nr2 2002.docx

Danioninae

Helmut Michael KROSNY

Przyjrzyjmy się podrodzinie Danioninae.

Łatwo zauważamy, że nasze popularne "danioski", czyli danio pręgowane, są blisko spokrewnione z kardynałkami, razborami i innymi rybkami z podrodziny -Danioninae. Co z tego wynika? Wynika to, że istnieje prawdopodobieństwo uzyskania krzyżówek pomiędzy na przykład kardynałkiem a danio pręgowanym. Prawdopodobieństwo jest tym większe, im bliższe jest pokrewieństwo. Z tego powodu występują w naturze krzy-żówki międzygatunkowe i rzadziej między rodzajowe. Zdarzają się także krzyżówki gatunków zaliczanych do różnych podro-dzin. Zwykle nie ma radykalnego rozgrani-czenia cech warunkujących zaliczenie do określonego taksonu i stąd osobniki zali-czane do różnych podrodzin, mogą wyka-zywać różnice nie większe niż wewnątrz danego rodzaju, jeżeli ich cechy będą je sytuowały na pograniczu taksonów wyż-szych. Należy to sobie uzmysłowić, aby racjonalnie móc odróżnić gatunki od krzy-żówek.

Znanych jest w akwarystyce kilka gatunków z rodzaju Danio, oraz kilka gatunków z rodzaju Brachydanio. Poniżej są one wyliczone. Prawdopodobnie istnieje więcej gatunków w podrodzinie Danioninae, ale autorowi są one nie znane. Wszystkie niżej wymienione taksony są gatunkami, a nie gatunkami lub krzyżówkami. Wykazały to badania anatomiczne. Niektórzy autorzy powołują się na badania genetyczne, wskazując na identyczność cech. Pamię-tajmy jednak o tym, że genetyka wciąż znajduje się w powijakach, co potwierdzają wciąż nowe odkrycia w tej dziedzinie. W związku z tym, do niektórych badań genetycznych należy podchodzić z rezerwą. Żadna ze znanych krzyżówek nie wykazuje identycznych cech anato-micznych z niżej podanymi gatun-kami:

Autor inspirowany posiadaną literaturą i opo-wieściami jego rodziców, prze-pro-wadzał w okresie swojej młodości różne próby krzyżowań wewnątrzrodzajowych, międzyrodzajowych i pomiędzy niektórymi rodzinami w obrębie tej samej klasy. Próby te wykazały następującą prawidłowość:

·         Krzyżówki wewnątrzrodzajowe były:

1.       bezpłodne,

2.       częściowo płodne,

3.       płodne.

·         Krzyżówki międzyrodzajowe były:

1.       bezpłodne,

2.       częściowo płodne.

·         Krzyżówki pomiędzy rodzinami w zasadzie nie udawały się, mi-mo doboru ryb o zbliżonym prze-biegu tarła. Jeżeli jednak spora-dycznie doszło do krzy-żówki, to nieliczne potom-stwo było bez-płodne i we większości wykazy-wało cechy letalne [rakowatość, bardzo krótka żywotność, niedoro-zwój (cherla-wość), co oznacza, że można domniemać się, iż w na-turze takie krzyżówki raczej nie mają prawa zaistnieć.

Z powyższego można wnioskować, że im bliższe pokrewieństwo, tym większa możli-wość uzyskania krzyżówek płodnych, zaś im dalsze pokrewieństwo, tym mniejsza ta-ka możliwość. Należy przy-pomnieć, iż krzyżówki wewnątrz gatunku, naj-częściej zwiększają płodność i uwy-datniają cechy pożądane, co niejedno-krotnie zostało już wykorzystane w go-spodarce, na przykład w drobiarstwie (krzyżówki pomiędzy ra-sami). Próby krzyżowania różnych gatunków były przeprowadzane chyba już od zarania świata i są tak samo stare jak inne zabiegi hodowla-ne, na przykład selekcja, ale rezultaty bywały i bywają krańcowo różne. Wracając do akwarystyki, znane są liczne krzyżówki opisywane w przeszłości i zacho-dzące również i dzisiaj. Znane były, na przy-kład, krzyżówki pomiędzy mieczykiem a ...