skóry , które mieszczą się w kieszonkowych zagłębieniach końcowych odcinków palców rąk i stóp . Stanowią one wytwory naskórka , które powstają przez zlewanie się martwych keratynocytów , których ściany ulegają usztywnieniu i połączeniu w ciągłą strukturę twardej keratyny paznokciowej. Tak więc twardość paznokcie zawdzięczają ułożonym dachówkowata komórkom wypełnionym keratyną. Przekrój poprzeczny paznokcie uwidocznia istnienie w jego budowie kolejnych elementów :
- macież paznokcia
- blaszka paznokciowa
- łoże paznokcia
-tkanka okołopaznokciowa
Boczne i tylne krawędzie paznokci otoczone są fałdem naskórka, który nazywany jest wałem paznokciowym. W tylnej części nad płytką paznokciową nachodzi obrąbek naskórkowy popularnie zwany ‘’skórką’’. Jego funkcją jest ochrona płytki paznokciowej przed urazami. Przyrost paznokci na długość zachodzi stale. Miejscem , w którym powstaje płytka paznokciowa jest macierz paznokcia. Gdy długość paznokcia przekroczy naskórek pokrywający opuszka palca, traci on kontakt ze swoim podłożem , a jego zakończeniem jest wówczas nazywane wolnym brzegiem paznokcia.Paznokcie pełnią liczne funkcje, mające znaczenie w codziennym życiu:
* chronią opuszki palców przed urazami;
* zwiększają zdolności manipulacyjne dłoni, szczególnie w przypadku chwytania drobnych przedmiotów;
* umożliwiają precyzyjniejsze ruchy palców;
* zwiększają wrażliwość dotykową palców.
* służą celom diagnostycznym w przypadku chorób układowych tkanki łącznej i skóry.
Do czynników mających negatywny wpływ na stan płytki paznokciowej zaliczamy:
* niedobory żywieniowe,
* schorzenia przemiany materii,
* choroby narządów wewnętrznych,
* liczne czynniki zewnętrzne np.: wilgoć, stosowanie środków chemicznych, temperatura.
Paznokcie jako twory pochodzenia naskórkowego mogą odzwierciedlać stan zdrowia organizmu. Na wygląd i kształt takie jak :zaburzenia (niedobory pokarmowe ) , choroby przemiany materii , schorzenia narządów wewnętrznych , oraz czynniki zewnętrzne , wilgoć, temperatura itp. Ze względu na możliwość współwystępowania kilku czynników uszkadzających często trudno określić, co jest przyczyną powstania deformacji paznokcia. Do najczęściej występujących zaburzeń zaliczamy :
- bielactwo prążkowane – są to białowe poprzeczne przebarwienia paznokci; w formie samoistnej może być wywołane zatruciami metalami ciężkimi , zaburzeniami metabolicznymi lub mikro urazami płytki paznokciowej , istnieje także forma dziedziczna tego zaburzenia
-bruzdy poprzeczne – są to zagłębienia płytki paznokciowej, których przyczyną jest najczęściej uszkodzenie macierzy , wywołane przez urazy przypadkowe lub w czasie pielęgnacji paznokci .Bruzdy poprzeczne są również objawem choroby Beau – Reilsch’go, pojawienie się w przebiegu zatruć , przewlekłych stanów zapalnych , cukrzycy .
-paznokcie w kształcie szkiełek od zegarka (tzn. palce dobosza ) są to uwypuklone płytki paznokciowe, przypominające kształtem szkiełka zegarowe , których najczęstszą przyczyną jest przewlekłe niedotlenienie organizmu ,np. w przebiegu chorób serca , płuc (mukowiscydoza ), mogą też występować samoistnie.
-dysplazja paznokci –są to nieprawidłowości budowy paznokci, których przyczyną są zaburzenia odżywiania , marskość wątroby, wieloletni przebieg atopowego zapalenia skóry.
-paznokcie łyżeczkowane – płytki paznokciowe wpuklają się w swojej środkowej części , przez co przypominają swoim kształtem łyżkę, przyczyną może być niedobór żelaza i witamin.
Do najczęstszych schorzeń paznokci zaliczamy:
* Grzybicę paznokci, która stanowi połowę przypadków chorób paznokci. W jej przebiegu dochodzi do rogowacenia podpaznokciowego i żółtego przebarwienia płytki paznokcia oraz jej zgrubienia. Chore paznokcie są często łamliwe, rozdwajają się i ulegają częściowemu wykruszeniu. . Wśród czynników predysponujących do wystąpienia grzybicy paznokci wymienia się m.in. ucisk mechaniczny np. przez źle dobrane obuwie. Większą podatność na ta chorobę obserwuje się też u ludzi z obniżoną odpornością komórkową i zaburzeniami endokrynologicznymi np. w przebiegu zespołu Cushinga, niedoczynności tarczycy. . Najczęściej grzybicę paznokci wywołują grzyby z rodziny drożdży i pleśni. Z kolei grzyb z rodziny dermatofitów Trichophyton rubrum, jest przyczyną powstania żółtego przebarwienia i kruchości paznokci oraz rogowacenia podpaznokciowego.
