case15.pdf

Tomasz Kamiński

nr albumu: 234 873

Aukcje Vickrey’a w praktyce.

Poniższą notatkę przygotowałem pod wpływem lektury artykułu „Vickrey Auctions in

Practice: From Nineteenth Century Philately to Twenty-first Century E-commerce” autorstwa

David’a Lucking-Reiley’ego. Artykuł ten stanowi polemikę z powszechnym

przeświadczeniem, że aukcja wikrejowska jest tworem nauki teorii gier i jako taka ma nikłe

zastosowanie w praktyce. Tymczasem David Lucking-Reiley zauważa, że ten typ aukcji, po

raz pierwszy formalnie opisany przez Williama Vickreya w jego przełomowym artykule z

1961, znajdował szerokie zastosowanie w praktyce już od przełomu wieków dziewiętnastego

i dwudziestego. Ponadto okazuje się, że jego modyfikacja jest szeroko używana współcześnie

w internetowych serwisach aukcyjnych jak eBay, czy jego polskim odpowiedniku Allegro.

Teoria

Aukcja Vickrey’a to aukcja, w której oferty są składane w zamkniętych kopertach, a

nabywcą staje się osoba, która zaoferowała najwyższą cenę, płaci jednak cenę niższą –

zaoferowaną przez drugą z kolei osobę 1 - w przeciwieństwie do klasycznego przetargu, gdzie

ceną transakcji staje się oferta zwycięzcy. Dlatego aukcja wikrejowska bywa też nazywana

aukcją drugiej ceny 2 .

We wspomnianym artykule ekonomista pokazał, że strategią dominującą dla

uczestnika takiej aukcji jest zawsze zaproponowanie wartości, jaką przedmiot licytacji

przedstawia danemu uczestnikowi. Jest tak dlatego, że suma, którą zapłaci w przypadku

wygranej zależy jedynie od ofert konkurentów - nie warto zatem zaniżać deklarowanej kwoty.

Ponadto zastosowanie takiej aukcji zapewnia najefektywniejszą alokację zasobów: nabywcą

zawsze stanie się osoba, dla której rzeczywista wartość towaru jest najwyższa, co wcale nie

musi być prawdą w przypadku pozostałych aukcji, gdzie graczy cechuje wspomniane

„skąpstwo”. Te właściwości aukcji Vickrey’a, sprawiają, że jest ona szczególnie interesująca

w kontekście teorii gier.

Ponadto Vickrey zauważył, że aukcja drugiej ceny jest odpowiednikiem tzw.

angielskiej aukcji, gdzie gracze licytują coraz wyższe sumy aż do momentu, gdy na „placu

boju” pozostaje tylko jeden gracz. Wówczas strategią dominującą danego gracza jest

Definicja według Nowej Encyklopedii Powszechnej PWN

Z języka angielskiego: second-price auction.

minimalne podbijanie ceny do momentu, gdy cena ta przekracza rzeczywistą wartość

przedmiotu. Prowadzi to do sytuacji, gdzie zwycięzca kupuje przedmiot po cenie minimalnie

większej od gracza drugiego w kolejności. Jeśli minimalna stawka, o jaką można podnieść

cenę jest pomijalna, dojdziemy do wniosku, że klasyczna aukcja angielska prowadzi do

analogicznego rozwiązania, mimo że wszyscy jej uczestnicy znają oferty konkurentów.

Wady aukcji vickreyowskiej

Podstawową wadą aukcji Vickrey’a jest fakt, że uczestnicy mogą wątpić w poufność

swej oferty. Gdyby sprzedający przed końcem aukcji poznał oferty jej uczestników mógłby

znacząco podwyższyć cenę sprzedaży za pomocą podstawionego gracza, który złożyłby ofertę

minimalnie niższą od oferty wygrywającej. Ponadto, gdyby któryś z pozostałych graczy

poznał ofertę konkurentów, mógłby zweryfikować swoje wyobrażenie co do rzeczywistej

wartości przedmiotu aukcji i podwyższyć swoją ofertę.

Dlatego bezpieczniejsze może się wydawać uczestnictwo w aukcji angielskiej, gdzie

gracze nie ujawniają przedwcześnie swojej rzeczywistej skłonności do kupna. Oczywiście i tu

istnieje możliwość wystąpienia podstawionego licytatora mającego za zadanie podbijanie

ceny, jednakże ryzyko oszustwa jest znacznie mniejsze, ponieważ wszelkie oferty są jawne.

