ORGANIZACJA I ZARZĄDZANIE
EGZAMIN: 1/ 29-05-2005 na 8:30
2/ 12-06-2005 poprawa i wpis do indeksu
Forma: test- podział na grupy 1-5- czas 25 min- test wielokrotnego wyboru, 10-15 pytań 1 tym jedno pytanie otwarte, pytania wyświetlane na rzutniku, odpowiedzi będziemy pisać na specjalnych formularzach
Wszystkie odpowiedzi mogą być prawidłowe lub tylko część z nich
Punktacja : dobra odpowiedź "+1" ; zła odpowiedź "-1"
Literatura:
1/ J,Stoner i Ch. Wankel " Kierowanie " PWN
2/ W.Kieżun "Sprawne zarządzanie organizacją " SGH 1997 r lub późniejsze
3/ J.Apanowicz, A.Czerwiński, M. Czerska, B.Nogalski, R.Rutka " Zarządzanie i Organizacja"
4/ "Organizacja i zarządzanie" - tych samych autorów , wydanie UG
I WYKŁAD 20/02/2005
TEZY:
1/ Przedmiot badań i wzgląd badawczy teorii organizacji i zarządzania
2/ Inter i wielodyscyplinarność teorii organizacji i zarządzanie
3/. Podstawowe nurty i kierunki nauki zarządzania
4/ Pojęcie organizacji ( 3 znaczenia- rzeczowe , czynnościowe, atrybutowe)
5/ Więzi organizacyjne
6/ Organizacja jako system
7/ Cykl działania zorganizowanego
8/ Cykl działania zorganizowanego a fazy czynności kierowania
9/ Pojęcia sterowania, kierowania, zarządzania i administrowania
10/ Źródło władzy organizacyjnej
11/ Wymagane umiejętność i na poszczególnych szczeblach kierowania
12/ Źródła oraz składniki władzy i autorytetu
13/ Rola kierownika wg .Mintzberga
14/ Misja i cykl jej realizacji
15/ Strategia i proces zarządzania strategicznego
1/ PRZEDMIOT BADAŃ I WZGLĄD BADAWCZY TEORII
ORGANIZACJI I ZARZĄDZANIA
Przedmiotem badań są organizacje złożone z ludzi i zasobów materialnych, którymi Ci ludzie posługują się w działaniach zmierzających do realizacji celów uznanych za wspólne
Wzgląd badawczy - analiza zjawisk i procesów zachodzących w organizacjach dokonywana jest z punktu widzenia sprawności funkcjonowania organizacji jako całości jej poszczególnych podsystemów.
2/ INTER I WIELODYSCYPLINARNOŚĆ TEORII ORGANIZACJI I ZARZĄDZANIE
Organizacja i zarządzanie korzysta z nauk:
- prawo
- psychologia
- socjologia
- filozofia i ergonomia
- teoria systemów i cybernetyka
- technika
-matematyka
-prakseologia (nauka o sprawnym działaniu- ojcem tej nauki jest prof. T.Kotarbiński, nauka ta daje język, służy on do definiowania wielu zjawisk Organizacji i Zarządzania)
W ramach Organizacji i Zarządzania utworzyły się pod dyscypliny (wielodyscyplinarność):
- teoria podejmowania decyzji
- techniki organizatorskie - nauka o narzędziach organizatorskich
- badania metod pracy
3/. PODSTAWOWE NURTY I KIERUNKI NAUKI ZARZĄDZANIA
- są to nauki stosunkowo młode , powstały na początku ubiegłego stulecia . Ojcem tych nauk jest F.Taylor- który w 1903 roku wydał pierwszą pracę uznaną za początek nauk zarządzania.
W Polsce w 1904 r swoją pierwszą pracę opublikował Karol Adamiecki.
Pierwszą osobą, która zajęła się badaniami naukowymi nad organizacja i zarządzaniem jest amerykański inżynier TAYLOR, żyjący na przełomie XIX i XX wieku. Był on owładnięty myślą o uzyskaniu wzrostu wydajności pracy. Obiektem jego badań byli robotnicy na stanowiskach wykonawczych. W chwili obecnej odmianę systemy Taylorowskiego mamy w Japonii.Taylor zalicza się do szkoły klasycznej.
Na marginesie:
Co robił aby osiągnąć wzrost wydajności pracy?1. Badał ruchy robocze – obserwował zachowanie przy pracy – ruchu ciała, rąk i nóg – wykazał, że niektóre ruchy można skrócić lub wyeliminować – zastosował badania chronometryczne.2. Podział pracy – zastosował podział pracy na drobne elementy, które zostały przydzielone wielu osobom – cel – nabycie wprawy i przez to szybsze wykonywanie danych czynności.3. Oddzielenie wykonawstwa od przygotowania – pracownik na stanowisku wykonawczym powinien dostawać gotowe rysunki, normy, elementy do wykonania pracy a proces przygotowania został przesunięty do biur przygotowania pracy.4. motywacja pieniężna – pobudzanie do wydajności za pomocą pieniądza – Taylor opracował pewne normy pracy dziennej – ustalone na podstawie najbardziej wydajnych osób – akord progresywny – przy przekroczeniu normy zadanej – dużo większy wzrost premii.
