Przełożyła Blanka Kuczborska
ilustrował Ryszard Wojtyński
HOUSTON, HOUSTON, Do You Read?..
Uwaga! Utwór ten jest przeznaczony w zasadzie dla Czytelników dorosłych. Redakcja
(mając na względzie dość masowy zasięg pisma) stara się na ogół o taki dobór tekstów
, żeby mogły one docierać - bez żadnych dodatkowych ograniczeń - do wszystkich grup
czytelniczych, niezależnie od wieku. W tym jednak przypadku postanowiliśmy zrobić
wyjątek. Zdecydowały o tym niewątpliwie walory literackie i psychologiczne utworu
Jamesa Triptree. Dość drastyczne sceny w końcowej partii powieści stanowią tak
organiczną jej cześć i są tak umotywowane - właśnie psychologicznie - że ich
usuniecie w niedopuszczalny sposób rujnowałoby całość pod względem literackim.
Tym niemniej , postanowiliśmy zamieścić to zastrzeżenie na wstępie, pozostawiając
oczywiście Czytelnikom ostateczną decyzje czy sięgać po lekturę, czy też nie.
Gdy w 1968 roku na łamach 3 numeru „Astouding Science Fiction" ukazało
się. opowiadanie ,Birth ofa Salesman"znawcy science fiction od razu
zapamiętali nazwisko nie znanego nikomu autora JAMESA TIPTREE jr.,
widząc w nim nowy, niezwykłej klasy talent. W przeciągu dziesięciu
kolejnych lat przeczucie to potwierdziło się.. Na łamach najbardziej
znaczących światowych magazynów i antologii SF ukazało się bowiem
drukiem ponad czterdzieści utworów, z których niemal każdy uznawany
był za perłę gatunku, a aż dziesięć: „The Last Flight ofDr Ain " (1969),
„Beam Us Home" (1969), „The Snows Are Melted, The Snows Arę Gone" (1969),
„Painwise" (1972), „AndlAwoke and Found Me Herę on Cold Hils Side" (1972),
Love Is the Plan, the Plan Is Death" (1973), „The Girl Wbo Was Plugged"(W7i),
„A Momentary Taste ofBeing" (1975), „Houston, Houtton, Do You Read?" (1976),
„The Scrawfly Solution" (1977) uzyskało nominacje do nagród Hugo i Nebuli.
Nominacje były szczęśliwe i na młodego autora spadł deszcz nagród: w
1973 roku opowiadanie „Love Is the Plan, the Plan Is Death"uzyskało
Nebula Award, w 1974 roku nagrodą Hugo wyróżniono nowele „The Girl
Who Was Plugged", w 1976 roku nowela „Houston, Houston, Do You
Read?" zdobyła Nebula Award, zaś w rok później 25 światowa konwencja
SF przyznała jej Hugo Award. W tymże 1977 roku Nebula Award
wyróżniono opowiadanie „The Scrawffy Solution".
Ale nie tylko wysoki poziom utworów zwracał powszechną uwagę na
autora. Ich zdumiewająca aktualność, umiejętność trafienia do czytelnika,
przenikający je duch młodzieżowej współczesności: stylu rock and roiła,
narkotycznej wizji, wyzwolonego seksu, mody Blue Jeans, sprawił, że
James Tiptree jr. kreowany został na proroka i duchowego przywódcę
młodego pokolenia. Tyle, że proroka nikt osobiście nie znał. Nie pojawiał
się. na konwentach, nie udzielał wywiadów, nie występował w telewizji,
nie odbierał osobiście przyznawanych mu nagród, o których marzą tysiące
twórców SF na całym świecie. Nikt nie wiedział nawet gdzie mieszka.
Adresem kontaktowym była anonimowa pocztowa skrytka.
W1977 roku owiany mitem autor postanowił wreszcie ujawnić się.
Zdumionym oczom zgromadzonych, prorok młodzieżowej kontestacji
ukazał się w osobie... 62-letniej, statecznej, znanej dość szeroko pani
psycholog z Chicago ALICE RACOONY SHELDON.
Jak twierdzą naoczni świadkowie tego faktu, zdumienie było powszechne,
ale aplauz nie mniejszy. Takiego kawału nikt jeszcze czytelnikom,
krytykom i wydawcom SF nie zrobił. Jeden Theodore Sturgeon miał
prawo uśmiechnąć się z zadowoleniem. Tylko on bowiem recenzując kilka
miesięcy wcześniej nominowane do Nebuli opowiadania stwierdził, iż
„James Tiptree jr. jest jedynym autorem młodego pokolenia, który stylem
i subtelnością przewyższyć może nawet kobiety".
Lorimer rozgląda się po pełnej ludzi kabinie, usiłując słuchać brzęczących wokół głosów i stłumić wewnętrzny skurcz, który wróży, że zaraz najdzie go jakieś przykre wspomnienie. Jednakże nic nie pomaga, przeżywa wszystko jeszcze raz, cały ów dawno miniony incydent. Wpada nieprzytomnie - czy może zostaje wepchnięty? - do nieznanej toalety w college'u Evanston. Znów ma przed oczami swój rozpięty rozporek, rękę trzymającą penis i szare ząbki zamka błyskawicznego wokół obnażonego członka. Nagła cisza. Przerażająca świadomość obcości kształtów, zwracające się ku niemu twarze. Pierwszy głośny chichot. Dziewczęta! Był w damskiej ubikacji!
Jeszcze teraz, po tylu latach, wzdryga się niechętnie, nie patrząc na twarze kobiet. Ich dziwne, obce przedmioty otaczają go w wielkiej kabinie ze wszystkich stron, zwieszają się nad głową: siatka z paciorków, warsztat tkacki bliźniaczek, wyroby skórzane Andiego, cholerne pnącza winorośli wciskające się w każdy kąt, kurczaki. Tak tu przytulnie... Jest w pułapce bez wyjścia, zamknięty na całe życie z tym wszystkim, czego nie lubi. Nieuporządkowanie. Błahostki personalne, nic nie znacząca zażyłość. Wymagania, którym zawsze trudno było sprostać. Ginny: „Nigdy ze mną nie rozmawiasz..." Ginny, kochanie, myśli mimo woli. Ból nie nadchodzi.
Dobiega go głośny śmiech Buda Geirra. Bud przekomarza się z którąś z nich, niewidoczny zza przepierzenia. Natomiast Dave'a widzi doskonale. Major Norman Davis stoi w przeciwległym końcu kabiny, pochylając swój brodaty profil nad niską-, ciemną kobietą, na której rysach Lorimer nie może się jakoś skupić. Ale głowa Dave'a wydaje mu się dziwnie mała i wyraźna, właściwie cała kabina wygląda nierealnie. Z „sufitu" rozlega się gdakanie - to kura odzywa się ze swojego koszyka.
W tej chwili Lorimer ma pewność, że dano mu jakiś narkotyk.
Dziwne, ale nie czuje z tego powodu złości. Odchyla się, a raczej wywraca do tyłu, usadawiając się po turecku w stanie nieważkości i spogląda na twarz kobiety, z którą rozmawiał. Connie. Constantia Morelos. Wysoka kobieta o okrągłej twarzy ubrana w obszerną zieloną piżamę. Rozmowy z kobietami nigdy go naprawdę nie interesowały. Co za ironia!
- Istnieje chyba taka możliwość - mówi głośno - że w pewnym sensie wcale nas tu nie ma.
Nie brzmi to zbyt jasno, ale kobieta kiwa z zaciekawieniem głową. Obserwuje moje reakcje, mówi sobie Lorimer. Kobiety to urodzone trucicielki. Czy to również powiedział na głos? Wyraz jej twarzy nie ulega zmianie. Otoczenie nabiera z wolna przyjemnej swojskiej wyrazistości. Nagle zauważa, że Connie ma całkiem ładną, zdrową cerę. Oliwkowa opalenizna utrzymuje się na niej nawet po dwóch latach w kosmosie. Przypomniał sobie, że pracowała przedtem na farmie. Rozszerzone pory, ale nic z tego wypacykowanego wyglądu, jaki zawsze kojarzył mu się z kobietami w jej wieku.
- Chyba nigdy nie używała pani makijażu - mówi. Kobieta patrzy na niego ze zdziwieniem. - No, pudru, szminki, kredek do oczu. Żadna z was tego nie używa.
- Och! - jej uśmiech ukazuje wyszczerbiony przedni ząb. - Owszem, Andy to stosuje.
- Andy?
- Podczas przedstawień sztuk historycznych. Andy bardzo dobrze gra.
- Oczywiście, sztuki historyczne.
Lorimer ma wrażenie, że jego mózg gwałtownie się rozrasta, wchłaniając przy tym światło. Rozumuje teraz jasno, tysiące fragmentów i wycinków układają się w logiczny wzór. Wzór śmiertelnie niebezpieczny, zdaje sobie z tego sprawę, lecz narkotyk w pewien sposób go chroni. Daje mu lekkość i beztroskę, jak amfetamina, ale bez uczucia napięcia. Może jest to coś, czego używają jedynie w celach towarzysko-rozrywkowych? Ale nie - wszystkie uważnie ich obserwują.
- Cizie w kosmosie, ciągle nie mogę tego pojąć - Bud Geirr śmieje się zaraźliwie. Ma przyjazny, pogodny głos, który podoba się ludziom - Lorimer lubi go słuchać nawet po dwóch latach przebywania razem.
- No, dziewczęta, przecież zostawiłyście dzieci w domu, co wasza rodzina na to, że tak sobie tu latacie ze starym Andym?
Bud pojawia się na horyzoncie, obejmuje ramieniem jedną z bliźniaczek. To ta, która nazywa się Judy Paris, rozstrzyga Lorimer - bliźniaczki trudno jest rozróżnić. Idzie biernie przy potężnym boku Buda, lekko przechylona jego ramieniem: niezbyt ładna dziewczyna z wydatnym biustem i rozwianymi czarnymi włosami, ubrana w luźną, żółtą piżamę. Nagle tuż przy nich ukazuje się. ruda głowa Andiego. Wygląda na jakieś szesnaście lat, trzyma w ręce dużą, zieloną piłkę.
- Staruszek Andy. - Bud potrząsa głową, pod ciemnym, gęstym wąsem błyska uśmiech. - Kiedy ja byłem w twoim wieku, nie pozwalano kobietom zbytnio się ze mną zadawać.
Usta Connie drgają nieznacznie. W głowie Lorimera poszczególne kawałki zaczynają sią układać w jeden wzór. Wiem, myśli. Czy wy wiecie, że ja już wiem? Głową ma ogromną, krystalicznie przejrzystą, to bardzo przyjemne uczucie. Myślenie przychodzi mu z łatwością. Kobiety... W jego umyśle nie formułuje się żadne spoiste uogólnienie, tylko kilka mówiących coś twarzy odbitych w matrycy rosnącej nieadekwatności. Istoty ludzkie, naturalnie. Biologiczna konieczność. Tylko takie... takie... rozkojarzone? Płytkie?... Jego siostra Amy, soprano con tremolo: „Ależ oczywiście, że kobiety mogłyby wnieść taki sam wkład w rozwój cywilizacji jak mężczyźni, gdyby tylko miały równe szanse. Zobaczysz jeszcze!" A potem po raz drugi wyszła za tego idiotę. No, ale teraz widział.
- Winorośl - mówi głośno. Connie uśmiecha się. Jak one się wszystkie uśmiechają.
- No i co powiesz? - mówi Bud radośnie. - Myślałeś kiedy, że w stanie nieważkości spotkasz kociaki, co Dave? Artistiko. O la la!
Po drugiej stronie kabiny zwraca się w jego stroną brodata twarz Dave'a, na której nie widać uśmiechu.
- I nasz staruszek Andy ma to wszystko dla siebie. Pilnuj sią chłopie. - Klepie Andiego żartobliwie po ramieniu i ten ląduje na ściance przepierzenia.
Bud nie może przecież być pijany, myśli Lorimer, nie mógł sią upić jabłecznikiem. Ale też na ogół nie zachowuje się jak teatralne wcielenie Teksańczyka. To narkotyk.
- No, nie gniewaj się - mówi Bud wylewnie do chłopca - poważnie. Musisz wybaczyć swojemu gorszemu, upośledzonemu bratu. Te cizie to dobre dziewczyny. Wiesz co? - zwraca się do Judy. -Mogłabyś wyglądać naprawdą zna-ko-mi-cie, gdybyś trochę o siebie zadbała. Chcesz, to cię nauczę, stary Buddy zna się na tych rzeczach. Mam nadzieje, że nie masz mi tego za złe, co mówię. Jeśli chodzi o ścisłość, dla mnie i w tej chwili wyglądasz znakomicie.
Obejmuje mocniej jej ramiona, drugą ręką przyciągając do siebie Andiego. Jego uścisk unosi ich oboje nieco nad podłogę, Judy śmieje sią wesoło, wygląda niemal ładnie.
- Weźmiemy sobie jeszcze trochę tych przysmaków. - Bud kieruje ich w stronę zastawionej żywnością półki, udekorowanej na dzisiejszą okazją gałązkami zieleni i żywymi stokrotkami.
- Szczęśliwego Nowego Roku! Hej, wy, Szczęśliwego Nowego Roku!
Twarze odwracają sią, znów uśmiechy. Szczere uśmiechy, myśli Lorimer, może oni naprawdę z radością witają każdy nadchodzący rok. Czuje, że ma nieskończoną ilość czasu, żeby zastanowić sią nad każdym wydarzeniem, żeby poczekać aż wszystkie odcienie znaczeń ułożą się miedzy ściankami kryształu. Jestem powierzchnią, od której odbija się echo. Miło jest być obserwatorem. Ale inni również obserwują. Coś się tu zaczęło. Czy oni o tym wiedzą? Jesteśmy tacy bezbronni, nas trzech i piątka
tamtych w tym kruchym statku kosmicznym. Nie zdają sobie z tego sprawy. Gdzieś w głębi świadomości czai się strach nie związany z tym, co teraz dzieje się. na pokładzie.
- Mój Boże, no i udało się nam - śmieje się Bud. - To wasza zasługa, kosmiczne babki, musze wam to przyznać, na Boga, rzeczywiście musze. Nie bylibyśmy tutaj, gdziekolwiek to jest. Wiecie co, może jednak zdecyduje się pozostać na służbie. Myślisz, że znajdzie się miejsce dla starego Buda w waszym programie badań, co skarbie?
- Skończ z tym, Bud - od przeciwległej ściany dochodzi spokojny głos Dave'a. - Nie życzę sobie, żeby używano imienia naszego Stwórcy nadaremnie. - Obfita kasztanowa broda dodaje mu patriarchalnej powagi. Dave ma czterdzieści sześć lat, jest o dziesięć lat starszy od Buda i Lorimera. Weteran sześciu udanych misji kosmicznych.
