Data wykonania:

11.IV.2000.

Politechnika Szczecińska

Instytut Inżynierii Materiałowej

Zakład Spawalnictwa

Sprawozdanie z ćwiczenia laboratoryjnego nr 6 pod tytułem: Zgrzewanie i lutowanie.

Grupa IM-26

Gr. Lab. A

Zespół A1

Wykonali:

Adrianna Sidoryk

Piotr Wiśniewski

Cel ćwiczenia.

Celem ćwiczenia jest zapoznanie się z techniką zgrzewania i lutowania, zaznajomienie się z wymogami BHP oraz ocenie trudności łączenia tą metodą.

Zgrzewanie.

Zgrzewanie punktowe- polega na łączeniu za pomocą szeregu punktów dwóch elementów cienkościennych ułożonych jeden za drugim, np. blach na zakładkę. Operację zgrzewania wykonuje się na maszynie zaopatrzonej w elektrody kłowe, między którymi umieszcza się element zgrzewany.

Stosuje się elektrody miedziane wewnątrz puste i chłodzone energicznie od środka wodą bieżącą.

Stanowisko pracy.

Rys.1 Schemat zgrzewarki punktowej pedałowej.

1-pedał

2-dźwignia

3-sprężyna

4-koniec dźwigni

5,6-elektrody

7-przewody

8-przełącznik

9-włącznik prądu

10-transformator

Zgrzewanie liniowe- polega na łączeniu w sposób ciągły za pomocą elektrod krążkowych. Krążki obracają się ruchem równomiernym, a przepływ prądu jest przerywany. W okresach przepływu prądu powstają zgrzeiny punktowe zachodzące na siebie. Miedziane elektrody krążkowe, obracając się, przesuwają blachy łączone. Zwykle górny krążek jest napędzany przez silnik elektryczny, dolny zaś obraca się luźno przez tarcie; przy grubszych blachach nadaje się obu krążkom ruch przymusowy, w celu uniknięcia poślizgu.

Rodzaje zgrzewania liniowego:

-         zgrzewanie na zakładkę (stosuje się tylko do zgrzewania blach bardzo cienkich do 1 mm grubości)

-         zgrzewanie doczołowe (stosowane przy wyrobie rur)

Typy zgrzewarek liniowych:

-         wzdłużna (do wykonywania zgrzein wzdłuż tworzących na przedmiotach cylindrycznych)

-         obwodowa (do przypawania den)

-         uniwersalna (można ustawić krążki wzdłuż lub w poprzek ramion zgrzewarki)

Stanowisko pracy.

Rys. 2 Schemat zgrzewania liniowego;

1,2-elektrody krążkowe

Lutowanie.

Podczas lutowania brzegi przedmiotu łączonego są w stanie stałym, natomiast ciekłe spoiwo doprowadza się do szczeliny między części łączone. Połączenie uzyskuje się zasadniczo dzięki dyfuzji ciekłego lutu w metale łączone i odwrotnie, oraz w mniejszym stopniu – dzięki przyczepności.

Lutowanie jest stosowane w przypadkach, gdy:

-         grubość przedmiotów jest niewielka

-         należy unikać ogrzewania do wysokiej temperatury

-         metal jest trudno spawalny, przy czym ze względu na niewielką produkcję nie stosuje się zgrzewania oporowego

-         wymagania wytrzymałościowe są niewysokie, a złącze powinno zapewnić głównie szczelność albo dobrą przewodność elektryczną

-         duża ilość złączy jest blisko siebie, a wielokrotne podgrzewanie jest niepożądane

-         gdy łączy się dokładnie obrobione części, przy których trzeba unikać odkształceń

-         złącze powinno być rozłączne

Właściwości lutu:

-         dobrze zwilżające materiał

-         niska temperatura topnienia

-         łatwopłynność

-         powinowactwo chemiczne lutu do metali łączonych powinno sprzyjać tworzeniu się na ich styku roztworów stałych i związków międzymetalicznych

-         odpowiednia barwa

Stanowisko pracy.

Rys. 3 Przyrządy do spawania                        Rys. 4 Lampa lutownicza.

a)     kolba ogrzewana gazem świetlnym

b)    palnik, gaz palny zasysa powietrze

c)     sprężone powietrze zasysa gaz palny

Rodzaje lutowania:

-         miękkie

-         twarde

Lutowanie miękkie – używa się jako lutu stopu cyny z ołowiem (temp. topnienia 181¸243ºC). Najniższą temperaturę topnienia (181ºC) ma stop 63%Sn i 37%Pb. W praktyce stosuje się luty, które zawierają 17¸90%Sn. Ze względu na wysoki koszt cyny są stosowane często luty bezcynowe, które składają się głównie z 9¸11% kadmu, 5% cyny, 1¸5% cynku, 0,5¸0,9% antymonu, reszta – ołów.

Lutowanie twarde – używa się jako lutu mosiądzu, zawierających 40¸50% miedzi, o temp. topnienia 850¸950ºC. Tylko w rzadkich przypadkach stosuje się czystą miedź (temp. topnienia 1080ºC).

Wnioski.

Reasumując, można stwierdzić, że zgrzewanie i lutowanie to najprostsze i najtańsze metody łączenia. W przypadku zgrzewania pracuje się przy małych prądach, stosując zgrzewarki oporowe nie występuje zjawisko jarzenia łuku, przez co polepsza się bezpieczeństwo pracy. W przypadku lutowania miękkiego pracujemy w niższych temperaturach. Szybkość pracy np. zgrzewania punktowego zbliżona jest do prędkości pracy maszyny do szycia, czyli jest bardzo duża. Omówione wyżej metody łączenia są o wiele prostsze, nie wymagają tak dużej wprawy, jak w przypadku spawania jakąkolwiek z metod.