INSTRUKCJA
STANOWISKOWA BEZPIECZEŃSTWA I HIGIENY PRACY DLA
SPAWACZA ELEKTRYCZNEGO
Opracował: Zatwierdzam:
1. Spawanie i cięcie metali powinno odbywać się w specjalnie przygotowanym do tego pomieszczeniu – spawalni oddzielonej od innych pomieszczeń. Odstępstwa od tej zasady dopuszczalne są jedynie gdy jest to konieczne ze względów technologicznych.
2. Spawalnie powinny spełniać następujące wymogi:
§ wysokość pomieszczenia min. 3,75 m,
§ na każdego spawacza powinno przypadać co najmniej 15 m3 objętości pomieszczenia.
§ posiadać odpowiednie oświetlenie naturalne, a gdy jest to niemożliwe dostateczne oświetlenie sztuczne,
§ wentylację, która zapewni usuwanie powietrza zanieczyszczonego substancjami szkodliwymi i wydzielającymi się przy spawaniu metali oraz dopływ świeżego powietrza,
§ ściany pomieszczenia, sufit oraz ściany kabin powinny być pomalowane ciemnoszarą farbą z domieszką bieli cynkowej,
§ wyposażone w odpowiedni stół spawalniczy wykonany z materiału niepalnego – stół powinien posiadać miejscową wentylację najlepiej z dolnym odciągiem , zabezpieczającym spawacza przed szkodliwymi oparami,
§ wyposażone parawany lub ekrany przy czym ich wysokość powinna wynosić : 2 m z zachowaniem przy podłodze szczeliny wentylacyjnej,
§ w pobliżu stanowiska roboczego do spawania łukiem elektrycznym powinno znajdować się urządzenie do bezpiecznego zawieszania uchwytu do elektrody.
II. WYMAGANIA KWALIFIKACYJNE WYMAGANE NA STANOWISKU SPAWACZA ELEKTRYCZNEGO.
Pracownik zatrudniony na stanowisku spawacza elektrycznego winien posiadać:
1. ukończony 18 rok życia,
2. kwalifikacje wymagane obowiązującymi przepisami,
3. zaświadczenie lekarskie o braku przeciwwskazań do zajmowanego stanowiska,
4. zaświadczenie o ukończeniu szkolenia z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy,
5. instruktaż stanowiskowy bhp z zakresu:
§ wiadomości i praktycznych umiejętności z zakresu bezpiecznego wykonywania pracy,
§ podstawowych wiadomości o zagrożeniach wypadkowych i zagrożeniach dla zdrowia występujących na danym stanowisku pracy i w jego bezpośrednim otoczeniu,
§ sposobów ochrony przed zagrożeniami dla zdrowia w warunkach normalnej pracy i w warunkach awaryjnych.
6. Pełną wiedzę potwierdzoną jego własnoręcznym podpisem w zakresie znajomości:
§ dokumentacji techniczno – ruchowej spawarek elektrycznych wraz z osprzętem,
§ instrukcji obsługi urządzeń,
§ ryzyka zawodowego,
III. OBOWIĄZKI PRACOWNIKA:
Pracownik ma obowiązek przystąpić do pracy będąc:
§ trzeźwym,
§ wypoczętym,
§ ubranym w odzież i obuwie robocze oraz posiadając wymagane przy takich pracach środki ochrony indywidualnej tzn. okulary ochronne, maskę ochronną, fartuch spawalniczy i inne zgodnie z zakładową (Tabelą środków ochrony indywidualnej oraz odzieży i obuwia roboczego),
§ znać postanowienia niniejszej instrukcji.
IV. CZYNNOŚCI DO WYKONANIA PRZEZ SPAWACZA PRZED ROZPOCZĘCIEM PRACY
Przed przystąpieniem do pracy spawacz jest obowiązany sprawdzić skuteczność wentylacji ogólnej i miejscowej i sprawdzić w czasie ruchu spawalni:
§ zabezpieczenia, regulatory, łączniki,
§ połączenia elektryczne i mechaniczne,
§ ochrony przeciwpożarowe i zabezpieczenia przeciwporażeniowe,
§ przewody spawalnicze,
§ działania i wskazania przyrządów pomiarowych,
§ nagrzanie obudowy i łożysk,
§ układy chłodzenia i sprężonego powietrza.
