- Awans zawodowy nauczycieli – to warto przeczytać i zapamiętać -
Przepisy prawne dotyczące uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli:
1. Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela – w szczególności rozdział 3a Awans zawodowy nauczycieli ( tekst jednolity – Dz. U. z 2003 r. Nr 118, poz. 1112 z późn. zm .- z uwzględnieniem nowelizacji wprowadzonej ustawą z dnia 15 lipca 2004 r. o zmianie ustawy – Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw – Dz. U. nr 179, poz. 1845).
2. Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 grudnia 2004 r. w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli ( Dz. U. Nr 260, poz. 2593 ) – obowiązujące z dniem ogłoszenia, tj. od 8 grudnia 2004 r..
3. Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.).
WAŻNE! W związku z wejściem w życie z dniem 31 sierpnia 2004 r. nowelizacji przepisów ustawy – Karta Nauczyciela oraz rozporządzenia wykonawczego w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli, dokumentacja załączona do wniosków o podjęcie postępowania w sprawie awansu zawodowego nauczycieli składanych po dniu 31 października 2004 r. winna spełniać wymagania określone znowelizowanymi przepisami Karty Nauczyciela oraz przywołanego wyżej rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 grudnia 2004 r.
System awansu zawodowego nauczycieli realizowany jest od 6 kwietnia 2000 r., tj. od dnia wejścia w życie ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy – Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2000 r. nr 19, poz. 239 z poźn. zmianami).
Przepisy art. 9a ust. 1 KN ustalają następujące stopnie awansu zawodowego nauczycieli
1. nauczyciel stażysta,
2. nauczyciel kontraktowy,
3. nauczyciel mianowany,
4. nauczyciel dyplomowany.
Kolejny stopień awansu zawodowego nauczyciel może uzyskać w postępowaniu kwalifikacyjnym lub egzaminacyjnym po spełnieniu następujących warunków – art. 9b ust 1 KN:
1. wymagań kwalifikacyjnych,
2. odbycia stażu w określonym wymiarze,
3. uzyskanie pozytywnej oceny dorobku zawodowego za okres stażu,
4. uzyskanie akceptacji komisji kwalifikacyjnej - dotyczy stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego i dyplomowanego - lub egzaminacyjnej - dotyczy stopnia awansu zawodowego nauczyciela mianowanego.
Ad.1) wymagania kwalifikacyjne określa art. 9 KN oraz przepisy wykonawcze - rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 10 września 2002 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia lub ukończonego zakładu kształcenia (Dz. U. nr 155, poz. 1288).
Ad.2) zgodnie z art. 9c ust. 3 KN w okresie stażu nauczyciel realizuje własny plan rozwoju zawodowego zatwierdzony przez dyrektora szkoły, uwzględniający wymagania określone przepisami rozporządzenia odpowiednio:
a/ dla nauczyciela stażysty - w § 6 ust. 1,
b/ dla nauczyciela kontraktowego - w § 7 ust. 1,
c/ dla nauczyciela mianowanego - w § 8 ust. 1.
Ad.3) ocena dorobku zawodowego nauczyciela ustalona przez dyrektora szkoły może być pozytywna lub negatywna – sporządzona na piśmie, zawiera uzasadnienie oraz pouczenie o możliwości wniesienia odwołania – art. 9c ust. 8 KN.
Ad.4) a/ nauczyciel może uzyskać wymaganą akceptację w postępowaniu przed komisją kwalifikacyjną lub egzaminacyjną jeżeli wykaże, że spełnia niezbędne wymagania do uzyskania odpowiedniego stopnia awansu zawodowego określone w rozporządzeniu:
· n-l stażysta ubiegający się o awans na stopień nauczyciela kontraktowego - § 6 ust. 2,
· n-l kontraktowy ubiegający się o awans na stopień nauczyciela mianowanego - § 7 ust. 2,
· n-l mianowany ubiegający się o awans na stopień nauczyciela dyplomowanego- § 8 ust. 2.
b/ rodzaj i formę dokumentacji, którą nauczyciel winien załączyć do wniosku o podjęcie postępowania kwalifikacyjnego lub egzaminacyjnego określa § 9 rozporządzenia.
Nauczycielowi spełniającemu określone warunki, w drodze decyzji administracyjnej, stopień awansu zawodowego nadaje:
1. nauczycielowi stażyście stopień nauczyciela kontraktowego – dyrektor szkoły - art. 9b ust. 4 pkt 1 KN.
2. nauczycielowi kontraktowemu stopień nauczyciela mianowanego – organ prowadzący szkołę - art. 9b ust. 4 pkt 2 KN .
