K_002_98.PDF

CBOS

CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ

SEKRETARIAT

ZESPÓŁ REALIZACJI

BADAŃ

629 - 35 - 69, 628 - 37 - 04

URAWIA 4A, SKR. PT.24

00 - 503 W A R S Z A W A

TELEFAX 629 - 40 - 89

621 - 07 - 57, 628 - 90 - 17

INTERNET:

http://www.korpo.pol.pl/cbos

E-mail: cbos@pol.pl

BS/2/2/98

NAWYKI

YWIENIOWE: OCENY, OPINIE, ZACHOWANIA

K OMUNIKAT Z BADA Ń

WARSZAWA, STYCZE Ń ‘98

P RZEDRUK MATERIAŁÓW CBOS W CAŁO Ś CI LUB W CZ ĘŚ CI ORAZ WYKORZYSTANIE DANYCH EMPIRYCZNYCH

JEST DOZWOLONE WYŁ Ą CZNIE Z PODANIEM Ź RÓDŁA

UL.

CBOS

NAWYKI

YWIENIOWE: OCENY, OPINIE, ZACHOWANIA

Ponad połowa Polaków (52%) jest przekonana,

e od

ywia si

zdrowo, ale tylko 5% uwa

a, i

spo

ywa bardzo zdrow

ywno

ść

i tyle samo (5%) zdecydowanie negatywnie ocenia swój codzienny

jadłospis. Jednocze

nie ankietowani w zdecydowanej wi

kszo

(70%) nie zamierzaj

zmienia

swoich przyzwyczaje

i nawyków

zwi

zanych z jedzeniem. W

ród 30% pozostałych, którzy chc

zrobi

, s

najcz

ęś

ciej osoby zamo

ne, wy

ej wykształcone, a tak

ci, którzy negatywnie oceniaj

walory zdrowotne swego sposobu

ywienia.

Blisko połowa badanych (47%) ocenia,

e obecnie oni i ich rodziny

ywiaj

zdrowiej ni

dziesi

ęć

lat temu, 29% nie zmieniło

w tym czasie sposobu

ywienia, a 16% uwa

e dawniej oni sami

i członkowie ich rodzin od

ywiali si

zdrowiej.

Polacy s

przekonani o prawidłowej strukturze spo

ywanych

produktów. Wyj

tek stanowi niedobór ryb, który odczuwa 56%

ankietowanych. Mniej wi

cej co czwarty Polak ocenia,

e spo

ywa

za mało mleka i jego przetworów oraz owoców i warzyw. Równie

mniej wi

cej co czwarty przyznaje si

do zjadania zbyt du

ych

ilo

ci słodyczy i tłuszczów.

Jedna trzecia respondentów zawsze sprawdza, czy

ywno

ść

, któr

kupuje, jest

wie

a, a 15% nigdy nie zwraca na to uwagi.

kszo

ść

konsumentów (70%) nie czyta informacji na opako-

waniu dotycz

cych składników kupowanej

ywno

ci lub robi

totylko sporadycznie. Prawie dwie trzecie badanych (62%)

przynajmniej czasami kupuje tzw. zdrow

ywno

ść

Zmiany, jakie zaszły w Polsce w zaopatrzeniu i rozwoju rynku

spo

ywczego, wpływaj

na zmian

stylu

ywienia Polaków. Na

podstawie uzyskanych danych trudno jednak ustali

, czy zmiany

nast

puj

w kierunku zdrowego czy niezdrowego stylu

ywienia.

Sonda

„Omnibus”, 13-18 listopada ’97, reprezentatywna próba kwotowa dorosłej ludno

ci Polski (N=1000).

Pytania stanowi

ce blok tematyczny „Nawyki

ywieniowe i wiedza na temat spo

ywanej

ywno

ci” zadano

na zlecenie Przegl

du Reader’s Digest .

Zmiany, jakie zaszły w zaopatrzeniu rynku spo

ywczego po roku ’89, z pewno

nie

pozostaj

bez wpływu na nasze nawyki

ywieniowe i struktur

jadłospisu. Pojawienie si

w sprzeda

y nowych, dawniej trudno dost

pnych artykułów spo

ywczych, bogactwo

i ró

norodno

ść

oferty rynkowej, pojawienie si

sklepów specjalizuj

cych si

w sprzeda

tzw. zdrowej

ywno

ci, a tak

e produktów dla wegetarian czy diabetyków stwarzaj

liwo

ci wyboru stylu

ywienia zgodnie z indywidualnymi upodobaniami smakowymi i

potrzebami zdrowotnymi.

Nawyki

ywieniowe, podobnie jak wszystkie inne zachowania wynikaj

z utrwalonych tradycj

zwyczajów, nie podlegaj

zmianom z dnia na dzie

. Jest to raczej

proces, który dokonuje si

w dłu

szej perspektywie czasowej, wymaga zmian mentalno

i powinien by

wsparty wiedz

o prawidłowym od

ywianiu si

. Dla

ledzenia dokonuj

cych

zmian, ustalenia ich kierunku i dynamiki wa

na jest diagnoza aktualnych opinii, ocen,

zachowa

oraz nawyków

ywieniowych i wyobra

o zdrowym od

ywianiu si

. Temu

celowi słu

yły badania sonda

owe zrealizowane przez CBOS 1 w listopadzie ’97 na zlecenie

Przegl

du Reader’s Digest.

Z DROWO CZY NIEZDROWO ?

Punktem wyj

ciowym do prognozowania zmian w stylu

ywienia jest jego obecna

ocena, a tak

e wiedza i wyobra

enia o zasadach zdrowego od

ywiania si

. Okazuje si

opinie Polaków dotycz

ce walorów zdrowotnych spo

ywanych pokarmów s

wyra

nie

podzielone.

1 Sonda

„Omnibus”, 13-18 listopada ’97, reprezentatywna próba kwotowa dorosłej ludno

ci Polski (N=1000).

Pytania stanowi

ce blok tematyczny „Nawyki

ywieniowe i wiedza na temat spo

ywanej

ywno

ci” zadano

na zlecenie Przegl

du Reader’s Digest .

- 2 -

CBOS

RYS. 1 . JAK PAN(I) S Ą DZI, CZY - OGÓLNIE RZECZ BIOR Ą C - Ż YWNO ŚĆ , KTÓR Ą PAN(I)

SPO Ż YWA, JEST:

bardzo zdrowa

raczej zdrowa

47%

niezbyt zdrowa

38%

w ogóle niezdrowa

Trudno powiedzie

Ponad połowa ankietowanych uwa

e od

ywia si

zdrowo. Co prawda tylko 5%

z nich s

dzi,

e spo

ywana przez nich

ywno

ść

jest bardzo zdrowa, jednak ju

poka

grup

(47%) stanowi

ci, którzy oceniaj

własne menu jako raczej zdrowe. Najwi

cej jest ich w

ród

mieszka

ców małych miast (60%), przedstawicieli kadry kierowniczej i inteligencji (58%)

oraz w

ród pracowników fizyczno-umysłowych (56%) 2 . Raczej zdrowe od

ywianie si

deklaruje równie

nieco wi

cej ni

połowa badanych z wy

szym wykształceniem (54%).

Jednocze

nie prawie dwie pi

te (38%) respondentów twierdzi,

e od

ywia si

raczej

niezdrowo. Najcz

ęś

ciej s

to robotnicy niewykwalifikowani (49%). Natomiast jedynie 5%

badanych zdecydowanie negatywnie ocenia swój codzienny jadłospis pod wzgl

dem

zdrowotnym.

Zapytali

my równie

ankietowanych, czy i w jakim kierunku nast

piły zmiany w ich

sposobie od

ywiania si

w ci

gu ostatnich dziesi

ciu lat. Uzyskane informacje mo

na uzna

za optymistyczne.

Blisko połowa Polaków (47%) - według ich własnej oceny - obecnie od

ywia si

zdrowiej ni

dziesi

ęć

lat temu, natomiast ponad jedna czwarta ankietowanych (29%) nie

zaobserwowała zmian w sposobie

ywienia. Niewielki odsetek (8%) badanych nie potrafi

oceni

, jak w porównaniu z dniem dzisiejszym od

ywiały si

ich rodziny dziesi

ęć

lat temu.

Najcz

ęś

ciej s

to ludzie młodzi, uczniowie i studenci. Mniej wi

cej co szósty respondent

(16%) jest zdania,

e obecnie on sam i jego rodzina od

ywiaj

mniej zdrowo ni

dawniej.

Zob. tabele aneksowe.

- 3 -

CBOS

RYS. 2. JAK PAN(I) OCENIA, CZY - OGÓLNIE RZECZ BIOR Ą C - OBECNIE SPOSÓB

OD Ż YWIANIA SI Ę PANA(I) I PANA(I) RODZINY JEST:

zdrowszy ni

10 lat temu

taki sam jak 10 lat temu

47%

29%

16%

mniej zdrowy ni

10 lat temu

Trudno powiedzie

Ocena zmiany sposobu

ywienia jest wyra

nie zwi

zana z poziomem wykształcenia

respondenta oraz kondycj

materialn

gospodarstwa domowego. Im wy

sze wykształcenie

i lepsza ocena sytuacji materialnej rodziny, tym cz

ęś

ciej ludzie maj

poczucie,

e obecnie ich

jadłospis jest zdrowszy ni

dawniej. Im gorsza sytuacja finansowa - tym wi

kszy odsetek

odpowiedzi stwierdzaj

cych brak zdania oraz tym cz

stsze opinie,

e obecnie rodzina

ywia si

gorzej ni

dziesi

ęć

lat temu.

Tabela 1

w procentach

Jak Pan(i) ocenia, czy obecnie sposób od

ywiania si

Pana(i) i Pana(i) rodziny jest zdrowszy, taki sam

czy te

mniej zdrowy ni

10 lat temu?

Zdrowszy

Taki sam

jak 10 lat temu

Mniej zdrowy

Trudno

powiedzie

10 lat temu

Wykształcenie:

- podstawowe

- zasadnicze zawodowe

rednie

- wy

sze

Ocena warunków materialnych :

- złe

rednie

- dobre

Plik z chomika:

Inne pliki z tego folderu:

Inne foldery tego chomika: