Psychologia - nauka o duszy, nauka o życiu psychicznym człowieka.
Według Tadeusza Tomaszewskiego jest to nauka o czynnościach człowieka i o człowieku jako podmiocie tych czynności.
Zadaniem psychologii jest poznanie człowieka jako podmiotu zachowania się człowieka żyjącego w swym naturalnym środowisku przyrodniczym, społecznym i oddziałującego przez swą działalność na świat zewnętrzny, zmieniającego otoczenie.
Działy psychologii:
1.Psy. ogólna - stanowi wstęp do wszelkich psychologii. Zajmuje się ona podmiotem badań psychologicznych, układem pojęć, przedmiotem badań i ich zastosowań.
2.Psy. rozwojowa - bada ona przebieg i warunki kształtowania się osobowości człowieka od przyjścia na świat do późnej starości.
3.Psy. wychowawcza - zwana psychologią pedagogiczną. Zajmuje się opisem rozwoju życia psychicznego człowieka w celu określenia możliwości polepszenia działalności wychowawczej. Głównym podmiotem jej zainteresowania są czynności jak uczenie się i nauczanie.
4.Psy. społeczna zajmuje się zagadnieniami, które występują w różnych formach współdziałania między ludźmi (rodzina, szkoła, klasa społeczna)
5.Psy. pracy zajmuje się problemami związanymi z pracą człowieka.
6.Psy. kliniczna rozwiązanie problemów zaburzeń i chorób psychicznych (psychopatologia).
7.Psy. sądowa bada psychikę ludzi, którzy popadli w konflikt z prawem.
Nauki współdziałające z psychologią:
1. Przyrodnicze (wiedza biologiczna-budowa i funkcje układu nerwowego)
2.Społeczne (socjologia-bada prawa rozwoju osobowości w warunkach życia społecznego)
Metody badań psychologicznych:
Metody w psychologii jest to układ czynności, które psycholog musi wykonać i procesów, które muszą się odbyć aby można było wydać prawdziwy sąd o procesach lub właściwościach psychicznych.
1.Metoda obserwacji. Obserwacja - to świadome, systematyczne i planowe spostrzeganie przedmiotów, zjawisk, problemów, zdarzeń bezpośrednio (za pomocą wzroku) lub pośredni (za pomocą specjalnych przyrządów).
W obserwacji możemy wyróżnić 2 momenty:
a) spostrzeganie zjawisk (zbieranie faktów)
b) interpretacja zebranych faktów
2.Wywiad psychologiczny-jest rozmową badającego z respondentem według opracowanych wcześniej dyspozycji:
a)jawny-rozmowa polega na informowaniu rozmówcy o celu rozmowy.
b)ukryty-badany nie jest informowany o celu rozmowy.
3.Ankieta i kwestionariusz:
Ankieta-pewna liczba pytań przedstawiona na piśmie, arkusze ankietowe rozdaje się osobom wybranym z prośbą aby odpowiedziały na pytania, często anonimowo.
Kwestionariusz - arkusz z pytaniami na które odpowiada się tak lub nie, często obok pytań umieszczonych jest kilka odpowiedzi z których badany wybiera właściwą.
ANALIZA PROCESU POZNAWCZEGO
Czynności poznawcze - to czynności dzięki którym człowiek zdobywa wiedzę o sobie, świecie, potrafi stosować zdobytą wiedzę w formie środków do regulowania własnego zachowania.
Do procesów poznawczych zaliczamy:
1.Wrażenia to najprostsze psychiczne procesy polegające na odzwierciedleniu poszczególnych cech przedmiotów lub procesów. Rodzaje wrażeń:
a) wzrokowe b) słuchowe c)węchowe i smakowe d)skórne
2.Spostrzeżenia - spostrzeżenie jest to czynność poznawania przedmiotów i zdarzeń za pośrednictwem zmysłów. Czynność ta realizuje się dzięki realnemu kontaktowi człowieka z poznawaną rzeczywistością.
3.Uwaga - proces psychiczny polegający na umiejętności koncentrowania świadomości jednostki na określonych przedmiotach lub zjawiskach. Rodzaje uwag:
a)mimowolna - powstaje i utrzymuje się niezależnie od świadomego zamiaru człowieka.
b)dowolna - uwaga kierowana świadomie, sam człowiek wybiera przedmiot, na który chce zwrócić uwagę.
Cechy uwagi dowolnej:
a) trwałość - zdolność koncentrowania się na przedmiocie lub zjawisku przez dłuższy czas.
b) pojemność - zdolność jednoczesnego obejmowania jednym aktem uwagi kilku przedmiotów.
c) podzielność - możliwość jednoczesnego obejmowania uwagą większej ilości przedmiotów lub wykonywania jednocześnie kilku czynności.
d)przerzutność - możliwość szybkiego przenoszenia uwagi z jednego przedmiotu na drugi.
4.Pamięć - zdolność organizmu do ułatwiania, przechowywania odtwarzania informacji. Wszystkie te procesy są ze sobą ściśle powiązane, a efektywność zapamiętywania zależy zarówno od cech osobistych procesów pamięci jak i od sposobów utrwalania informacji.
Cechy pamięci:
a) szybkość zapamiętywania (mierzona ilością powtórzeń i czasem potrzebnym do zapamiętywania określonej ilości materiału)
b) bierność - dokładność reprodukowania treści bez zniekształceń bądź zmiany treści.
c) trwałość - czas w którym materiał jest przechowywany.
d) gotowość - umiejętność przypominania sobie potrzebnego materiału w momencie gdy informacje owe są nam potrzebne.
e) zakres - dotyczy obszerności opanowanego materiału.
Rodzaje pamięci:(w zależności od sposobu zapamiętywania)
a)Mechaniczna - opiera się głównie na powtarzaniu.
b)Sensowna czyli logiczna - opiera się na rozumieniu treści i związków logicznych pomiędzy poszczególnymi częściami materiału.
Typy pamięci:
a)wzrokowa b)słuchowa c)ruchowa
MYŚLENIE I MOWA
Myślenie - jest procesem uogólnionego i pośredniego poznania rzeczywistości w którym odzwierciedlają się najbardziej uogólnione i charakterystyczne cechy przedmiotów i zjawisk oraz są wykrywane związki i zależności między nimi.
Mowa - pozwala nam na regulowanie naszego stosunku z otoczeniem na uzyskanie orientacji w nim. Pozwala na organizację współdziałania ludzi, przyswajania wiedzy itp.
To społeczne wypracowany system znaków i reguł operowania nimi będący środkiem porozumiewania się.
Podstawowe operacje myślowe:
Analiza - wyodrębnienie z przedmiotu podstawowych elementów co pozwala na zrozumienie wzajemnych zależności
Synteza -jest procesem przeciwnym do analizy i polega na scaleniu rozdzielonych w analizie elementów. Obie te operacje następują najczęściej łączone na zestawieniu ze sobą wszystkich zadań.
Porównanie - jest działaniem polegającym na zestawieniu ze sobą przedmiotów zjawisk czy sytuacji i szukania podobieństw i różnic między nimi by na ich podstawie wprowadzić odpowiednie wnioski.
Abstrahowanie - polega na wydzielaniu jednej ważnej strony momentu czy też właściwości przedmiotu i oderwaniu od innych cech.
Wyogólnienie - ustalenie istotnych cech przedmiotów tej samej klasy dzięki czemu możemy poznać to czego bezpośrednio nie obserwujemy, ale czym możemy wnioskować znając ogólnie prawidłowości zjawiska.
Mowa - jest związana z myśleniem.
WYBRANE ZAGADNIENIA PSYCHOL. OSOBOWOŚCI
Pojęcie osobowości:
Termin osobowość - jest uznawana w naukach społecznych. Nazwa osobowości pochodzi od słowa osoba-(płeć)Persona
Osobowość to nadrzędny system regulacji zachowania się człowieka w różnych sytuacjach, poprzez obraz świata i własnej osoby podstawowe potrzeby i ogólne postawy odzwierciedlające wiedzę, przekonania, system wartości, stosunek do innych ludzi, nauki i pracy, do swoich ograniczeń i możliwości. To zorganizowana struktura cech i sposobów zachowania które decydują o specyficznych sposobach przystosowania się jednostki do środowiska.
Do cech osobowości należą
a)Cechy fizyczne i temperament
b)uzdolnienia intelektualne i inne
c)zainteresowania i wartości d)postawy społeczne
e)dyspozycje, motywacje f)skłonności patologiczne
g)sposoby wyrażania się i styl bycia
Zdolność - to takie własności psychiczne które warunkują pomyślne rezultaty działania. Zdolności rozwijają się pod wpływem określonych zadatków fizyczno-anatomicznych.
7.Psy. sądowa bada psychikę ludzi, którzy...
Archie12