3. nauczycielowi mianowanemu stopień nauczyciela dyplomowanego – organ sprawujący
nadzór pedagogiczny - art. 9b ust. 4 pkt 3 KN .
4. W przypadku, jeżeli w trakcie pracy zawodowej nauczyciel uzyskał wyższy poziom wykształcenia niż określony w wydanym akcie nadania stopnia awansu zawodowego, na wniosek nauczyciela odpowiedni organ wydaje nowy akt nadania odpowiedniego stopnia awansu zawodowego, uwzględniający uzyskany poziom wykształcenia – art. 9f ust. 1 KN.
I. Terminy, o których należy pamiętać:
1. Nauczyciel rozpoczyna staż z początkiem roku szkolnego, nie później jednak niż w ciągu 14 dni od dnia rozpoczęcia zajęć - art. 9d ust. 1, 2 i 3 KN.
2. Nauczyciel stażysta w terminie 20 dni od dnia rozpoczęcia zajęć przedkłada dyrektorowi szkoły projekt planu rozwoju zawodowego - § 3 ust. 1 rozporządzenia.
3. Nauczyciel kontraktowy i nauczyciel mianowany projekt planu rozwoju zawodowego załącza do wniosku o rozpoczęcie stażu skierowanego do dyrektora szkoły - § 3 ust. 2 rozporządzenia.
4. W terminie 30 dni od dnia rozpoczęcia zajęć – dyrektor szkoły zatwierdza projekt planu plan rozwoju zawodowego lub zwraca go nauczycielowi do poprawy ze wskazaniem, w formie pisemnej, zakresu niezbędnych zmian (dotyczy - nauczyciela stażysty, kontraktowego i mianowanego ) - § 3 ust. 3 rozporządzenia.
5. Nauczyciel obowiązany jest niezwłocznie poprawić projekt planu rozwoju zawodowego zgodnie z zaleceniami dyrektora szkoły i ponownie przedłożyć projekt dyrektorowi szkoły - § 3 ust. 4 rozporządzenia – należy pamiętać, że procedury uzgodnienia w zakresie naniesienia wskazanych poprawek w planie rozwoju i jego zatwierdzenia należy dokonać w ciągu 30 dni od dnia rozpoczęcia zajęć;
- uwaga! w trakcie trwania stażu dopuszczalne jest dokonywanie zmian w planie rozwoju zawodowego - § 4 ust. 2 i 3 rozporządzenia.
-
6. W terminie 30 dni od dnia zakończenia stażu nauczyciel zobowiązany jest do złożenia dyrektorowi szkoły sprawozdania z realizacji planu rozwoju zawodowego - § 4 ust. 4 rozporządzenia.
7. W terminie 14 dni od dnia zakończenia stażu przez nauczyciela - opiekun stażu przedstawia dyrektorowi szkoły projekt oceny dorobku zawodowego nauczyciela za okres stażu (dot. nauczyciela stażysty i kontraktowego) - § 5 rozporządzenia.
8. W terminie 14 dni od dnia otrzymania zawiadomienia o dokonywanej ocenie dorobku zawodowego nauczyciela – rada rodziców powinna przedstawić swoją opinię. Nie przedstawienie opinii rady rodziców nie wstrzymuje postępowania dotyczącego dokonania oceny dorobku zawodowego nauczyciela za okres stażu– art. 9c ust. 7 KN.
9. W terminie nie dłuższym niż 21 dni od dnia złożenia sprawozdania z realizacji planu rozwoju zawodowego - dyrektor szkoły ustala ocenę dorobku zawodowego nauczyciela za okres stażu - § 9c ust. 6 KN.
10. W terminie 14 dni od dnia otrzymania oceny dorobku zawodowego – nauczycielowi służy odwołanie do organu sprawującego nadzór pedagogiczny. Organ sprawujący nadzór pedagogiczny rozpatruje odwołanie w terminie 21 dni - art. 9c ust. 9 KN.
11. Terminy składania wniosków o podjęcie postępowania w sprawie nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela – art. 9d ust. 7 KN
a) nauczyciel stażysta i nauczyciel kontraktowy składają wniosek o podjęcie odpowiednio postępowania kwalifikacyjnego lub egzaminacyjnego w roku uzyskania pozytywnej oceny dorobku zawodowego –/nauczyciel stażysta do dyrektora szkoły, nauczyciel kontraktowy do organu prowadzącego szkołę
a) nauczyciel mianowany w okresie 3 lat od dnia otrzymania pozytywnej oceny dorobku zawodowego za okres stażu składa wniosek o podjęcie postępowania kwalifikacyjnego – do organu sprawującego nadzór pedagogiczny;
W przypadku niedotrzymania terminów złożenia wniosku, o których mowa w ppkt. a i b, nauczyciel zobowiązany jest do ponownego odbycia stażu w pełnym wymiarze –art. 9d ust. 7 KN.
12. Nauczyciel, który złoży wniosek o podjęcie odpowiednio postępowania kwalifikacyjnego lub egzaminacyjnego do dnia 30 czerwca danego roku - właściwy organ wydaje decyzję o nadaniu lub odmowie nadania stopnia awansu zawodowego w terminie do dnia 31 sierpnia danego roku – art. 9b ust. 3 KN.
13. Nauczyciel, który złoży wniosek o podjęcie odpowiednio postępowania kwalifikacyjnego lub egzaminacyjnego do dnia 31 października danego roku - właściwy organ wydaje decyzję o nadaniu lub odmowie nadania stopnia awansu zawodowego w terminie do dnia 31 grudnia danego roku – art. 9b ust. 3a KN.
14. W terminie 14 dni od otrzymania decyzji w sprawie nadania stopnia awansu zawodowego lub odmowie nadania nauczycielowi przysługuje prawo wniesienia odwołania do organu wyższego stopnia, za pośrednictwem organu, który wydał decyzję – art. 9b ust. 7 KN w związku z art. 129 k.p.a.
15. Przepisy art. 39 ust. 1 i 1a KN ustalają, że zmiana wysokości wynagrodzenia w czasie trwania stosunku pracy w związku z uzyskaniem kolejnego stopnia awansu zawodowego nauczyciela następuje odpowiednio - z pierwszym dniem roku szkolnego następującego po roku szkolnym, w którym nauczyciel uzyskał wyższy stopień awansu (wnioski złożone do 30 czerwca), albo z dniem 1 stycznia danego roku następującego po roku kalendarzowym, w którym nauczyciel uzyskał wyższy stopień (wnioski złożone do 31 października).
Uwaga: terminy wyszczególnione w punktach 3 - 5 oraz 6 - 10 dotyczą również nauczycieli kontraktowych i mianowanych, którzy w okresie trwania stażu zmienili miejsce zatrudnienia i podjęli zatrudnienie w szkole nie później niż 3 miesiące po ustaniu poprzedniego stosunku pracy i za okres dotychczas odbytego stażu otrzymali pozytywną ocenę dorobku zawodowego - (§3 ust. 5 rozporządzenia w związku z art.9f ust. 2 KN ).
II. Informacje dotyczące stażu:
· zgodnie z art. 3 pkt 3 KN ilekroć w ustawie jest mowa o stażu należy przez to rozumieć okres zatrudnienia nauczyciela w przedszkolach, szkołach, placówkach i innych jednostkach organizacyjnych, o których mowa w art. 1 ust. 1 i 1a oraz w ust. 2 pkt 2 ustawy KN, w wymiarze co najmniej ½ obowiązkowego wymiaru zajęć, rozpoczętego i realizowanego w trybie i na zasadach określonych w przepisach rozdziału 3a KN;
· na podstawie art. 22 ust. 3 i 4 KN w przypadku nauczyciela zatrudnionego w kilku szkołach, który w żadnej z nich nie jest zatrudniony w wymiarze co najmniej ½ obowiązkowego wymiaru zajęć, ale łącznie jednak wymiar jego zajęć stanowi co najmniej ½ obowiązkowego wymiaru zajęć dla danego stanowiska – organ sprawujący nadzór pedagogiczny wyznacza dyrektora szkoły, który wykonuje czynności związane z odbywaniem stażu przez nauczyciela, a w tym powołuje opiekuna stażu, dokonuje oceny dorobku zawodowego oraz wskazuje nauczycielowi właściwego dyrektora szkoły lub właściwy organ do złożenia wniosku o podjęcie odpowiednio postępowania kwalifikacyjnego lub egzaminacyjnego;
1. Wymiar stażu;
a) nauczyciel stażysta ubiegający się o stopień awansu nauczyciela kontraktowego – 9 miesięcy – art. 9c ust. 1 pkt 1 KN,
b) nauczyciel kontraktowy ubiegający się o stopień awansu nauczyciela mianowanego- 2 lata i 9 miesięcy – art. 9c ust. 1 pkt 2 KN,
c) nauczyciel mianowany ubiegający się o stopień awansu nauczyciela dyplomowanego – 2 lata i 9 miesięcy – art. 9c ust. 1 pkt 3 KN,
d) nauczyciel posiadający co najmniej stopień naukowy doktora - rok i 9 miesięcy -art. 9c ust. 2 KN,
e) nauczyciel, który uzyskał stopień awansu nauczyciela kontraktowego w trybie art. 9a ust. 3 KN – dyrektor szkoły może skrócić staż do roku i 9 miesięcy – art. 9c ust....
jjaremka