V. ZASADY BEZPIECZNEJ OBSŁUGI SPAWAREK ELEKTRYCZNYCH.
Eksploatację elektrycznych spawarek należy prowadzić zgodnie z przepisami ogólnymi w tym zakresie i dokumentacją techniczno – ruchową a w szczególności:
1. Przedmiot spawany powinien być uziemiony. Uziemienie powinno być zaopatrzone w zaciski zapewniające należyte zetknięcie się ze sobą części przewodzących prąd.
2. Przewody zasilające urządzenia spawalnicze oraz przewody spawalnicze powinny być zabezpieczone przed uszkodzeniami w wyniku:
§ prowadzenia trasą wykluczającą możliwość uszkodzenia przez ruch urządzeń transportowych,
§ zawieszenia na odpowiednich stojakach przenośnych ,
§ zabezpieczenia odpowiednimi osłonami,
3. Rękojeść uchwytu powinna być wykonana z materiału izolującego i niepalnego.
4. Jeżeli spawanie i cięcie metali odbywa się na otwartej przestrzeni stanowisko robocze powinno w miarę technicznej możliwości zabezpieczone przed opadami atmosferycznymi przy pomocy daszków lub nieprzemakalnych płacht.
5. Prace niebezpieczne pożarowo prowadzone poza spawalnią, należy prowadzić w sposób uniemożliwiający powstanie pożaru lub wybuchu. Przed rozpoczęciem prac niebezpiecznych pożarowo, kierownik działu w którym jest zatrudniony spawacz wraz z administratorem lub użytkownikiem obiektu zobowiązani są do:
§ oceny zagrożenia pożarowego w rejonie prac,
§ ustalenia rodzaju przedsięwzięć mających na celu niedopuszczenie do powstania i rozprzestrzeniania się pożaru lub wybuchu,
§ przeprowadzenia procedury pisemnej z uwzględnieniami pełnej dokumentacji w tym zakresie wraz ze wskazaniami osób odpowiedzialnych za zabezpieczenie miejsca pracy, przebieg i zabezpieczenie miejsca pracy po zakończeniu prac spawalniczych.
6. Przy wykonywaniu prac niebezpiecznych pożarowo należy przestrzegać następujących zasad, że wszelkie materiały palne występujące w miejscu wykonywania prac oraz w rejonach przyległych ( palne elementy konstrukcyjne budynków, instalacje techniczne należy zabezpieczyć przed zapaleniem). Przy ustalaniu sposobu zabezpieczenia przeciwpożarowego należy zwrócić szczególną uwagę na:
§ występowanie w miejscu spawania palnych elementów budowlanych mogących ulec zapaleniu od odprysków spawalniczych,
§ stykanie konstrukcji metalowych, przewodów lub innych elementów przewodzących ciepło – z palnymi elementami budynku ( pomieszczenia ) co może spowodować ich zapalenie,
§ występowanie palnych izolacji, wykładzin itp. które mogą ulec zapaleniu,
§ sposób zabezpieczenia palnych elementów budynku i pomieszczenia przed działaniem rozprysków spawalniczych,
§ sposób zabezpieczenia spawanych konstrukcji, przewodów, elementów itp. przed nadmiernym nagrzaniem,
§ na zapobieganie zapalenia stykających się z nimi materiałami palnymi.
7. Prace niebezpieczne pożarowo w pomieszczeniach i urządzeniach zagrożonych wybuchem ( np. w których wykonano inne prace związane z użyciem palnych gazów lub łatwopalnych cieczy oraz w pomieszczeniach pompowni, zbiornikach czerpalnych i kotłowni gazu w oczyszczalni ścieków) mogą być prowadzone wyłącznie wtedy gdy stężenie par cieczy lub gazów w mieszaninie nie przekracza 10 % ich dolnej granicy wybuchowości. Przed przystąpieniem do prac spawalniczych powinny być dokonane pomiary przez kierownika wydziału i wydane pisemne zezwolenie.
8. W miejscu wykonywania prac powinien znajdować się sprzęt umożliwiający likwidację wszelkich źródeł pożaru ( podręczny sprzęt pożarniczy, materiały izolacyjne osłaniające pojemniki na odpadki elektrod itp.).
9. Po zakończeniu prac należy poddać kontroli miejsce w którym prowadzone były prace a także rejony przyległe ( dla sprawdzenia czy nie pozostawiono tlących lub żarzących się cząstek: czy nie występują oznaki tlenia się materiałów bądź inne wskazujące na możliwość zaistnienia pożaru: czy został zdemontowany, wyłączony ze źródeł zasilania i zabezpieczony przed dostępem osób postronnych sprzęt spawalniczy ).
10. Prace niebezpieczne pożarowo mogą być wykonywane wyłącznie przez osoby posiadające kwalifikacje spawacza i pisemne upoważnienie do wykonania danej pracy.
11.Kierownik lub mistrz jest zobowiązany przed rozpoczęciem prac zapoznać spawacza z zagrożeniami pożarowymi występującymi w rejonie wykonywania prac oraz rodzajem przedsięwzięć mających na celu nie dopuszczenie do powstania pożaru lub wybuchu.
12.Sprzęt używany do wykonania prac powinien być sprawny technicznie i zabezpieczony przed możliwością wywołania pożaru.
13.Po zakończeniu prac spawalniczych należy przeprowadzić ocenę zagrożenia pożarowego, ustalenia zabezpieczeń i zabezpieczenia miejsca pracy. Fakt przeprowadzenia oceny winien być udokumentowany w zezwoleniu pisemnym i w książce kontroli prac spawalniczych.
14. Spawanie zbiorników lub naczyń w których znajdowały się gazy lub ciecze łatwopalne bądź trujące dozwolone są jedynie po całkowitym oczyszczeniu ich z resztek gazów, cieczy, par i po wykonaniu stosownych analiz na obecność tych czynników i na zawartość tlenu w zbiorniku. Prace te wymagają też udokumentowania pisemnego.
15. Wnętrze zbiorników i naczyń powinno podczas spawania mieć połączenie z otaczającą atmosferą np. przez otwarcie włazów i powinien być doprowadzony nawiew mechaniczny.
16.Prace wykonywane wewnątrz zbiorników które nie pozwalają na bezpośredni kontakt wizualny co najmniej z jednym pracownikiem powinny być wykonywane przez co najmniej dwie osoby.
17. Przy pracy w zbiornikach należy obowiązkowo stosować :
§ przenośne lampy elektryczne o obniżonym napięciu 24 V ( dot. zbiorników metalowych),
§ hełmy ochronne celem zabezpieczenia głów spawaczy,
§ aparaty tlenowe lub aparaty powietrzne z dopływem świeżego powietrza,
§ szelki bezpieczeństwa wraz z linkami celem szybkiej ewakuacji,
§ w czasie spawania lub cięcia wewnątrz zbiorników, spawarki powinny znajdować się poza zbiornikiem pod nadzorem osób, które zostały pisemnie zobowiązane do czuwania nad bezpieczeństwem spawacza,
18.Niezależnie od codziennych kontroli stanu technicznego spawarek dokonywanych przez spawaczy, służba techniczna przedsiębiorstwa winna przeprowadzać:
a) raz w kwartale: oględziny spawarek polegające na ocenie stanu technicznego w ruchu i w czasie postoju, przy przeprowadzeniu oględzin należy sprawdzić:
§ połączenia mechaniczne i elektryczne,
§ ochrony przeciwporażeniowe i zabezpieczenia,
§ nagrzania obudowy i łożysk,
§ układy chłodzenia i sprężonego powietrza,
§ pomieszczenia spawalni,
§ czystość urządzeń spawalniczych,
b) raz na rok przegląd.
Przegląd obejmuje w szczególności:
§ szczegółowe oględziny w zakresie jak w pkt. a,
§ czynności konserwacyjne jak w dokumentacji fabrycznej,
§ badania stanu technicznego,
§ sprawdzenia stanu łożysk napędów i prądnic,
§ wymianę zużytych części,
§ badanie poziomu dźwięku i drgań,
§ stwierdzenie zadowalających wyników ruchu próbnego,
§ zanotowanie wyników przeglądu i zakres wykonywanych czynności konserwacyjno – remontowych w dokumentacji eksploatacyjnej spawarki.
1. Dopuszczać pracownika do prac szczególnie niebezpiecznych bez instruktażu stanowiskowego,
2. Wykonywania prac spawalniczych:
§ na urządzeniach będących pod ciśnieniem ,
§ w odległości mniejszej niż 5 m od materiałów łatwopalnych lub niebezpiecznych ...
slawek_32