- Och, najmocniej przepraszam, majorze Dave, stary druhu. - Bud śmieje się poufale do dziewczyny. - Nasz wspaniały dowódca. Znakomity facet. Hej tam, doktorze! - krzyczy. - Jak się pan ma? Wszystko dinko?
- Zdrowie! - Lorimer słyszy swój głos, jednocześnie niczym złowroga hydra zaczynają ożywać w nim różne złożone uczucia, jakie żywi wobec Buda. Stłumione, skryte myśli o nich wszystkich, wszystkich Budach i Dave'ach, wielkich, nieposkromionych, radosnych, zdolnych, zdyscyplinowanych, tępych mezomorfach, z jakimi związał swoje życie. Mezo-ektomorfach, poprawia się, astronauci to nie kretyni. Lubią go, zadbał o to. Lubili go dostatecznie, aby umieścić go na pokładzie statku „Sunbird" i zrobić z niego oficjalnego naukowca pierwszej misji wokółsłonecznej. Ten mały, spokojny doktor Lorimer został członkiem załogi. Z jego strony można się nie obawiać żadnych idiotyzmów, nie tak jak to bywa z innymi cholernymi naukowcami. Doktor Lorimer robi co do niego należy, wątły, niepozorny, rzucający od czasu do czasu jakąś sarkastyczną uwagę. I te lata poświecone grze w kręgle, w siatkówkę, w tenisa, strzelaniu do rzutków, nartom, przez które złamał nogę w kostce, piłce nożnej, przez którą zwichnął obojczyk. Uwaga na doktora, to cicha woda! Wielcy faceci poklepują go po plecach, przyjmują do swojego grona. Ich pokazowy naukowiec... Kłopot w tym, że on nie jest już żadnym naukowcem. Jego cała reputacja wciąż opiera się na pracy habilitacyjnej o plazmie, pracy którą wtedy szczęśliwie trafił w dziesiątkę. Matematyką nie zajmował się już od lat i nie będzie teraz zaczynał od nowa. Miał zbyt wiele innych zainteresowań, zbyt dużo czasu stracił na wyjaśnienie podstawowych rzeczy. Ni pies, ni wydra - myśli o sobie. Gdybym był o głowę wyższy i ważył o pięćdziesiąt kilo więcej, mógłbym się z nimi równać. Byłbym jednym z nich. Typ alfa. Oni na pewno" podświadomie wyczuwają te jego drażliwość, drażliwość osobnika typu beta. Czyżby przez rok spędzony na pokładzie „Sunbirda" ich żarty rzeczywiście dały mu się we znaki? Rok, w którym Bud i Dave bez przerwy grali w remika. I ten cholerny cykl ćwiczeń, coraz cięższy, w końcu o wiele za ciężki dla niego. Ale to nie ich wina, nie robili tego umyślnie, tworzyliśmy przecież jedną załogę.
Wraca do niego wspomnienie rozpiętych dżinsów, końcowe, bolesne chwile - twarze wykrzywione złośliwym uśmiechem, czekające na niego, kiedy potykając się wyszedł z łazienki. Ryki śmiechu, krople spływające po nodze. Jego pozorny spokój, wymuszona wesołość. Wy gówniary, ja wam pokaże. Nie jestem dziewczyną.
Rozlega się głos Buda, który śpiewa:
- Dosiego Roku, wy tam na dole! - Parodia przymilnego tonu facetów z NASA. - Hej, a może byśmy przesłali im sygnał? Najlepsze życzenia dla wszystkich Ziemian. To znaczy, miałem na myśli dla wszystkich Lunian. Szczęśliwego Nowego Roku, którykolwiek by to był. - Zaczyna komicznie sapać: -Houston, tu Święty Mikołaj. Szkoda, że was tu nie ma. Houston, gdziekolwiek jesteś - śpiewa - hej, Houston, czy mnie słyszysz?
W ciszy Lorimer widzi, jak Dave przybiera wyraz twarzy komendanta, majora Normana Davisa.
I nagle, bez ostrzeżenia, Lorimer cofa się o rok i jest znów w ciasnej, uszkodzonej kabinie sterowniczej „Sunbirda", wracającego z drugiej strony Słońca. To narkotyk, myśli, kiedy wspomnienia opadają go ze wszystkich stron, to przez narkotyk wszystko wydaje się takie realne. Dość. Usiłuje wrócić do rzeczywistości, do wracającego przeczucia niechybnych kłopotów.
Nie udaje mu się. to jednak, jest znów tam, obija się. za plecami Dave'a i Buda o trzypoziomową koje., unikając jak zwykle swojego regulaminowego środkowego fotela i patrzy na odbicia kolegów w czerni nieużytecznego bocznego iluminatora. Zewnętrzna warstwa zmatowiała, może jedynie dostrzec świecącą plamą - to na pewno Spika, na jej tle bandaż na głowie Dave'a wygląda jak dziecinna korona.
- Houston, Houston, tu „Sunbird" - powtarza Dave, - „Sunbird" wzywa Houston, Houston, czy mnie słyszysz? Odezwij się, Houston.
