Iwona Ślusarek WED gr. II
Temat: Ksztalcenie przedzawodowe i wychowanie przedzawodowe.
Kształcenie przedzawodowe, utożsamiane niekiedy z pedagogiką przedzawodową, obejmuje to wszystko, co decyduje o rozwoju jednostki w okresie poprzedzającym systematyczne kzształcenie zawodowe i co pomaga jej w dokonywaniu wyboru zawodu zgodnie z warunkami osobistymi i potrzebami społecznymi. W sferze tej mieści się kształcenie ogólne, widziane jako podstawa kształcenia zawodowego, wychowanie przez pracę realizowane w domu rodzinnym, w przedszkolu i w szkole ogólnokształcącej (szczególnie w szkole podstawowej i gimnazjum), kształcenie ogólnotechniczne, jak również preorientacja oraz orientacja i poradnictwo zawodowe.W tematyce kształcenia przedzawodowego na podkreślenie zasługują prace T.Nowackiego na temat wychowania przez pracę i kształcenia politechnicznego, ale także interesujace opracowania W.Szczerby, S.Szajka, wreszcie opracowania S.Baścika, W.Rachalskiej, E.Podolskiej-Filipowicz, B.Wojtasik i innych autorów dotyczące orientacji i poradnictwa zawodowego.
Zadania kształcenia przedzawodowego:
*wprowadzwnie uczniów w naukowe podstawy produkcji społecznej, czyli uswiadomiwnie im związków zachodzacych między nauką a techniką,
*wyposażenie uczniów w wiadomości i sprawności ogólnotechniczne warunkujące prawidłowe funkcjonowanie w świecie współczesnej techniki,
*przygotowanie uczniów do posługiwania się w codziennym życiu rodzinnym i społecznym podstawowymi mediami działań technicznych jak również prostymi maszynami i urządzeniami technicznymi,
*przygotowanie uczniów do uczestnictwa w prostych pracach produkcyjnych oraz kształtowaniu odpowiednich czynników pracy fizycznej,
*przygotowanie uczniów do wyboru zawodu, zgodnie z możliwościami i osobistymi potrzebami społecznymi, a pośrednio do kontynuowania nauki w odpowiednich szkołach zawodowych,
*kształtowanie kultury technicznej wspólczesnego człowieka,
Preorientacja zawodowa-traktowana jako układ przypadkowych i celowych oddziaływań umozliwiający jednostce i zespołom zdobycie wiedzy o zawodach. Chodzi tu o odziaływania w domu rodzinnym i przeszkolu, i w nauczaniu poczatkowym czyli dotyczace gł. dzieci.
Orientacja zawodowa-prowadzona w sposób celowy i zorganizowany wsród uczniów szkoł ogólnokształcacych (podstawowych i średnich) stojących wobec wyboru zawodu i podjęcia decyzji zawodowej.
Reorientacja zawodowa- stosowana wobec pracujacych, pragnących zmienić zawód lub nie niepracujących zmuszonych do zmiany wcześniej wyuczonego i wykonywanego zawodu a więc osób, które nastawiły się na przeprofilowanie zawodowe.
Poradnictwo zawodowe- prowadzone w szkole zawodowej a więc wśród młodzieży, która dokonała już wyboru zawodu, lecz której wiedza o wybranym zawodzie jest jeszcze bardzo skromna. Poradnictwo zawodowe- dotyczy osób czynnych zawodowo, które dążą do mistrzostwa w zawodzie i oczekuja pomocy o charakterze doradczym albo też stoja przed koniecznością zmiany zawodu i wyboru zawodu w pełni odpowiadajacego nowym okolicznością i nowym potrzebom.
Doradztwo zawodowe- stosowane głównie wobec osób bezrobotnych i poszukujacych pracy.
Kształcenie politechniczne to zamierzony i celowo zorganizowany rodzaj działalności pedagogicznej, którego cechę szczególną stanowi wykorzystanie roli techniki w procesach oddziaływania na jednostkę, dokonywania zmian w jej osobowości i kształtowania kultury technicznej warunkującej prawidłowe i swobodne uczestnictwo w świecie nasyconym techniką.
Dzięki kształceniu politechnicznemu człowiek zaczyna rozumieć sens i potrzebę kształcenia zawodowego, ma ułatwiony wybór zawodu, w sposób prawidłowy wkracza do szkoły zawodowej, aby przygotować się w niej do kwalifikowanej pracy zawodowej.
Szkolenie zawodowe prowadzi do wykształcenia zawodowego, którego znaczącymi składnikami są: wiedza ogólna i zawodowa, umiejętności zawodowe, nawyki i sprawności zawodowe, postawa zawodowa, osobowość zawodowa .
Umiejętność to po prostu gotowość i możność celowego działania z wyborem i zastosowaniem najbardziej odpowiednich sposobów oraz uwzględnieniem określonych warunków gwarantujących właściwe rezultaty tego działania. To sprawdzona możliwość celowego wykonywania pewnego określonego rodzaju działań.
Dokształcenie – to proces podwyższania kwalifikacji formalnych
Doskonalenie – to proces systematycznego aktualizowania , poszerzania i pogłębiania
wiadomości i umiejętności oraz sprawności ogólnych i zawodowych.
Zawód – to wykorzystywanie zespołu czynności społecznie użytecznych, wyodrębniających na skutek społecznego podziału pracy, wymagających od pracownika odpowiedniej wiedzy i umiejętności powtarzanych systematycznie i będących źródłem utrzymania dla pracownika i jego rodziny.
Wychowanie przez pracę to zamierzony i celowo zorganizowany rodzaj działalności wychowawczej , którego cechą szczególną stanowi wykorzystywanie pracy w oddziaływaniach na jednostkę i dokonywania zmian w jej osobowości.
W uproszczeniu pracą nazywa się tu:
czynności samoobsługowe
czynności porządkowe
czynności usługowe z myślą o innych
czynności wytwórcze
czynności badawcze i twórcze tworzą wartości duchowe
czynności organizacyjne warunkujące skuteczny przebieg wszystkich czynności
Wychowanie przez pracę odbywa się już w środowisku rodzinnym. Będzie to owocowało lub utrudniało funkcjonowanie człowieka w późniejszym życiu zawodowym
Sukces zawodowy- mamy poczucie spełnienia, nikt mnie nie wyzyskuje.
Zadania wychowania przez pracę:
Przekazywanie podstaw wiedzy o pracy
Rozwijanie rozumienia roli pracy w życiu człowieka
Włączenie dzieci i młodzieży w codzienną pracę ludzi !
Kształtowanie takich cech charakterologicznych jak: pracowitość , systematyczność, dokładność, uczciwość , rzetelność, odpowiedzialność zaradność itp.
Kształtowanie kultury pracy
Ad.2. potrzebne są pewne specjalności ale przede wszystkim kształcenie ogólne, podstawowe umożliwiające przekwalifikowanie. Musimy poszerzać swój zakres wiedzy podstawowej – problem edukacji
Ad.3. to najważniejsze zadanie wychowawcze- chodzi o to aby odbywało się to w sposób najbardziej naturalny, a nie sztuczny. Źle zorganizowany kontakt dzieci i młodzieży z codzienna pracą to jest tragedia. Źle zrealizowany kontakt kształtuje negatywna postawę do pracy
Ad.4. w tych cechach zawarte są pewne wartości i umiejętności. Cechy charakteru zostały ukształtowane. Więc można się niektórych cech nauczyć
Pracowitość , systematyczność, dokładność – można się ich nauczyć
Uczciwość – można ja nabyć ale można ja też stracić
Wyżej wymienione umiejętności też się kształci.
Ad.5. decyduje o stosunkach w miejscu pracy. Określa cechy narodowe ( np. Japończycy – naród pracowity ) .
majerw