Kolejnymi prekursorami teorii Organizacji i Zarządzania byli H.Ford oraz czeski przemysłowiec Batta. Zaczęli szukać możliwości obniżania kosztów produkcji. Ford wprowadził taśmę produkcyjną dzięki temu zwiększył wydajność pracy a produkcja wzrosła
NURTY ORGANIZACJI I ZARZĄDZANIA:
* KIERUNEK TAYLOROWSKI /Ford, Batta/
- Kierunek administracyjny nurt klasyczny i neoklasyczny
* TEORIA BIUROKRACJI / Beger/ tzw "nowa fala"
- Kierunek psychologiczny nurt psycho-socjologiczny
- Kierunek socjologistyczny
- Kierunek systemowy Nurt systemowy
- Kierunek cybernystyczny
- Kierunek badań operacyjnych
6/ ORGANIZACJA JAKO SYSTEM
ORGANIZACJA- jest to całość wyodrębniona ze względu na części , której cechą jest to, że poszczególne części współprzyczyniając się do powodzenia całości (ludzie+aparatura+cele)
System organizacyjny wg H.Leavitt'a
otoczenie
Cele i zadania Ludzie
Struktura Środki
organizacyjna techniczne
Przedmiotem zainteresowań Organizacji i zarządzania są takie organizacje, w których możemy wyróżnić:
- Ludzi
- środki techniczne
- struktury organizacyjne
- cele i zarządzania
które są ze sobą wzajemnie powiązane i tworzą interakcje.
4/ POJĘCIE ORGANIZACJI ( 3 ZNACZENIA- RZECZOWE , CZYNNOŚCIOWE, ATRYBUTOWE)
I - Trzeba zorganizować wycieczkę do Egiptu
/znaczenie organizacji czynnościowe/
II - Organizacja Narodów Zjednoczonych zrzesz wiele krajów
/znaczenie organizacji rzeczowe/
III- Organizacja czasu wolnego studentów I roku WSTiH studia zaoczne jest dobra.
/znaczenie atrybutowe/
5/ WIĘZI ORGANIZACYJNE
Zależności występujące między elementami organizacji
W organizacjach wyróżniamy 4 rodzaje więzi:a) hierarchiczna /służbowa/ - między przełożonym a podwładnym, przełożony decyduje co i w jakim czasie podwładny ma robić
b) funkcjonalna ( np.lekarz-pacjent)
- wspomagania
- typu hierarchicznego ( wystęujące między elementami administracji państwowej-
powoli przechodzi do historii, Ministerstwo Finansów- Departament Podatkowy - Urzędy Skarbowe)
c) techniczna
d) informacyjna
8/ CYKL DZIAŁANIA ZORGANIZOWANEGO A
FAZY CZYNNOŚCI KIEROWANIA
LP
Etapy cyklu działania zorganizowanego
FAZY
Fazy czynności kierowania
I
Uświadomienie sobie celu działania i powiadomienie o nim członków zespołu
FAZA PREPARACJI
1
Wybór zadania
II
Planowanie (organizowanie struktury procesów funkcjonowania)
2
Przekazywanie podwładnym ogólnie sformułowanych zadań
3
Przekazywanie podwładnym ewentualnych instrukcji w sprawie sposobu wykonania zadań
III
Pozyskiwanie i rozmieszczenie zasobów (organizowanie widzianej statystycznie struktury instytucji)
4
Stwarzanie dla podwładnych sytuacji motywacyjnych
5
Stwarzanie dla podwładnych warunków wykonania zadań
IV
Realizacja
FAZA REALIZACJI
-
V
Kontrola
FAZA KONTROLI
6
Kontrola otrzymanych wyników
Cykl działania Zorganizowanego - to cykl organizacyjny, działania w sposób zorganizowany czyli myśleć przed działaniem. Teorią działania zorganizowanego jest H.Lechatelier- francuski chemik, który do kierunku taylorwskiego tworzył teorię.
Składa się z 5 etapów (powyżej). Można go podzielić na 3 fazy:
I- faza preparacji - faza właściwego przygotowania się do działania
II- faza realizacji - kiedy pozyskane środki i zasoby są w pełni gotowości do działania możemy przejść do realizacji
III- faza kontroli
W przypadku zadań zrytualizowanych nie ma fazy preparacji od razu przechodzi się do realizacji ( np. praca na poczcie). Każde działanie da się sprowadzić do cyklu działania ograniczonego ( nawet przejście przez ulicę).
Fazy czynności Kontroli - to typ Cyklu działania zorganizowanego, dotyczą zadań kierownika , kierownik w większości przypadków nie realizuje zadań jakie powierzone są jego komórce organizacyjnej.
9/ POJĘCIA KIEROWANIA, STEROWANIA,
ZARZĄDZANIA I ADMINISTROWANIA
STEROWANIE - to wszelki...
Solceress