Zaczynają liczyć minuty. Siedem minut tam i siedem z powrotem, .wystarczający margines czasu na siedemdziesiąt osiem milionów mil.
- Daleki zasięg nawalił, ot co - mówi Bud pogodnie. Mówi to prawie codziennie.
- Nic podobnego - głos Dave'a jest cierpliwy jak zwykle. - Wszystko w porządku. Tylko ciągle za dużo tego słonecznego paskudztwa, prawda doktorze?
- Pozostałości promieniowania z wybuchu są dokładnie na naszym kursie - mówi Lorimer. - Mogą mieć duże kłopoty ze znalezieniem nas. - Po raz tysięczny łapie się na tym, że odczuwa coś w rodzaju śmiesznej wdzięczności za chęć skonsultowania się z nim.
- Cholera, nie minęliśmy jeszcze Merkurego - Bud potrząsa głową. -Jak sią dowiemy kto wygrał Ligę?
To również często powtarza. Cześć rytuału tutejszej wiecznej nocy. Lorimer obserwuje ognik Spiki przesuwający się po odbiciu gęstej, kędzierzawej brody Buda. Jego własne bokobrody są rzadkie i postrzępione, jak u jasnowłosego Chińczyka. W dolnym rogu okna widać smugę światła - to na pewno pozostałości bocznych baterii spalonych podczas wybuchu słonecznego, który dosięgną! ich miesiąc temu i stopił zewnętrzne warstwy okien. Właśnie wtedy Dave rozciął sobie głowę o krawędź komputera, a Lorimera rzuciło miedzy przyrządy do pomiarów fal grawitacyjnych - do dziś nie ufa uzyskanym później wynikom. Na szczęście strumień cząstek ominął fragment przedniego iluminatora i pozostało im około dwudziestu stopni niezakłóconej widoczności na wprost. Widzą przed sobą błyszczącą pajęczynę Plejad przechodzącą w zamazaną smugę światła.
Dwanaście minut... trzynaście. Nadający wzdycha i na próżno pstryka wyłącznikiem. Czternaście. Nic.
- „Sunbird" wzywa Houston, „Sunbird" wzywa Houston. Houston odezwij się. Skończyłem. - Dave odkłada mikrofon. Poczekajmy do jutra. Czekanie stało się. rytuałem. Jutro Packard odpowie. Może.
- Miło będzie znów zobaczyć staruszkę Ziemie - odzywa się Bud.
- Nie używamy już paliwa na korekty trajektorii - przypomina mu Dave. - Wierze obliczeniom doktora.
To nie moje obliczenia, tylko podstawowe fakty mechaniki ciał niebieskich, myśli Lorimer. W październiku Ziemia może znajdować się tylko w jednym miejscu. Nigdy tego nie mówi. A już na pewno nie powie tego człowiekowi, który jest w stanie intuicyjnie rozwiązać problem przyciągania dwóch ciał znając jedynie ich aktualne położenie. Bud jest dobrym pilotem i jeszcze lepszym mechanikiem, Dave jest najlepszym z możliwych. Nie pyszni się tym. „Bóg pomaga nam, doktorze, jeżeli mu się tylko na to pozwoli".
- Będziemy mieć piekło przy lądowaniu, jeżeli radar się spieprzył - mówi Bud niedbale. Wszyscy trzej myślą o tym już setny raz. Będzie piekło. Ale Dave sobie poradzi. Właśnie dlatego muszą mieć zapas paliwa.
Upływają minuty. *•
- No, to koniec na dziś - mówi Dave... i nagle kabinę wypełnia obcy głos, wprawiając ich w osłupienie.
- Judy? - Głos jest wysoki i dźwięczny. Dziewczyna! - Judy, tak się cieszę, żeśmy cię znaleźli. Co robisz w tym paśmie? Bud głośno wydycha powietrze, następuje chwila martwej ciszy zanim Dave chwyta mikrofon.
- Tu „Sunbird", słyszymy cię. Wyprawa „Sunbird" wzywa Houston, „Sunbird Jeden" wzywa kontrole naziemną w Houston. Powiedz, kim jesteś? Czy możesz przekazać nam sygnał? Odbiór.
- Jakieś wariactwo - mówi Bud. - Jakiś niewiarygodny krótkofalowiec.
- Judy, czy masz kłopoty? - pyta dziewczęcy głos. - Źle cię słyszę, okropne trzaski. Poczekaj chwile.
- Tu wyprawa kosmiczna Stanów Zjednoczonych „Sunbird Jeden" - powtarza Dave. Wyprawa „Sunbird" wzywa Centrum Kosmiczne Houston. Zajęliście nasz kanał. Kim jesteście, powtarzam, kim jesteście. Powiedzcie, czy możecie przekazywać do Houston. Odbiór.
- Dinko, Judy, spróbuj jeszcze raz - mówi dziewczyna.
Lorimer przysuwa się nagle do DWSC - Dalekosiężnego Wykrywacza Strumieni Cząsteczek - i uruchamia mechanizm wysuwający antenę. Antena jęczy i skrzypi, na szczęście podczas wybuchu była schowana i żar jej nie stopił. Nastawia częstotliwość sygnału sondującego na maksimum i zabiera się do ręcznego przeszukiwania sektorów.
- Włączyliście się w oficjalną transmisje wyprawy kosmicznej Stanów Zjednoczonych do Kontroli w Houston - mówi Dave z naciskiem. -Jeżeli nie możecie przekazywać do Houston, wyłączcie się, gdyż naruszacie prawo federalne. Powtarzam, czy możecie przekazać nasz sygnał do Centrum Kosmicznego w Houston. Odbiór.
- Wciąż fatalnie cię słyszę - odpowiada dziewczyna. - Co to jest Houston? I w ogóle kto mówi? Nie mamy zbyt dużo czasu. - Ma miły głos, ale bardzo nosowy.
- Jezu, a to dobre, to naprawdę znakomite - jęczy Bud.
- Poczekaj. - Dave odwraca się do prowizorycznego ekranu radarowego Lorimera.
- Tutaj - Lorimer wskazuje na widoczne w roju wyładowań słonecznych niewielkie, stabilne wychylenie oscylogramu tuż przy krawędzi monitora. Bud też nachyla się z zainteresowaniem.
- Statek!
- Ktoś tu z nami jest!
- Halo, halo? Złapaliśmy was - mówi dziewczyna. - Dlaczego jesteście tak daleko? Czy wszystko dinko? Dosięgnął was wybuch?
- Nie zgub ich - ostrzega Dave. -Jaka jest ich pozycja, doktorze?
- Są ponad trzysta tysięcy kilometrów od nas, pi razy oko. Prawdopodobnie oddalają się po orbicie okołosłonecznej. Może to kosmonauci z wyprawy radzieckiej?
- Chcieli być pierwsi. Ale im nie wyszło.
- Z dziewczyną? - protestuje Bud.
- Już to robili. Nagrywasz, Bud?
- Jasne - uśmiecha się. - Ale to mi nie wygląda na ruską dziewczynę. Kto to jest Judy, do cholery? Dave myśli przez chwile, po czym włącza mikrofon:
- Mówi major Norman Davis, dowodzący statkiem kosmicznym Stanów Zjednoczonych „Sunbird Jeden". Mamy was na ekranie. Prosimy o wasze dane. Powtarzam, kim jesteście? Odbiór.
- Judy, przestań się wygłupiać - poskarżył się głos. - Za chwile stracimy kontakt, czy nie rozumiesz, że się o ciebie martwimy?
- „Sunbird" do niezidentyfikowanego statku. To nie Judy. Powtarzam, to nie Judy. Kim jesteście? Odbiór.
- Co... - zaczyna dziewczyna, ale przerywa jej czyjś głos. „Poczekaj chwile, Ann". W głośniku słychać trzaski, po czym odzywa się inny kobiecy głos: - Tu Lorna Bethune z „Escondity". Co się tam dzieje?
- Mówi major Norman Davis, dowódca wyprawy Stanów Zjednoczonych „Sunbird" powracającej na Ziemie. Nie znamy żadnego statku kosmicznego o nazwie „Escondita". Powiedzcie, kim jesteście. Odbiór.
- Właśnie to zrobiłam. - Ma starszy głos, z tym samym nosowym akcentem. - Nie istnieje żaden statek kosmiczny „Sunbird", a wy wcale nie lecicie na Ziemie. Jeżeli to Andy robi sobie kawały, to już przestało być śmieszne.
- To nie żaden kawał, łaskawa pani - wybucha Dave. - Tu amerykańska wyprawa wokółsłoneczna, a my jesteśmy amerykańskimi astronautami. I nie podoba nam się wasza ingerencja w naszą transmisje. Skończyłem.
Kobieta zaczyna coś mówić, lecz jej słowa giną w gwizdach zakłóceń. Przez krótką chwile słychać dwa głosy, Lorimerowi wydaje się, że słyszy słowa: „program Sunbird" i coś jeszcze. Bud siedzi przy pokrętle strojenia, zakłócenia przechodzą w jednostajny szum.
- Major Davis? - głos jest słabszy. - Czy dobrze słyszałam, że zmierzacie na Ziemie? Dave krzywi się z irytaqą i odpowiada krótko:
- Zgadza się.
- Wobec tego nie rozumiemy waszej trajektorii. Musicie mieć bardzo nietypową charakterystykę lotu, według naszych obliczeń wasz obecny kurs prowadzi donikąd. Za chwile stracimy kontakt. Aha, powiedzcie, gdzie widzicie Ziemie? Współrzędne nieważne, podajcie gwiazdozbiór.
Dave waha się przez chwile, po czym wyciąga mikrofon:
- Doktorze.
- Ziemia jest w gwiazdozbiorze Ryb - mówi Lorimer do głosu. Mniej więcej trzy stopnie od Gamma Pisces.
- Nic podobnego - mówi kobieta. - Czy nie widzicie, że jest w Pannie? Czy w ogóle coś widzicie? Oczy Lorimera zwracają się w kierunku jasnsj plamy w bocznym iluminatorze.
- Wybuch słoneczny uszkodził nam...
- Przestań - warczy Dave.
- ...jeden z iluminatorów, kiedy znajdowaliśmy się w peryhelium. Ale oczywiście mamy względne położenie Ziemi w dniu dzisiejszym, czyli dziewiętnastego października.
- Października? Mamy marzec, piętnasty marca. Musieliście... - jej głos ginie w trzaskach.
- Burza magnetyczna - mówi Bud strojąc odbiornik.
Wszyscy trzej, każdy pod innym kątem, nachylają się nad głośnikiem. Lorimer wisi do góry nogami. Odgłosy z kosmosu szumią i huczą jak fale przybrzeżne, obcy statek jest zbyt blisko Słońca.
- ...za wami - słyszą. Znów trzaski -... pasmo, spróbuj... statku... jeżeli możesz... wasze sygnały... -Nic więcej nie dochodzi.
Lorimer odchyla się do tyłu patrząc na smugę w iluminatorze. To musi być Spika. Ale taka wydłużona? Jakby miała za sobą drugie punktowe źródło światła. Niemożliwe. Czuje rosnące podniecenie, w głowie dźwłeczą mu głosy kobiet. - - Puść taśmę - mówi Dave. - Houston na pewno chętnie tego posłucha.
Znów słyszą dźwięczny głos wzywający Judy i kobietę, która mówi, że nazywa się Lorna Bethune. Bud ostrzegawczo podnosi palec.
- Słuchajcie, męski głos.
Lorimer wytęża uwagę, żeby uchwycić słowa, które jak mu się zdawało, uprzednio słyszał. Koniec taśmy.
- Niech no tylko Packard to dostanie - Dave zaciera ręce. - Pamiętacie, co wmawiali Howardowi? Twierdzili, że to oni go uratowali.
- Chyba chcą, żebyśmy się przestroili na ich częstotliwość - Bud się śmieje. - Pewnie myślą, że jesteśmy daleko. Hej, zdaje się, że ten ich pojazd się zbliża. Zaraz będzie tu ciasno.
- Jeżeli rzeczywiście się zjawi - mówi Dave. - Zostań na nasłuchu, Bud. Baterie wytrzymają.
Lorimer obserwuje światełko Spiki lub Spiki i czegoś tam jeszcze, zastanawiając się, czy kiedykolwiek potrafi to zrozumieć. Takie przejście do porządku nad czymś, co uznali za żart lub fortel płatany im w niezmierzonej samotności kosmosu. No, chociaż - jeżeli tamci ulepieni są z tej samej gliny, to całkiem możliwe. Głośno mówi:
- „Escondita" to dziwna nazwa dla wyprawy radzieckiej. O ile pamiętam, to znaczy „ukryta" po hiszpańsku.
- Taaak... - mówi Bud. - Poznaje ten akcent. Australijski. Mieliśmy w Hickam kilku Australijczyków. Au-stra-lia, no, no. Czyżby wystrzelili w kosmos koedukacyjny bumerang? Dave potrząsa głową:
- Nie mają żadnych możliwości technicznych.
- Natknęliśmy się przed chwilą na bardzo dziwne zjawisko - zamyślił się Lorimer. - Zaczynam żałować, że nie możemy nic stwierdzić na własne oczy.
- Czy to możliwe, że się rąbnąłeś, Lorimer?
- Nie. Jeżeli to październik, Ziemia jest tam gdzie powiedziałem. W gwiazdozbiorze Panny pojawiłaby się właśnie w marcu.
- No, to nie ma o czym mówić - Dave uśmiecha się wstając z fotela. - Czyżbyś przespał pięć miesięcy, niczym Śpiąca Królewna? Czas na partyjkę, zanim weźmiemy się do ćwiczeń.
- Chciałbym wiedzieć, jak te cizie wyglądają - wzdycha Bud zamykając nadajnik. - Może pomóc pani włożyć skafander? Hej, panienko, proszę to wciągnąć. Ciiicho, sza... Słuchasz, doktorku?
- Oczywiście. - Lorimer wyjmuje tablice nawigacyjne. Tamci dwaj wycofują się tunelem do małej kabiny wypoczynkowej, nie mówiąc już ani słowa o obecności obcego statku lub statków w sąsiedztwie. Lorimer jest poruszony bardziej niżby sobie tego życzył - to przez te przeklęte słowa, które, jak mu się zdawało, usłyszał.
Mecząca pora ćwiczeń gimnastycznych nadchodzi i mija. Obiad. Podgrzewają pojemniki tylko ledwo, ledwo, żeby oszczędzać baterie. Znowu kurcze po królewsku. Bud polewa swoje ketchupem i przerywa zwykłą cisze zabawną anegdotą o pewnej Australijce, którą opowiada, skrupulatnie przestrzegając niepisanego kodeksu wysławiania się, jaki panuje na pokładzie „Sunbirda". Po obiedzie Dave przechodzi do kabiny sterowniczej. Bud i Lorimer kontynuują swoje obecne zadanie, polegające na sprawdzaniu skafandrów i wyposażenia niezbędnego przy naprawie zewnętrznych uszkodzeń statku, do której mają się zabrać, gdy tylko zmaleje natężenie promieniowania.
