Mikroprocesorowy.pdf
(
274 KB
)
Pobierz
Mikroprocesorowy wykrywacz metali - AVT-5025
Mikroprocesorowy wykrywacz metali
Mikroprocesorowy
wykrywacz metali
AVT−5025
Elektroniczne detektory
metali, zwane takøe
wykrywaczami skarbÛw, naleø¹
do grupy urz¹dzeÒ, ktÛre
zawsze wzbudza³y wielkie
zainteresowanie hobbystÛw.
Jak wielkie jest
zapotrzebowanie na
urz¹dzenia tego rodzaju
moøna stwierdziÊ, przegl¹daj¹c
og³oszenia ukazuj¹ce siÍ
w†czasopismach dla
elektronikÛw.
OpisÛw budowy dobrych wy-
krywaczy metali jest w†prasie fa-
chowej jednak jak na lekarstwo.
Przyczyn¹ takiego stanu rzeczy jest
z†pewnoúci¹ fakt, øe budowa dob-
rej klasy wykrywacza jest w†wa-
runkach amatorskich doúÊ trudna.
Na najwiÍksze problemy napotyka-
my nie tylko podczas budowy
cewek wykrywaj¹cych przedmioty
metalowe, ale rÛwnieø przy reali-
zacji czÍúci elektronicznej wykry-
wacza. NajczÍúciej s¹ to bowiem
urz¹dzenia pracuj¹ce z†doúÊ wyso-
kimi czÍstotliwoúciami, realizowa-
ne w†tradycyjny sposÛb, co ozna-
cza nawijanie licznych cewek
i†dobieranie ich indukcyjnoúci.
Pomimo tych wszystkich trud-
noúci, postanowi³em ìrozpraco-
waÊî temat detektorÛw metali
i†w†krÛtkim czasie powsta³o kilka
prototypÛw takich urz¹dzeÒ. Po
selekcji wybra³em trzy z†nich,
w†ktÛrych, moim zdaniem, relacja
pomiÍdzy nak³adem pracy a†osi¹g-
niÍtymi rezultatami by³a najko-
rzystniejsza i†opis pierwszego
z†nich pozwalam sobie zaprezen-
towaÊ Czytelnikom Elektroniki
Praktycznej.
Najpopularniejsze i†jednoczeú-
nie najprostsze w†budowie s¹ wy-
krywacze z generatorem LC, ktÛ-
rego cewka o†relatywnie sporych
wymiarach umieszczona jest na
wysiÍgniku z†tworzywa sztuczne-
go. W†momencie zbliøenia takiej
cewki do metalowego przedmiotu
czÍstotliwoúÊ pracy generatora roú-
nie, o†ile mamy do czynienia
z†metalem diamagnetycznym, lub
maleje w†przypadku materia³u fer-
romagnetycznego. Zmiany czÍstot-
10
Elektronika Praktyczna 7/2001
P R O J E K T Y
Mikroprocesorowy wykrywacz metali
Rys. 1. Schemat elektryczny wykrywacza.
liwoúci s¹ ma³e i†aby je wykryÊ,
najczÍúciej stosowany by³ jeszcze
jeden generator, wytwarzaj¹cy
sygna³ o sta³ej czÍstotliwoúci, zbli-
øonej do czÍstotliwoúci generatora
pierwszego. Po zmieszaniu dwÛch
sygna³Ûw o tych czÍstotliwoúciach
otrzymujemy sygna³ o trzeciej
czÍstotliwoúci rÛønicowej, ktÛra
najczÍúciej mieúci siÍ w†zakresie
pasma akustycznego. Taki wykry-
wacz jest wiÍc doúÊ z³oøonym
uk³adem, trudnym do uruchomie-
nia i†regulacji.
A†gdyby sprÛbowaÊ inaczej?
Najprostsz¹ metod¹ stwierdzenia,
czy w†pobliøu cewki wykrywacza
znalaz³ siÍ jakiú metalowy przed-
miot by³by dok³adny pomiar czÍs-
totliwoúci wytwarzanej przez ge-
nerator. Takie rozwi¹zanie, naj-
prostsze i†najbardziej oczywiste,
by³o dot¹d niezbyt ³atwe do zre-
alizowania. Trudno bowiem wy-
obraziÊ sobie wykrywacz metali
po³¹czony z†miernikiem czÍstotli-
woúci, przyrz¹dem o†sporych wy-
miarach. Takøe odczyt wynikÛw
pomiarÛw by³by niezwykle k³o-
potliwy. Cz³owiek nie jest w†sta-
nie zbyt d³ugo skupiÊ siÍ na
obserwacji pola odczytowego cyf-
rowego miernika czÍstotliwoúci
i†odchy³ki pomiaru o†parÍ hercÛw
mog³yby pozostaÊ niezauwaøone.
A†jednak, pomimo tych zastrze-
øeÒ, zdecydowa³em siÍ w³aúnie na
budowÍ wykrywacza, w ktÛrym
wykorzystano bezpoúredni pomiar
czÍstotliwoúci. Przecieø informa-
cja o†czÍstotliwoúci sygna³u, wy-
twarzanego przez generator wy-
krywacza nie jest nam w³aúciwie
do niczego potrzebna. Interesuj¹
nas tylko zmiany tej czÍstotliwoú-
ci i†to, czy po zbliøeniu cewki do
metalowego przedmiotu czÍstotli-
woúÊ wzros³a, czy zmala³a. A†za-
tem moøna by ustaliÊ jak¹ú war-
toúÊ czÍstotliwoúci wzorcowej, za-
deklarowan¹ jako sta³a w†progra-
mie miernika, i†porÛwnywaÊ j¹
z†aktualn¹ czÍstotliwoúci¹ genera-
tora. Niestety, takie rozwi¹zanie
okaza³o siÍ nie do przyjÍcia ze
wzglÍdu na d³ugoterminow¹ nie-
stabilnoúÊ generatora. Poniewaø
jednak interesuj¹ nas tylko krÛt-
koterminowe zmiany czÍstotliwoú-
ci (zachodz¹ce w†czasie od u³am-
kÛw do pojedynczych sekund), to
rozwi¹zaniem problemu by³oby
ustalenie czÍstotliwoúci odniesie-
nia bezpoúrednio przed badaniem
terenu wykrywaczem. W†takim
przypadku uk³ad mÛg³by zawsze
pracowaÊ z†maksymaln¹ czu³oú-
ci¹, niezaleønie od warunkÛw ze-
wnÍtrznych i†w³aúciwoúci magne-
tycznych gruntu.
Urz¹dzenie oparte na takich
za³oøeniach zosta³o przeze mnie
skonstruowane oraz przesz³o
wszystkie stosowne testy i†prÛby
praktyczne. Mam wraøenie, øe
uda³o mi siÍ ìwycisn¹Êî z†tego
Podstawowe dane techniczne
wykrywacza:
Czułość mierzona w warunkach
laboratoryjnych:
płytka metalowa o powierzchni 100cm
2
i grubości 1mm była wykrywana
z odległości ok. 40..50cm,
płytka metalowa o powierzchni ok.
1000cm
2
i grubości 1mm była wykrywana
z odległości 90..100cm,
toroidalny transformator sieciowy 100W
był wykrywany z odległości 80cm.
Trzy przełączane zakresy pomiarowe: mała
czułość, średnia czułość i największa czułość
(reakcja na zmiany częstotliwości o 1Hz).
Dodatkowa możliwość bezpośredniego
pomiaru częstotliwości użytecznej podczas
testowania układu.
Ustalanie częstotliwości wzorcowej za
pomocą przycisku.
Akustyczna sygnalizacja wykrycia
metalowego przedmiotu: im większa zmiana
częstotliwości, tym wyższa częstotliwość
generowanych sygnałów akustycznych.
Graficzna sygnalizacja na wyświetlaczu
alfanumerycznym LCD wykrycia
metalowych przedmiotów i stopnia
odstrojenia generatora.
Identyfikacja własności magnetycznych
wykrytego obiektu.
Elektronika Praktyczna 7/2001
11
Mikroprocesorowy wykrywacz metali
Rys. 2. Rozmieszczenie elementów
na płytce drukowanej.
kiem czÍstotliwoúci wyposaøonym
w†kilka dodatkowych funkcji. Pro-
gram steruj¹cy prac¹ tego mierni-
ka jest tak prosty, øe moøemy
zapoznaÊ siÍ z†nim praktycznie
w†ca³oúci, pomijaj¹c jedynie ma³o
istotne fragmenty.
Czego w³aúciwie potrzebujemy,
aby wykonaÊ miernik czÍstotliwoú-
ci? Musimy mieÊ do dyspozycji
licznik, ktÛry bÍdzie zlicza³ nad-
chodz¹ce impulsy, i†uk³ad, ktÛrego
zadaniem bÍdzie bramkowanie te-
go licznika. Obydwa te bloki
funkcjonalne s¹ zawarte w†struk-
turze procesora AT89C2051. S¹ to
Timer0
i†
Timer1
, ktÛre przygotuje-
my do pracy za pomoc¹ nastÍpu-
j¹cych poleceÒ konfiguracyjnych
(w Bascomie):
Config Timer1 = Timer, Gate =
Internal, Mode = 1
Config Timer0 = Counter, Gate =
External, Mode = 1
On Timer0 Frequency
Enable Interrupts
Enable Timer0
Enable Timer1
Start Timer0
Start Timer1
Rejestry
Timera0
przeznaczone
zosta³y do zliczania impulsÛw
podawanych na wejúcie INT0 pro-
cesora, natomiast zadaniem Time-
ra1 bÍdzie odmierzanie sekundo-
wych odcinkÛw czasu.
WewnÍtrzny oscylator procesora
pracuje z†czÍstotliwoúci¹
11059200Hz, co wynika z†zastoso-
wania taniego i†popularnego rezo-
natora kwarcowego o†tej w³aúnie
czÍstotliwoúci rezonansowej. PamiÍ-
tajmy jednak, øe czÍstotliwoúÊ ta
jest wewnÍtrznie dzielona przez 12
i†dopiero sygna³ o takiej czÍstotli-
woúci jest uøywany jako sygna³
zegarowy procesora. A†zatem realna
czÍstotliwoúÊ taktowania procesora
wynosi 11059200/12=921600Hz.
Liczba ta znacznie przekracza
pojemnoúÊ zastosowanego licznika,
ktÛry wobec tego bÍdzie kilkukrot-
nie przepe³niony w†ci¹gu sekundy.
NastÍpnym krokiem bÍdzie zatem
znalezienie jak najwiÍkszej liczby,
ktÛra spe³nia nastÍpuj¹cy warunek:
wynik dzielenia 921600 przez tÍ
liczbÍ jest liczb¹ ca³kowit¹ mniej-
sz¹ lub rÛwn¹ 65536.
Liczb¹ t¹ jest 15: 11059200/
15 = 61440, co oznacza, øe
bÍdziemy wykorzystywaÊ prawie
ca³¹ pojemnoúÊ licznika. W†trybie
1†maksymalna pojemnoúÊ licznika
jest okreúlona liczb¹ dwubajtow¹
i†wynosi 65536. Wynika z†tego,
øe aby osi¹gn¹Ê przepe³nienie
licznika i†wygenerowanie prze-
rwania we w³aúciwym czasie,
licznik musi za kaødym razem
rozpocz¹Ê zliczanie od wartoúci
65536-61440=4096. Teoretycznie!
Nie zapominajmy bowiem, øe na
zatrzymanie, prze³adowanie i†po-
nowne uruchomienie timera pro-
cesor potrzebuje takøe trochÍ cza-
su. Z†obliczeÒ i†z†doúwiadczeÒ
przeprowadzonych podczas sy-
mulacji programowej wynika, øe
na te operacje procesor ìzuøyjeî
54 takty zegarowe. A†zatem licz-
ba ³adowana do rejestrÛw timera
musi wynosiÊ 4150.
Wszystkie dokonane przez nas
obliczenia nie s¹ konieczne, ponie-
waø w†naszym przyrz¹dzie nie in-
teresuje nas zbytnio rzeczywista
wartoúÊ mierzonej czÍstotliwoúci,
ale jej krÛtkoterminowe zmiany.
Poniewaø jednak jedn¹ z†opcji przy-
rz¹du jest praca w†trybie normal-
nego miernika czÍstotliwoúci, co
moøe byÊ przydatne podczas uru-
chamiania uk³adu, wyniki pomia-
rÛw bÍd¹ odpowiada³y rzeczywistej
czÍstotliwoúci pracy generatora.
OmÛwienia wymagaj¹ jeszcze
dwa elementy widoczne na sche-
macie: S1 i†S2. Z³¹cze S1 s³uøy
do do³¹czenia do uk³adu przycis-
ku chwilowego, za pomoc¹ ktÛ-
rego moøemy w†dowolnej chwili
przypisaÊ wartoúÊ zmierzonej czÍs-
totliwoúci wzorcowej, czyli ìwy-
zerowaÊî uk³ad przygotowuj¹c go
do kolejnych cykli pomiarowych.
Jest to jedna z†najwaøniejszych
funkcji uk³adu, ktÛra umoøliwia
osi¹gniÍcie maksymalnej precyzji
poszukiwaÒ. Natomiast z³¹cze S2,
do³¹czone do kolektora tranzysto-
ra T2, zosta³o umieszczone
w†uk³adzie jedynie na wszelki
wypadek. S³uøy ono do do³¹cze-
nia do uk³adu zewnÍtrznego mier-
nika czÍstotliwoúci i†by³o wyko-
rzystywane podczas testowania
prototypu. Licz¹c siÍ z†tym, øe
niejeden spoúrÛd CzytelnikÛw ze-
chce sam napisaÊ program steru-
j¹cy miernikiem nie usun¹³em
tego z³¹cza ani ze schematu, ani
z†p³ytki obwodu drukowanego.
uk³adu wszystko, co moøna uzys-
kaÊ z†wykrywacza metalu zbudo-
wanego na tak prostej zasadzie
i†wyposaøonego w†jedn¹ tylko son-
dÍ pomiarow¹.
Opis dzia³ania
Schemat elektryczny mikropro-
cesorowego wykrywacza metalu
pokazano na
rys. 1
. Jest to typowa
aplikacja procesora AT89C2051
z†do³¹czonym ciek³okrystalicznym
wyúwietlaczem alfanumerycznym
i†czterema klawiszami steruj¹cy-
mi. Przestrajany indukcyjnoúci¹
generator Collpitsa zosta³ zbudo-
wany z†wykorzystaniem tranzysto-
ra T1. CzÍstotliwoúÊ pracy gene-
ratora okreúlona jest wartoúci¹
indukcyjnoúci cewki do³¹czanej
z†zewn¹trz do z³¹cza CON2 i†po-
jemnoúci¹ kondensatora C9. Z†war-
toúciami parametrÛw tych elemen-
tÛw podanymi na schemacie wy-
nosi ona oko³o 32kHz.
Sygna³ wytwarzany przez gene-
rator jest wzmacniany przez tran-
zystor T2 i†kierowany na wejúcie
T0
procesora. I†w³aúnie w†tym
momencie koÒczy siÍ opis sche-
matu elektrycznego wykrywacza,
poniewaø aby dowiedzieÊ siÍ cze-
goú wiÍcej o†jego dzia³aniu, mu-
simy ìzajrzeÊî do wnÍtrza proce-
sora i†przeanalizowaÊ steruj¹cy
nim program.
