STAROŻYTNOŚĆ
WYBRANE FORMACJE WOJSKOWE STAROŻYTNOŚCI
Rodzaj wojska
Kraje i okres
Wyposażenie głównych oddziałów
Wojska pomocnicze
Taktyka na polu walki, uwagi
Oddziały rydwanów
Bliski Wschód (II tyś. – pocz. I tys. p.n.e.)
Lekki wóz bojowy zaprzężony w konie. Na wozie: wojownik (wyposażony we włócznię, brązowy miecz i niekiedy lekką zbroję), woźnica, niekiedy łucznik
Lekkozbrojna piechota
Z reguły szereg pojedynków między załogami wozów.
Starcie wymagało dużego, płaskiego terenu
Lekka jazda koczow-ników
Ludy stepowe, m.in. Scytowie, Partowie, Alanowie, Hunowie
Lekkie uzbrojenie ochronne (kaftany skórzane, zbroje typu kolczego), miecz lub szabla, dzida, łuk
Niekiedy lekka piechota
Gwałtowny i szybki atak dający przewagę na wybranym odcinku frontu, duża rola łuczników
Falanga
Grecja, Macedonia, państwa hellenistyczne, najemnicy greccy w Persji (VII – II w. p.n.e.)
Metalowy pancerz, hełm i nagolenniki, duża tarcza, długa
(2-3 m) włócznia, krótki miecz
Lekkozbrojna piechota i konnica
Szyk liniowy, bardzo zwarty (pełną ochronę uzyskiwał żołnierz dzięki tarczy sąsiada), wymagający do starcia płaskiego terenu. Podkreślał równość wspólnie walczących obywateli miasta
Rzymski legion
Imperium rzymskie
(IV w. p.n.e. – IV w. n.e.)
Metalowy pancerz, hełm i nagolenniki, niewielka tarcza, krótki miecz, krótki oszczep
i (część oddziałów) włócznia
Ustawienie w kilku szeregach, kolejno włączanych do walki w razie potrzeby. Starcie zaczynano od wyrzucenia na przeciwnika oszczepów, po którym dochodziło do walki wręcz
Organizacja legionu rzymskiegoa
Rodzaj żołnierzy
Łączna liczebność
Podział
Szyk
Zadania na polu bitwy
Ciężkozbrojna piechota
3000
30 manipułów po 2 centurie dowodzone przez centurionów („setników").
Od II w. p.n.e. 3 manipuły stanowiły kohortę
Od IV w. p.n.e. w trzech rzutach (1200+ 1200 + 600), żołnierze najbardziej doświadczeni w ostatniej linii
Wykonanie decydującego uderzenia na siły wroga
Lekko-zbrojna piechota
1200
Zazwyczaj dołączana do oddziałów ciężkozbrojnych
Podzieleni na oddziały zasilające każdy z trzech rzutów ciężkozbrojnej piechoty
Przygotowanie natarcia ciężko-
zbrojnej piechoty
Konnica
300
10 oddziałów
Z reguły na skrzydłach szyku
Przeciwstawienie się konnicy nieprzyjaciela i okrążenie jego oddziałów
a – według schematu z czasów republiki. Nadto z reguły kilka tyś. pomocniczych wojsk wystawianych przez sprzymierzeńców
krisdenis