Broń myśliwska.pdf
(
88 KB
)
Pobierz
Ćw. 9. Broń myśliwska.rtf
Ćw. 9.
BRON MYŚLIWSKA
1. RODZAJE BRONI
RozróŜnia się broń myśliwską:
•
ś
rutow
ą
,
•
kulow
ą
•
kombinowan
ą
(
ś
rutowo-kulow
ą
).
Bro
ń
ś
rutowa
występuje w postaci:
•
pojedynki,
•
dwururki
–
poziomej (tzw.
dubeltówki
)
–
pionowej (tzw. b
ok
)
•
samopowtarzalnej
(automat).
Bro
ń
kulowa
moŜe być:
•
jednolufowa
–
sztucer jednostrzałowy
,
–
powtarzalny
, czyli
repetier
lub
automat
albo o
•
dwóch lufach
(tzw.
sztucer
podwójny, ekspres
).
Bro
ń
kombinowana
•
Bro
ń
kombinowana
ma lufy śrutowe i kulowe.
•
Najczęściej uŜywaną bronią kombinowaną jest
trójlufka
, tzw.
dryling
, który ma dwie lufy śrutowe i
jedną kulową lub dwie kulowe i jedną śrutową.
•
Kniejówka
– 1 lufa do śrutu i jedna do kuli
Układ broni
moŜe być:
•
poziomy,
•
pionowy
(
nadlufka, bok
) lub
•
w trójk
ą
t
(przy trójlufkach), tzw.
dryling
.
systemy konstrukcji broni
•
Pod względem konstrukcji broń moŜe być
łamana
lub
o jednolitym
sztywnym poł
ą
czeniu luf
i
zamka z osad
ą.
•
Nowoczesna broń śrutowa jest przewaŜnie łamana,
•
zaś kulowa jednolitej budowy.
•
Od tej ogólnej zasady s
ą
wyj
ą
tki, a wi
ę
c dryling i ekspres s
ą
łamane, za
ś
dubeltówka z zamkiem
ś
lizgowym systemu Darne'a ma budow
ę
sztywnej konstrukcji.
1
broń powtarzalna
•
Bro
ń
powtarzalna
(repetier) jest to taka broń, która załadowana kilkoma nabojami pozwala na
powtórzenie strzału po otworzeniu zamka, wyrzuceniu łuski wystrzelonego naboju i wprowadzeniu
drugiego naboju do komory nabojowej przy zamykaniu zamka.
broń samopowtarzalna
•
Bro
ń
samopowtarzalna
samoczynnie (siłą gazów) wyrzuca po strzale łuskę naboju i działaniem
spręŜyny powrotnej wprowadza następny nabój i zamyka zamek.
•
Ró
Ŝ
nica mi
ę
dzy broni
ą
powtarzaln
ą
i samopowtarzaln
ą
polega wi
ę
c na sposobie załadowania
nast
ę
pnego naboju i zamykania zamka. W pierwszym przypadku nast
ę
puje to r
ę
cznie, w drugim -
samoczynnie.
rodzaje amunicji myśliwskiej
Amunicja my
ś
liwska
moŜe być:
•
Ś
rutowa -
przeznaczona jest do broni o lufach gładkich
•
Kulowa
- uŜywa się amunicji zaopatrzonej w pojedynczy pocisk, który moŜe być róŜnego kształtu i
budowy.
2. BROŃ ŚRUTOWA
Budowa dubeltówki
•
Dubeltówka
składa się z czterech zasadniczych części
: osady, baskili
,
luf
i
czółenka.
Cechy broni śrutowej
•
Kaliber
broni śrutowej oznaczony jest zwykle zespołem liczb, np. 12/70, przy czym 12 oznacza
kaliber, a 70 oznacza długość komory nabojowej.
rodzaje zamków broni śrutowej
•
Zasadnicza róŜnica w budowie zamków polega na połoŜeniu mechanizmu kurkowego, czy kurki
znajdują się wewnątrz czy na zewnątrz zamka.
•
Dubeltówki, których zamek ma kurki na zewnątrz, nazywa się kurkówkami,
•
z kurkami wewnętrznymi, przykrytymi - bezkurkówkami.
•
Współczesne dubeltówki s
ą
w zasadzie bezkurkowe. Najcz
ęś
ciej spotykane bezkurkówki maj
ą
zamki
tzw. krótkie, w których mechanizm kurkowy przymocowany jest do dolnej cz
ęś
ci baskili.
•
W dubeltówkach bezkurkowych
, napina się iglice przez złamanie broni aŜ do oporu, natomiast w
systemie Purdeya - przy zamknięciu broni.
•
W dubeltówkach kurkowych
napina się kurki przez ich odciągnięcie palcem.
RóŜnica między wyciągiem a wyrzutnikiem
•
Wyci
ą
g
pomaga w wyjęciu łusek lub nabojów, a
wyrzutnik
(aŜektor) samoczynnie wyrzuca łuski i
niewypały.
komora nabojowa
•
Komora nabojowa
jest to część lufy, w której mieści się nabój i gdzie następuje wybuch.
•
Średnica komory nabojowej jest większa od średnicy przewodu lufy o grubość ścianek łuski naboju.
•
Długość komory nabojowej w broni śrutowej, w zaleŜności od tego, do jakich nabojów broń jest
dostosowana (short lub long), wynosi 65 lub 70 mm.
•
Nowoczesne dubeltówki mają komory o długości 70 mm.
2
osady
•
Osady
mogą mieć róŜny kształt. Podstawowe dwa rodzaje to
angielska
o prostej i gładkiej szyjce oraz
pistoletowa
, która ma szyjkę wygiętą do dołu, podobnie jak rączka dawnego pistoletu.
•
Osada dubeltówki
składa się ze
stopki, kolby i szyjki
, a
u sztucera
powtarzalnego
takŜe i
z ło
Ŝ
a
.
Stopka jest tą częścią broni, która opiera się o ramię. Kolba słuŜy do właściwego ukierunkowania
broni, a szyjka stanowi uchwyt dla ręki. ŁoŜe broni kulowej słuŜy do stałego połączenia lufy z osadą.
baskila
•
Baskila
słuŜy do sztywnego
poł
ą
czenia osady z lufami
, a jednocześnie do przymocowania w jej
wnętrzu mechanizmu kurkowego (iglice, spręŜyny, spusty i bezpiecznik).
czółenko
•
Czółenko
łączy
lufy z baskil
ą, a ściśle z zamkiem, i napina grot iglicy przy broni bezkurkowej. JeŜeli
broń ma wyrzutnik (aŜektor), w czółenku mieści się jego spręŜyna.
długość luf
•
Długo
ść
luf
nowoczesnej broni śrutowej wynosi 65-76 cm, najczęściej 72 cm. Długość luf w drylingu
wynosi przewaŜnie 65 cm.
czoki
Czok
jest to stopniowe, na odcinku 2-2,5 cm,
zmniejszenie
ś
rednicy lufy
śrutowej (5-10 cm) przed jej
końcem.
•
Stopie
ń
skupienia
określa się w procentach w stosunku do ogólnej ilości śrutu w naboju.
3. AMUNICJA ŚRUTOWA I JEJ DZIAŁANIE
nabój śrutowy
•
Nabój
składa się z następujących części:
łuski
(tekturowej lub plastykowej),
•
spłonki,
•
prochu,
•
przybitki filcowej,
•
ś
rutu
(ew. w koszyczku plastykowym)
•
oraz jednej lub dwu
przybitek
, w zaleŜności od tego, czy nabój zamknięty jest zawinięciem łuski czy
gwiazdką.
•
Łuska
ma długość 65 lub 70 mm - odpowiednio do długości komory nabojowej.
spłonka
•
Spłonka
ma za zadanie
zapali
ć
proch
. Na skutek uderzenia iglicy w spłonkę wgniata się w środku jej
powłoka i dociskając masę eksplodującą do kowadełka (odwrócony stoŜek) powoduje jej zapalenie się.
•
Płomień ten zapala z kolei proch.
3
kaliber broni śrutowej
Liczby te określają ilość kul o średnicy lufy, którą moŜna wytopić z jednego funta angielskiego (453,6 g)
ołowiu.
Średnica lufy w milimetrach wynosi:
•
kal. 20 - 15,7 mm
•
kal. 16 - 16,8 mm
•
kal. 12 - 18,2 mm
wielkości śrutu i ich przeznacze
nie
Średnica w mm
4,5 4,25 4 3,75 3,5 3,25 3 2,75 2,5
Nr śrutu
000 00 0 1
2
3
4
5
6
Śrutu o średnicy:
•
2,50 mm (nr 6) uŜywa się na słonki, kuropatwy i króliki;
•
3,00 mm (nr 4) - na baŜanty, kaczki, króliki i zające jesienią;
•
3,50 mm (nr 2) - na zające w zimie i lisy;
•
4,00 mm (nr 0) - na lisy;
•
4,50 mm (nr 00) - na wilki i gęsi.
skuteczność strzału śrutowego
•
ZaleŜy od równomierności pokrycia zwierzyny śrutem odpowiedniej grubości i od odległości strzału.
Zwierzyna w zasadzie pada po strzale nie od uszkodzenia jej organów wewnętrznych, ale od
śmiertelnego poraŜenia (szoku) wywołanego w całym jej systemie nerwowym na skutek jednoczesnego
uderzenia śrucin w powłokę skórną zwierzyny i jej przebicia na głębokość kilku milimetrów. Dla
wywołania takiego śmiertelnego poraŜenia wystarczy trafienie kuropatwy lub baŜanta 4 śrucinami, a
zająca lub lisa 6 właściwej wielkości.
Ile śrucin mieści się w naboju
•
Ilość śrucin w naboju zaleŜna jest od średnicy śrutu i kalibru naboju.
•
W nabojach o długości łuski 70 mm znajduje się:
zasięg i rozsiew śrutu
•
Zasięg śrutu wynosi 200-400 m, w zaleŜności od jego wielkości. Przyjmuje się tę odległość według
następującego wyliczenia: średnicę śrutu mnoŜy się przez 100 i otrzymuje liczbę metrów, np. 4 x 100 =
400
•
Rozsiew śrutu o średnicy 2,5 mm wynosi w odległości 50 m - 5 m, 75 m - 10 m, 100 m – 17 m, 150 m
– 46 m.
•
PowyŜsze wskazuje, w jak szerokim pasie jest niebezpieczny śrut przy strzale na dalszą odległość, np.
w czasie polowania na kuropatwy.
•
Śrut po opuszczeniu luf rozciąga się w długie pasmo. Długość pasma zaleŜna jest od róŜnych
czynników, m.in. od wielkości śrutu i regularności jego kształtu. Śrut cięŜszy oraz większy lub bardziej
gładki w czasie przechodzenia przez lufy na skutek wzajemnego ucisku wyprzedza śruciny drobniejsze
i zdeformowane. Wiązka śrutu w odległości 35 m rozciąga się w pasmo długości 3-5 m. PowyŜsza
okoliczność ma duŜe znaczenie przy strzelaniu do szybko poruszającego się celu, np. ptaka, gdyŜ nie
dosięgną go albo początkowe, albo końcowe śruciny. MoŜe się równieŜ zdarzyć, Ŝe strzelając do
jednego lecącego ptaka zostanie zestrzelony takŜe i drugi nadlatujący w to miejsce (zdarzyć się to
moŜe w polowaniu na kuropatwy lub kaczki).
•
Do broni
ś
rutowej
uŜywa się
kul ołowianych
w kształcie walca o średnicy przewodu lufy.
•
Kula typu Brenneke
, nazywana popularnie breneką, składa się z 4 części: walca ołowianego,
przybitki filcowej, przybitki tekturowej i łączącej te elementy śruby.
•
Walec ołowiany ma naokoło Ŝeberka o wysokości ok. 1 mm ułoŜone równolegle do siebie, ale pod
kątem do osi tego walca. Na przodzie walca znajduje się stoŜek, którego podstawa jest mniejsza od
średnicy walca. Z drugiej strony walca przykręcona jest przybitka, najpierw tekturowa, potem filcowa i
znowu tekturowa. Taka budowa pocisku powoduje, Ŝe ma on środek cięŜkości w przodzie i przez to w
czasie lotu nie koziołkuje.