* Choroby bakteryjne, do których należy m.in. zespół zielonych paznokci wywoływany przez bakterię Pseudomonas aeruginosa. Przebiega on pod postacią bezbolesnego zapalenia wałów paznokciowych, któremu towarzyszy zielone przebarwienie paznokci. Najczęściej chorują osoby moczące dłonie w wodzie z detergentami np. gospodynie domowe, zmywający naczynia.
Inną chorobą jest zanokcica. Jest to stan zapalny toczący się w tkankach wału paznokciowego. Powstaje często jako powikłanie urazu opuszki lub naderwania paznokcia. Głównymi czynnikami wywołującymi są bakterie z grupy gronkowców i paciorkowców. Sprzyja jej maceracja paznokcia, występująca przy nadmiernym namoczeniu paznokcia i w cukrzycy. Natomiast w przypadku przewlekania się tego zakażenia, należy podejrzewać etiologię grzybiczą.
* Choroby wirusowe, które powodują brodawki płytek paznokciowych. Pojawiają się one najczęściej w okolicy okołopaznokciowej ale również mogą wrastać pod paznokieć. Ich powikłaniem są zaburzenia wzrastania paznokcia.
Dla uzyskania pięknych i zadbanych paznokci konieczna jest ich codzienna pielęgnacja, ale również dbałość o właściwe odżywianie, odpowiedni dobór obuwia i leczenie chorób powodujących nieprawidłowości płytki paznokciowej.
Istnieje wiele preparatów, których stosowanie ma na celu wzmocnienie paznokcie. Kuracje takie są jednak długotrwałe i często należy stosować leczenie nawet przez osiem tygodni. Bardzo ważne jest dostarczenie witamin z grupy B, w tym głównie biotyny, które wraz z witaminą C i witaminą E, biorą udział w procesie syntezy keratyny i innych białek wzmacniających strukturę paznokcia. Aby paznokcie były mocne, potrzebują do tego celu, podobnie jak tkanka kostna, odpowiedniej podaży wapnia i składników mineralnych. Dobre działanie na płytkę paznokciową mają również oleje: rybny i lniany oraz olej wiesiołka dwuletniego, które to zawierają nienasycone kwasy tłuszczowe, niezbędne do budowania prawidłowego paznokcia i zabezpieczające do przed złamaniami. Zażywanie cynku (15mg/dobę) z domieszką miedzi, może usunąć białe przebarwienia na paznokciach. Jednak mimo tego, że leczenie to jest szeroko stosowane, niestety nie udało się jeszcze dowieść jego skuteczności.
Najtrudniejsze jest leczenie grzybicy paznokci, które wymaga długotrwałego stosowania leków. Jednak aby zapobiegać zakażeniom i wzmocnić odporność można zażywać witaminę C i witaminę E. Nacieranie paznokci dwa razy dziennie w okresie kilku miesięcy olejkami z drzewa herbacianego, czosnku lub maścią nagietkową ,może również przynieść dobre skutki.
Do sytuacji predysponujących do wystąpienia niedoborów żywieniowych , które mogą osłabić paznokcie zaliczamy:
* zdrowienie po ciężkich chorobach infekcyjnych;
* zespoły złego wchłaniania;
* zaburzenia funkcjonowania narządów wewnętrznych, które mogą prowadzić do niedoboru białek, witamin i mikroelementów;
* okres przedwiosenny, kiedy spożywamy mniej warzyw i owoców;
* stosowanie źle zbilansowanej diety.
Szczególne znaczenie dla zdrowia paznokci ma odpowiednia dieta, która powinna zawierać odpowiednie ilości:
* białka, w tym aminokwasów egzogennych takich jak fenyloalanina, metionina czy lizyna, które zawarte są m.in. w białkach jaj, mleku, serach i ryżu;
* wapnia, który zawarty jest w mleku, żółtkach jaj, serach;
* żelaza, które zawarte jest m.in. w natce pietruszki;
* krzemu, który zawarty jest m.in. w świeżych warzywach i owocach oraz w skrzypie;
* magnezu, który zawarty jest m.in. w kakao, czekoladzie, migdałach;
* cynku, który zawarty jest m.in. w burakach, kapuście, kiełkach pszenicy.
Gdy w naszej diecie brakuje tych składników, albo z powodu innej choroby nie możemy spożywać wszystkich koniecznych pokarmów, wówczas niedobory te możemy uzupełniać stosując preparaty farmakologiczne. Każda zmiana w wyglądzie naszych paznokci powinna być również skonsultowana z lekarzem dermatologiem.
Bibliografia
http//www.bryk.pl
http//www.zdrowie.com
http//www.resmedica
http//www.kosmetycznastrona.pl
wiowis32