Nasz wykrywacz metali nie
jest w†rzeczywistoúci niczym in-
nym, jak uproszczonym mierni-
Montaø i†uruchomienie
Na
rys. 2
pokazano rozmiesz-
czenie elementÛw na p³ytce ob-
wodu drukowanego wykonanego
12
Elektronika Praktyczna 7/2001
Mikroprocesorowy wykrywacz metali
Rys. 3. Sposób wykonania cewki.
nania sondy, ktÛry zastosowa³em,
oúmielam siÍ twierdziÊ, øe z dos-
kona³ym rezultatem. Najpierw jed-
nak wymienimy materia³y, w jakie
musimy siÍ zaopatrzyÊ.
1. Potrzebny bÍdzie odcinek
aluminiowej, a†w³aúciwie duralu-
miniowej rurki o†úrednicy zew-
nÍtrznej 10mm i†o†úciankach
gruboúci 1mm. Cewka bÍdzie mia-
³a 30cm úrednicy i†do jej wyko-
nania potrzebny bÍdzie odcinek
rurki o†d³ugoúci minimum 150cm,
z†ktÛrej niestety czÍúÊ siÍ zmar-
nuje. Najprawdopodobniej zamiast
rurki duraluminiowej moglibyúmy
uøyÊ rurki mosiÍønej, ale ja nie
przeprowadzi³em takich prÛb.
2. NastÍpnym materia³em nie-
zbÍdnym do wykonania sondy
bÍdzie izolowany przewÛd o†d³u-
goúci 4750cm, no powiedzmy
50m. Cewka prototypowej sondy
zosta³a nawiniÍta kynarem, ale
moøna zastosowaÊ dowolny inny
przewÛd, oczywiúcie po uprzed-
nim sprawdzeniu, czy jego 50
zwojÛw zmieúci siÍ w†rurce
o†úrednicy wewnÍtrznej 8mm. Pa-
miÍtajmy, øe cewka nie moøe byÊ
nawiniÍta ìna wciskî i†øe w†rurce
musi zostaÊ nieco wolnego miej-
sca, aby umoøliwiÊ swobodny
przep³yw Epidianu podczas im-
pregnowania cewki.
3. Materia³em pomocniczym bÍ-
dzie walec o†úrednicy 30cm, od-
powiednio twardy, aby moøna
by³o na nim wygi¹Ê rurkÍ sondy.
Podczas wykonywania prototypu
wykorzysta³em w†tym celu zwyk³y
garnek kuchenny.
4. Pozosta³e materia³y to taúma
izolacyjna, przewÛd ekranowany
o†d³ugoúci ok. 1,5m i†klej Poxipol.
Jeøeli bÍdziemy chcieli wykonaÊ
sondÍ w†wersji wyj¹tkowo odpor-
nej na wp³ywy zewnÍtrzne, to
potrzebna bÍdzie jeszcze pewna
iloúÊ Epidianu lub innej øywicy
chemoutwardzalnej.
Wygl¹d gotowej cewki zosta³
pokazany na
rys. 3
. KolejnoúÊ
postÍpowania bÍdzie nastÍpuj¹ca:
1. Pierwszym i†najtrudniejszym
etapem pracy bÍdzie wygiÍcie
rurki na kszta³t okrÍgu o†úrednicy
30cm. Wbrew pozorom, pomimo
niewielkiej úrednicy rurki, jej wy-
giÍcie bÍdzie wymaga³o pewnej
krzepy. RurkÍ wyginamy stopnio-
wo, ca³y czas dociskaj¹c j¹ mocno
do walca -†wzorca. Ostatecznym
wynikiem naszej pracy powinien
byÊ kszta³t, z†grubsza tylko przy-
pominaj¹cy okr¹g, jak pokazano
na
rys. 4
.
2. Kolejnym etapem pracy bÍ-
dzie przeciÍcie rurki w†miejscu
oznaczonym na rys. 4. CzynnoúÊ
t¹ moøemy wykonaÊ za pomoc¹
pi³ki do metalu. Po przeciÍciu
rurki uzyskujemy okr¹g ze szcze-
lin¹ na jego obwodzie.
3. NastÍpnie musimy wywier-
ciÊ w†rurce otwÛr o†úrednicy oko-
³o 3mm, zlokalizowany dok³adnie
naprzeciwko szczeliny. Brzegi ot-
woru musimy takøe bardzo do-
k³adnie wyg³adziÊ za pomoc¹ pil-
nika iglaka.
4. Wewn¹trz tak przygotowanej
rurki naleøy nawin¹Ê 50 zwojÛw
przewodu. Istniej¹ dwie moøli-
woúci: pierwsza przeznaczona tyl-
ko dla wyj¹tkowo cierpliwych
i†posiadaj¹cych palce iluzjonisty:
przewÛd, szczegÛlnie jeøeli uøy-
jemy kynaru w†izolacji teflonowej,
moøna po prostu wsun¹Ê do rur-
ki. PrÛbowa³em w†ten sposÛb wy-
konaÊ cewkÍ, ale po wsuniÍciu do
jej wnÍtrza 20 zwojÛw, bÍd¹c ca³y
opl¹tany k³Íbami przewodu, da-
³em sobie spokÛj i†postanowi³em
przeci¹Ê rurkÍ wzd³uø jej brzegu,
tak jak pokazano na rys. 4. Aby
wykonaÊ w†rurce szczelinÍ po-
trzebn¹ do szybkiego nawiniÍcia
przewodu, musimy zamocowaÊ j¹
w†imadle i†przeci¹Ê za pomoc¹
pi³ki do metalu.
5. Po przeciÍciu rurki nawiniÍ-
cie uzwojenia cewki nie powinno
juø przedstawiÊ najmniejszego
k³opotu. PamiÍtajmy tylko, øe za-
rÛwno pocz¹tek, jak i†koniec uzwo-
jenia musz¹ zostaÊ wyprowadzone
przez otwÛr wykonany naprzeciw-
ko przerwy w†obwodzie ko³a. Mu-
simy takøe zwracaÊ uwagÍ, aby
podczas nawijania cewki przerwa
w†rurce os³ony siÍ nie zamknͳa.
Najlepiej w³oøyÊ pomiÍdzy koÒce
rurki jak¹ú przegrodÍ (nie metalo-
w¹!) o†gruboúci 5..10mm. ZarÛwno
pocz¹tek, jak i†koniec uzwojenia
musz¹ zostaÊ wyprowadzone przez
otwÛr zlokalizowany naprzeciwko
przerwy w†rurce.
6. Po nawiniÍciu cewki do³¹-
czamy do koÒcÛw jej uzwojenia
przewÛd ekranowany, ktÛry po-
s³uøy do po³¹czenia sondy z†czÍú-
ci¹ elektroniczn¹ wykrywacza. Ek-
ran przewodu musi byÊ do³¹czony
do metalowej rurki ekranuj¹cej
uzwojenie cewki.
na laminacie dwustronnym z†me-
talizacj¹. Montaø czÍúci elektro-
nicznej uk³adu wykrywacza roz-
poczynamy od wlutowania w†p³yt-
kÍ elementÛw o†najmniejszych ga-
barytach, a†koÒcz¹c na kondensa-
torach elektrolitycznych. Trudno
tu o†jakiekolwiek pomy³ki, a†uk³ad
zmontowany ze sprawdzanych ele-
mentÛw powinien dzia³aÊ popra-
wnie (oczywiúcie po w³oøeniu
w†podstawkÍ zaprogramowanego
procesora i†do³¹czeniu cewki -
sondy wykrywacza i w³¹czeniu
zasilania). O†ile jednak wykonanie
czÍúci elektronicznej uk³adu by³o
banalnie proste, to podczas budo-
wy cewki -†sondy moøemy napo-
tkaÊ na spore trudnoúci. Dlatego
teø temu etapowi budowy wykry-
wacza poúwiÍcimy wiÍcej uwagi.
Wykonanie cewki sondy
wykrywacza
Jest to najwaøniejsza czynnoúÊ
podczas budowy wykrywacza i†od
jej poprawnego i†starannego wyko-
nania zaleøeÊ bÍdzie funkcjonowa-
nie naszego przyrz¹du. Tak jak
czÍúÊ elektroniczna wykrywacza
zaprojektowana zosta³a w†niekon-
wencjonalny sposÛb, tak i†wykona-
nie cewki bÍdzie odbiegaÊ od
ìreceptî zwykle podawanych
w†pismach dla elektronikÛw. Cew-
ka musi byÊ zrobiona wyj¹tkowo
solidnie, tak øe wszystkie ìpaten-
tyî polegaj¹ce na nawijaniu zwo-
jÛw na szablonie wykonanym z†na-
bitej gwoüdziami deski, a†nastÍp-
nie owijanie wykonanej cewki taú-
m¹ izolacyjn¹ i†paskami folii mu-
simy wyrzuciÊ do kosza. Podam
Wam teraz dok³adny opis wyko-
Elektronika Praktyczna 7/2001
13
Mikroprocesorowy wykrywacz metali
krywacz metali nie oznacza, øe za
jego pomoc¹ natychmiast bÍdzie-
my w†stanie odnajdywaÊ metalo-
we przedmioty ukryte w†ziemi.
Praca z†wykrywaczem metali,
niezaleønie od jego typu i†czu-
³oúci, wymaga z†zasady znacznej
wprawy i†treningu. Dlatego teø
radzi³bym Wam przeprowadziÊ
szereg prÛb praktycznych w†tere-
nie, wykorzystuj¹c w†tym celu
celowo zakopane w†ziemi metalo-
we przedmioty. Musimy np. nau-
czyÊ siÍ odrÛøniaÊ z†pozoru iden-
tyczne reakcje na ma³y przedmiot
ukryty bezpoúrednio pod powierz-
chni¹ ziemi od reakcji na czo³g
zakopany kilka metrÛw pod zie-
mi¹. Zasad¹ jest, øe poszukiwania
rozpoczynamy z†wykrywaczem
ustawionym na najwiÍksz¹ czu-
³oúÊ. W†przypadku zlokalizowania
jakiegoú metalowego przedmiotu
staramy siÍ najpierw zgrubnie
okreúliÊ jego po³oøenie, wielokrot-
nie zeruj¹c wykrywacz i†podcho-
dz¹c do ìpodejrzanegoî miejsca
z†rÛønych kierunkÛw. NastÍpnie,
o†ile bÍdzie to moøliwe zmniej-
szamy czu³oúÊ i†powtarzamy seriÍ
poszukiwaÒ aø do maksymalnie
dok³adnego okreúlenia po³oøenia
poszukiwanego przedmiotu.
I†jeszcze jedno, moøe najwaø-
niejsze: chcia³bym zaapelowaÊ
w†szczegÛlnoúci do m³odszych,
a†tym samym mniej rozwaønych
KolegÛw o†ostroønoúÊ. Odnalezio-
ny w†ziemi przedmiot niekoniecz-
nie musi byÊ mieszkiem pe³nym
dukatÛw. Istnieje ogromne praw-
dopodobieÒstwo, øe znalezisko
moøe okazaÊ siÍ ìzardzewia³¹
úmierci¹î! ApelujÍ zatem o†zacho-
wanie ogromnej ostroønoúci i†roz-
wagi podczas wydobywania z†zie-
WYKAZ ELEMENTÓW
Rezystory
PR1: 1k
Ω
R8: 100
Ω
Kondensatory
C1..C3: 100nF
C4..C6: 100
F/16V
C7, C8: 27pF
C9: 22nF(*)
C10: 560pF
C11: 4,7
Rys. 4. Proponowany sposób
wykonania słony cewki
wykrywacza.
F/16V
Półprzewodniki
IC1: 78L05
IC2: AT89C2051
T1: BC557
T2: BC548
Różne
DP1: wyświetlacz alfanumeryczny
LCD 16*1
Q1: rezonator kwarcowy
11,059MHz
Q2: przetwornik piezo w obudowie
S3, S4, S5, S6: mikroprzełączniki
Po wykonaniu tych czynnoúci
moøemy do³¹czyÊ sondÍ do p³ytki
z uk³adem elektronicznym wykry-
wacza i†rozpocz¹Ê pierwsze prÛby
w†warunkach laboratoryjnych. Jeøeli
prÛby te wypadn¹ pomyúlnie, to
musimy jeszcze zabezpieczyÊ sondÍ
przed wp³ywem czynnikÛw zewnÍt-
rznych i†wyposaøyÊ j¹ w†odpowied-
ni uchwyt, na ktÛrym zamocujemy
takøe czÍúÊ elektroniczn¹ wykrywa-
cza. Jeúli chodzi o†zaimpregnowanie
cewki, to poleca³bym tu sprawdzo-
n¹, lecz nieco pracoch³onn¹ metodÍ.
RurkÍ sondy naleøy uszczelniÊ za
pomoc¹ taúmy izolacyjnej, pozosta-
wiaj¹c tylko jeden otwÛr, a†nastÍp-
nie nalaÊ do úrodka Epidianu, ktÛry
po utwardzeniu uczyni cewkÍ od-
porn¹ na jakiekolwiek wp³ywy at-
mosferyczne.
Pozosta³e prace mechaniczne
pozostawiam juø pomys³owoúci
CzytelnikÛw. ZachÍcam takøe do
eksperymentÛw z†cewkami o†innej
úrednicy. Zastosowanie cewek
o†mniejszej úrednicy ogranicza za-
siÍg pracy wykrywacza, ale u³at-
wia okreúlenie po³oøenia ma³ych
przedmiotÛw.
Na zakoÒczenie jeszcze kilka
uwag. To, øe zbudowaliúmy wy-
mi metalowych przedmiotÛw.
W†przypadku najmniejszych na-
wet podejrzeÒ, øe zlokalizowany
przedmiot moøe byÊ niewybu-
chem lub inn¹ ìpami¹tk¹î
z†okresu wojny, naleøy natych-
miast przerwaÊ wszelkie prace
i†zawiadomiÊ PolicjÍ
. Takie zna-
leziska moøe wydobywaÊ z†ziemi
tylko fachowiec - saper.
Zbigniew Raabe, AVT
zbigniew.raabe@ep.com.pl
Wzory p³ytek drukowanych w for-
macie PDF s¹ dostÍpne w Internecie
pod adresem:
http://www.ep.com.pl/
?pdf/lipiec01.htm
oraz na p³ycie
CD-EP07/2001B w katalogu
PCB
.
14
Elektronika Praktyczna 7/2001
Ω
R1, R3..R7: 10k
R2: 1k
Plik z chomika:
Kamyxx
Inne pliki z tego folderu:
Jak zrobić wykrywacz metalu.flv
(5394 KB)
Wykonać wykrywacz metalu.mp4
(9151 KB)
Test wykrywaczy metali dla geodetów.pdf
(1661 KB)
garrett_ace150_250_manual_pl Wykrywacz metali.pdf
(308 KB)
mikro_wykrywacz_metali.pdf
(274 KB)
Inne foldery tego chomika:
• Transformatory
• TV LCD i plasma schematy
• Układy i układziki do łatwego montażu
• Wzmacniacze audio - schematy
• Wzmacniacze samochodowe - schematy
Zgłoś jeśli
naruszono regulamin