•
Pocisków takich uŜywa się najczęściej na pędzonych polowaniach leśnych na dziki, gdzie strzela się na
4
odległość nie dalszą niŜ 35 - 40 m. Breneka ma duŜą siłę raŜenia na tę odległość ze względu na masę
pocisku i jego prędkość.
4. BROŃ I AMUNICJA KULOWA ORAZ ICH
DZIAŁANIE
•
Bro
ń
kulowa
składa się z
lufy
z
komor
ą
nabojow
ą i
zamkiem
oraz
z ło
Ŝ
a
.
budowa lufy kulowej
•
Wewn
ę
trzna cz
ęść
lufy
(przewód) jest
gwintowana
, tzn. ma spiralne pasy pól i bruzd w liczbie 4 lub
6, głębokości ok. 0,1 mm. Jeden pełny skręt gwintu ma długość 20-24 cm, co daje ponad 2 obroty
pocisku w lufie. Ilość obrotów zaleŜy od długości lufy.
długość lufy kulowej
•
Lufy broni kulowej mają długość 51-65 cm.
przyśpiesznik
•
Przyśpiesznik jest to urządzenie w broni kulowej, które przez zmniejszenie głębi spustu i jego oporu
pozwala na oddanie strzału przy lekkim pociągnięciu spustu. Daje to moŜliwość oddania strzału bez
poruszenia bronią, które zdarza się przy ściąganiu twardego spustu.
budowa pocisku kulowego
•
Pocisk
składa się z dwóch części, a więc
zewn
ę
trznej osłony
-
płaszcza
i
wewn
ę
trznej - rdzenia
(ołów).
Osłona
moŜe być całkowita i wówczas mówi się o
pocisku pełnopłaszczowym
lub tylko
częściowa i wtedy pocisk określany jest jako
półpłaszczowy
.
ciśnienie i temperatura przy strzale z naboju kulowego
•
Amunicja kulowa daje bezpośrednio za komorą nabojową ciśnienie 280-410 MPa i temperaturę w
procesie spalania prochu ok. 3000°C. Wytwarza się wtedy ok. 1000 m
3
gazu.
•
Ciśnienie nadaje pociskowi prędkość początkową 750-900 m/s, a w odległości 200 m prędkość 650-
700 m/s i pozwala na osiągnięcie odległości ok. 5 km.
kaliber amunicji kulowej
•
Kaliber
zwykle oznacza ś
rednic
ę
przewodu
lufy wyprowadzoną jako średnią z pomiaru średnicy
między polami i pomiędzy bruzdami oraz długość łuski i ewentualnie takŜe jej budowę.
•
Średnica lufy moŜe być określana bądź w milimetrach, jak np. kal. 7 x 64 lub 8 x 57, bądź w
ułamkowych częściach cala, jak np. kal. 30 - 06 lub .308 (oznaczenie kalibru broni pochodzenia
anglosaskiego).
•
Pierwsze liczby 7 i 8 oznaczają w przybliŜeniu średnicę lufy w milimetrach, a liczby 64 i 57 długość
łuski w milimetrach.
zasięg kuli
•
Kula sztucerowa ma zasięg do 5 km, a breneka do 1500 m.
skuteczność strzału kulowego
•
Z broni kulowej z przyrządami optycznymi (lunetą) strzela się nie dalej niŜ na odległość 200 m, gdyŜ
celność strzału na większą odległość jest problematyczna, głównie ze względu na opad pocisku i
ewentualnie paralaksę w lunecie.
•
Z broni bez przyrządów optycznych w zasadzie nie powinno się strzelać na odległość większą niŜ 100
m.
5
Plik z chomika:
Latino87
Inne pliki z tego folderu:
Do egzaminu ustnego PZŁ.mp3
(83532 KB)
Regulamin polowań.mp3
(26231 KB)
Kolimator.rtf
(11065 KB)
Broń myśliwska.pdf
(88 KB)
Budowa lunety celowniczej.pdf
(615 KB)
Inne foldery tego chomika:
Anatomia i strzał
Biologia
Czyszczenie broni
Dla przyszłych myśliwych
Dokumenty
Zgłoś jeśli
naruszono regulamin