Właśnie kończą pakować sprzęt, kiedy Dave ich woła. Wychodząc z tunelu Lorimer słyszy dziewczęcy głos:
- ...rejs dinko. Co powiedziała Lorna? Tu „Gloria", odbiór. Lorimer włącza DWSC i zaczyna przeszukiwać kolejne sektory.
- Albo są dokładnie za nami, albo w sektorze przysłonecznym - melduje po chwili. - Nie mogę ich wyłowić. Naraz z głośnika wydobywa się jakiś słaby głos.
- To może być ich kontrola naziemna - mówi Dave-Jaka jest strefa słyszalności, doktorze?
- Sto pięćdziesiąt stopni; + Północno-zachodnia Syberia, Japonia, Australia.
- Mówiłem, że szlag trafił daleki zasięg. - Bud ostrożnie uruchamia mechanizm anteny. - Zaraz, chwileczkę. Szkielet jest pogięty, ot co.
- Nie połam go - ostrzega Dave wiedząc, że Bud go nie połamie. Trzaski giną i znów wracają.
- Słuchajcie, to się przydaje - konstatuje Bud. - Możemy się do nich dostroić. Wysoki sopran mówi nagle:
- ...chyba poza waszą orbitą. Spróbuj koło beta Aries.
- Jeszcze jedna cizia. Mamy je - stwierdza Bud radośnie. - Teraz je mamy. No, już po kłopocie. Ta małpa była przekręcona o sto czterdzieści stopni, niech ją. Słychać głos pierwszej dziewczyny:
- Margo, widzimy ich! Ale ten statek jest maleńki, jak oni mogą tam żyć? A może to jakieś miniaturowe obce istoty? Odbiór.
- To Judy - śmieje się Bud. Dave, ale heca, cały czas mówią po angielsku. To na pewno jakaś ONZe-towska sprawka.
Dave masuje sobie łokcie, gnie dłonie, zastanawia się. Czekają. Lorimer odmierza w myśli sto czterdzieści dziewięć stopni od gamma Pisces.
Po trzynastu minutach głos z Ziemi mówi:
- Judy, zawołaj całą załogę, dobrze? Chcemy wam wszystkim puścić nagraną rozmowę. Za dwie minuty. A tymczasem Zebra chce przekazać Connie, że dziecko czuje się doskonale. I mamy nową krowę.
- Szyfr - odzywa się Dave.
Ziemia odtwarza nagranie. Trzech mężczyzn ponownie słucha jak Dave wśród trzasków wyładowań słonecznych wzywa Houston. Dźwięk staje się nagle bardzo wyraźny, a potem kobiecy głos mówi, że inny statek, „Gloria", jest za nimi, ale bliżej Słońca i na tym transmisja się urywa.
- Sprawdziliśmy w archiwum - podejmuje głos z Ziemi. - W pierwszym locie programu „Sunbird" brał udział niejaki major Norman Davis. Major to był stopień wojskowy. Słyszeliście, jak mówią „doktorze"? Na pokładzie znajdował się też doktor nauk ścisłych, Orren Lorimer. Trzecim członkiem załogi był kapitan - to inny stopień - Bernhard Geirr. Było ich tylko trzech, oczywiście sami mężczyźni. Mieli prymitywny silnik odrzutowy i niezbyt duże zapasy paliwa. Chodzi o to, że pierwsza misja „Sunbird" zaginęła w kosmosie. W ogóle nie wrócili z drugiej strony Słońca. To było mniej więcej wtedy, kiedy nastąpiły pierwsze silne wybuchy. Jan uważa, że musieli się znaleźć w pobliżu jednego z nich. Słyszeliście zresztą, jak mówią, że zostali uszkodzeni.
Dave chrząka. Lorimer walczy z ogarniającym podnieceniem, które objawia się gwałtownym ściskaniem w dołku.
- Albo są tym, kim mówią, albo to duchy lub obce istoty udające ludzi. Jan przypuszcza, że energia wyzwolona w superwybuchu mogła spowodować lokalne zakłócenie wymiaru czasu. A czy wy zauważyliście coś istotnego, chodzi mi o konkrety?
Czwarty wymiar... nigdy nie wrócili... Lorimer koncentruje się na realnym widoku dwóch brodatych, nieruchomych twarzy przed nim, nie chce przyjąć do wiadomości słów, które, jak mu się zdawało, słyszał: „Przed rokiem dwutysięcznym". Język, myśli. Język musiałby się zmienić. Samopoczucie nieco mu się poprawia,
Głęboki baryton pyta: „Margo?" - W „Sunbirdzie" oczy stają się czujne.
- ... jak ten olbrzymi pięćdziesiąt lat temu. - Mężczyzna mówi z tym samym akcentem. - Naprawdę mieliśmy szczęście, że byliśmy tam właśnie wtedy, kiedy nastąpił. Najciekawsze jest to, że udało nam się potwierdzić istnienie zaburzeń grawitacyjnych o charakterze okresowy...
science-fiction