Rozwiązanie powyższego problemu zsyła nam rozwój technologii, o czym wspomnę przy

okazji zastosowań aukcji wikrejowskiej.

Zastosowania

Vickrey, który jako pierwszy opisał mechanizm aukcji drugiej ceny nie zdawał sobie

sprawy z wagi swego osiągnięcia. Twierdził on, że tak skonstruowana gra nie znajdzie

szerokiego zastosowania, co tłumaczył powyższymi wątpliwościami co do uczciwości

prowadzącego aukcję. Tymczasem pierwsze aukcje, które dziś nazwalibyśmy wikrejowskimi,

przeprowadzano już na przełomie dziewiętnastego i dwudziestego stulecia. Znalazły one

zastosowanie w obrocie znaczkami pocztowymi, których kolekcjonowanie stało się

szczególnie popularne na początku ubiegłego wieku. Co ciekawe, aukcja drugiej ceny

wyewoluowała ze standardowej angielskiej aukcji, do których zaczęto dopuszczać

przedstawicieli nieobecnych kolekcjonerów. Początkowo agenci tych dżentelmenów, którzy

nie mogli stawić się osobiście, licytowali w ich imieniu, próbując uzyskać jak najniższą cenę

(oczywiście nie przekraczając maksymalnej sumy, którą gotowy był zapłacić mocodawca).

Następnie rolę takich agentów zaczęły przejmować same domy aukcyjne, które do swoich

aukcji zaczęły dopuszczać oferty listowne. Aukcja nadal toczyła się swoim tradycyjnym

rytmem, jednak dodatkowo uczestniczył w niej gracz reprezentujący najhojniejszego oferenta

„pocztowego”. Naturalnym krokiem naprzód było już tylko zaproponowanie aukcji, w której

wszystkie oferty były składane korespondencyjnie, a sam przebieg aukcji sprowadzałby się do

otwarcia koper i porównania oferowanych sum.

Dzisiejszym spadkobiercą wysyłkowych aukcji znaczków pocztowych są internetowe

systemy aukcyjne prowadzone przez takie serwisy jak eBay czy Allegro. Korzystają one z

właśnie z systemu opisanego przez Vickrey’a, przyznając zwycięstwo ofercie najwyższej,

przy jednoczesnym ustaleniu ceny na wysokości drugiej z kolejności, dzięki czemu

użytkownik nie musi na bieżąco śledzić przebiegu licytacji. Racjonalni uczestnicy od razu

deklarują maksymalną sumę, jaką gotowi są za towar zapłacić i czekają na zakończenie.

Aukcje internetowe oparte są zatem na tym samym mechanizmie, jak dawne przetargi drugiej

ceny, posiadają one jednak znaczącą przewagę: zapewniają pełną poufność składanych ofert.

Oczywiście nie wyklucza ona całkowicie nieuczciwości, o czym wie każdy użytkownik

takich serwisów, jednak stanowi znaczący krok naprzód.

Powyższa historia jest ciekawą ilustracją faktu, że poprawna teoria ekonomiczna

często znajduje zastosowanie w praktyce nawet wbrew wyobrażeniom jej twórcy. Vickrey nie

tylko nie zdawał sobie sprawy z możliwości, jakie dał jego modelowi postęp technologiczny,

nie wiedział także, że opisane przez niego aukcje odbywały się już dobre pół wieku wcześniej.

Nie przeszkodziło mu to jednak w trafnym przeanalizowaniu teoretycznego, z jego punktu

widzenia, modelu.

Bibliografia

 Vickrey Auctions in Practice: From Nineteenth Century Philately to Twenty-first

Century E-commerce , David Lucking-Reiley.

 Opublikowany w Journal of Economic Perspectives , kwiecień 2000

o http://www.u.arizona.edu/~dreiley/papers/VickreyHistory.pdf

 Wikipedia: strony poświęcone aukcji Vickrey’a i aukcji angielskiej:

o http://en.wikipedia.org/wiki/Vickrey_auction

o http://en.wikipedia.org/wiki/English_auction

 Nowa Encyklopedia Powszechna PWN, PWN, Warszawa 2004

Plik z chomika:

Inne pliki z tego folderu:

Inne foldery tego chomika: