rekomendacjaAntykoncepcja.pdf

(107 KB) Pobierz
Sat5nowisko całość
Rekomendacje
Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego w sprawie antykoncepcji
Zgodnie z treścią i duchem ogólnoświatowych praw reprodukcyjnych każda kobieta
ma prawo decydować czy chce mieć dzieci, w jakich odstępach czasu i ile.
Planowanie rodziny jest moralnym obowiązkiem i prawnym wymogiem w
kształtowaniu postaw lekarzy i ich podopiecznych.
Polskie Tow. Ginekologiczne powołało w dniu 24 października 2003 roku Komisję
do Spraw Rekomendacji Antykoncepcji w składzie:
Prof. Dr hab. Marian Szamatowicz, Prof. Dr hab. Marek Spaczyński, Prof. Dr hab.
Romuald Dębski, Prof. Dr hab. Krzystof Drews, Prof. Dr hab. Grzegorz Jakiel, Dr
n.med. Medard Lech, Dr hab. Tomasz Niemiec, Prof. Dr hab. Stanisław Radowicki,
Prof. Dr hab. Tomasz Pertyński, Dr n.med. Grzegorz Południewski, Prof. Dr hab.Piotr
Skałba, Prof. Dr hab. Alina Szymankiewicz- Warenik.
Polskie Towarzystwo Ginekologiczne stoi na stanowisku, że nowoczesna i skuteczna
antykoncepcja jest jedynym, profilaktycznym przeciwdziałaniem ciążom
niepożądanym i ich przerywaniu.
W Polsce są dostępne następujące sposoby antykoncepcji: metody okresowej
abstynencji seksualnej, środki plemnikobójcze, prezerwatwy, wkładki
wewnątrzmaciczne, preparaty zawierające jeden lub dwa składniki hormonalne w
formie doustnej lub w iniekcji.
Przy wyborze metody należy przede wszystkim uwzględniać jej skuteczność
antykoncepcyjną (patrz Aneks Nr 1). Należy także poinformować zainteresowanych o
zasadach poprawnego i bezpiecznego stosowania.
Do oceny metod antykoncepcji stosuje się następujące kryteria medyczne:
Skuteczność,
Odwracalność,
Bezpieczeństwo,
Akceptacja,
Korzyści poza-antykoncepcyjne.
Ocena poszczególnych metod, według kryteriów medycznych, znajduje się w
Aneksie Nr 2.
Metodą antykoncepcji z wyboru u większości kobiet jest stosowanie nisko i
średniodawkowych dwuskładnikowych tabletek antykoncepcyjnych (DTA).
Przepisywanie DTA musi być poprzedzone badaniem lekarskim. Badanie lekarskie
przed włączeniem środka antykoncepcyjnego powinno obejmować:
Dokładny wywiad lekarski,
1
 
Pomiar ciśnienia tętniczego krwi,
Badanie piersi (zakres zależny od wieku pacjentki),
Badanie ginekologiczne połączone z pobraniem rozmazu cytologicznego.
Bezwzględnymi przeciwwskazaniami do stosowania DTA są: [1] ciąża, [2] nowotwory
estrogenozależne, [3] ciężkie choroby wątroby, [4] choroby układu sercowo-
naczyniowego i zakrzepica (w przeszłości lub obecnie), [5] otyłość (BMI powyżej 35),
[6] nadciśnienie tętnicze, [7] długotrwałe unieruchomienie, [8] palenie papierosów (u
kobiet po 35 roku życia). Szczegółowe omówienie zasad bezpiecznego stosowania
DTA przedstawione jest w Aneksie Nr 3.
Kolejną metodą antykoncepcji jest użycie progestagenów w postaci iniekcji oraz
tabletek doustnych. Przeciwwskazania są takie same jak przy DTA. Dużej
ostrożności wymaga stosowanie tej metody u kobiet z obniżonym nastrojem i
depresją, z ryzykiem osteoporozy, a także u planujących ciążę w okresie krótszym
niż 2 lata.
Wewnątrzmaciczne wkładki antykoncepcyjne nie powinny być stosowane u kobiet
przed pierwszą ciążą, oraz u kobiet z chorobami narządów płciowych.
Zalecenia dotyczące metod stosowania antykoncepcji w zależności od wieku i
rodności pacjentek.
Wybór metody, zwłaszcza u kobiet bardzo młodych, powinien uwzględniać wiele
czynników, szczególny nacisk należy położyć na wszystkie zasady bezpieczeństwa.
Zalecenie DTA u młodocianych należy indywidualizować i uzależnić od stopnia
dojrzałości fizycznej i psychicznej oraz wpływu na zdrowie reprodukcyjne. Przy
braku przeciwwskazań, generalnie należy DTA uznać jako metodę z wyboru dla
nieródek. Przy doborze metody należy uwzględnić też stosowanie prezerwatyw,
środków plemnikobójczych oraz metody okresowej abstynencji. W tej grupie kobiet
nie zaleca się stosowania wkładek domacicznych.
Dla kobiet, które rodziły i planują jeszcze macierzyństwo należy zalecać
antykoncepcję w oparciu o DTA, ze wskazaniem na preparaty nisko i
2
średniodawkowe. W wybranych sytuacjach dopuszczalne jest stosowanie wkładek
domacicznych.
W grupie kobiet, które rodziły i nie planują już macierzyństwa zaleca się
(uwzględniając wiek) stosowanie DTA z progestagenami drugiej lub trzeciej
generacji, progestagenów oraz wkładek domacicznych (w tym z levonorgestrelem).
Dla kobiet karmiących oraz dla kobiet w wieku powyżej 35 roku życia i palących
papierosy, za bezpieczną i skuteczną antykoncepcję należy uznać tabletki i iniekcje
zawierające wyłącznie progestagen, oraz wkładki domaciczne.
W okresie przedmenopauzalnym stosowanie antykoncepcji odgrywa ważną rolę
gdyż kobieta przeważnie posiada już planowaną liczbę dzieci. Zalecane w tym
okresie są dwa zasadnicze sposoby antykoncepcji: [1] DTA, [2] wkładki
wewnątrzmaciczne (w tym zawierające levonorgestrel).
Antykoncepcja w wieku przedmenopauzalnym może być zastosowana po dokładnej
analizie ewentualnego ryzyka. Dodatkowymi korzyściami, poza antykoncepcją, jest
regulacja zaburzonych w tym okresie życia, cykli miesięcznych, zmniejszenie
obfitości krwawień i zabezpieczenie przed rozrostami endometrium. W tej grupie
kobiet zaleca się podawanie nisko i średniodawkowych DTA. Wkładka zawierająca
levonorgestrel jest środkiem polecanym szczególnie u kobiet wymagających
podawania progestagenów.
Antykoncepcja doraźna nie powinna być stosowana jako stała metoda planowania
rodziny. Jej wartością jest zapobieganie niepożądanej ciąży w sytuacjach
szczególnych.
Nie ma uzasadnienia medycznego do zalecania przerw w stosowaniu antykoncepcji
hormonalnej jeżeli istnieje nadal potrzeba zapobiegania ciąży.
Aneks Nr 1
3
 
NIEPOWODZENIA W TRAKCIE STOSOWANIA POSZCZEGÓLNYCH METOD
ANTYKONCEPCJI (Wskaźnik Pearla’ - liczba ciąż mimo stosowania danej metody
antykoncepcji w przeliczeniu na 100 kobiet stosujących daną metodę przez pierwsze
12 miesięcy)*
Metoda antykoncepcyjna
Przy skrupulatnym
przestrzeganiu
wszystkich zaleceń
dotyczących stosowania
danej metody
Przy niepełnym
przestrzeganiu
wszystkich zaleceń
dotyczących stosowania
danej metody
Tabletki antykoncepcyjne
dwuskładnikowa E+P
0,1
6,0 – 8,0
Iniekcje hormonalne typu depo-
0,3
0,3
Tabletka antykoncepcyjna
jednoskładnikowa (P)
(skuteczność oceniana u kobiet w
okresie laktacji)
0,5
1,0
Antykoncepcyjna wkładka domaciczna 0,6 0,8
Prezerwatywa męska 3,0 14,0
Środki plemnikobójcze 6,0 26,0
Metody okresowej abstynencji 1,0 - 9,0 20,0
Współżycie bez zabezpieczenia 85,0 85,0
*/ źródło: Hatcher RA i inni, The Essentials of Contraception Technology, Baltimore, John Hopkins
University, Population Information Program, 2001
Aneks Nr 2
KRYTERIA DOBORU POSZCZEGÓLNYCH METOD ANTYKONCEPCJI
Metody okresowej abstynencji :
Skuteczność – dość niska (Wskaźnika Pearla’ od 1,0 do 20,0),
Odwracalność - całkowita,
4
Bezpieczeństwo - pełne,
Akceptacja – zróżnicowana,
Inne korzyści – brak wymiernych korzyści.
Dwuskładnikowe tabletki antykoncepcyjne (DTA):
Skuteczność - wysoka (Wskaźnik Pearla’ od 0,1 do 8,0),
Odwracalność - pełna,
Bezpieczeństwo - wysokie,
Akceptacja - duża,
Inne korzyści - duże.
Iniekcje antykoncepcyjne typu depo-:
Skuteczność - bardzo wysoka (Wskaźnik Pearla’ 0,3),
Odwracalność – pełna (czasami powrót płodności może nastąpić w wydłużonym
okresie),
Bezpieczeństwo – wysokie,
Akceptacja – duża,
Inne korzyści – duże.
Wewnątrzmaciczne wkładki antykoncepcyjne:
Skuteczność - wysoka (Wskaźnik Pearla’ 0,6 – 0,8)
Odwracalność - niepełna (z uwagi na możliwość wystąpienia zakażeń narządu rodnego
lub ciąży ektopowej),
Bezpieczeństwo – wysokie,
Akceptacja – duża,
Inne korzyści (wkładka z progestagenem może być alternatywą dla tabletek
antykoncepcyjnych).
Środki plemnikobójcze i prezerwatywy:
Skuteczność – niezbyt wysoka (dla prezerwatyw od 3,0 do 14,0, dla środków
plemnikobójczych od 6,0 do 26,0),
Odwracalność – pełna,
Bezpieczeństwo – wysokie,
Akceptacja – zróżnicowana,
Inne korzyści (prezerwatywy – profilaktyka chorób przenoszonych drogą płciową).
Aneks Nr 3
KLASYFIKACJA PRZECIWWSKAZAŃ DO STOSOWANIA DTA WEDŁUG WHO
(ATLANTA 1994 WHO/FRH/FPP/96.9) UPROSZCZEŃ DOKONAŁ J. GUILLEBAUD.
Według tej klasyfikacji wszystkie pacjentki można podzielić na cztery grupy, w zależności od
nie występowania, lub występowania przeciwwskazań.
5
 

Plik z chomika:

Inne pliki z tego folderu:

Inne foldery tego chomika:

Zgłoś jeśli naruszono regulamin