bentos.pdf
(
495 KB
)
Pobierz
105448818 UNPDF
BENTOS
Definicja:
Bentos
- ogół organizmów zwierzęcych i roślinnych, zamieszkujących dno zbiorników
wodnych, przytwierdzonych lub osiadłych na nim, albo zamieszkujących osady denne.
Królestwo: zwierzęta
Typ: parzydełkowce
Gromada:
Stułbiopławy
(HYDROZOA)
Stułbiopławy
(HYDROZOA)
Zwierzęta o symetrii
promienistej, o miękkim workowatym ciele, długości maksymalnie do kilku mm, z
widocznymi (w powiększeniu) licznymi długimi, cienkimi czułkami, pojedyncze lub
kolonijne.
Za typowego pod względem budowy ciała przedstawiciela tej gromady można jednak uznać
stułbię płową
(Hydra vulgaris)
- pospolity krajowy gatunek słodkowodny. Stułbie te żyją na
dnie i na roślinach wodnych w stawach, jeziorach i rzekach. Mają one postać polipów
wielkości 1--3 mm. Na górnym odcinku ciała znajduje się wieniec czułków (ramion)
okalających otwór gębowy. Otwór ten prowadzi do obszernej jamy gastralnej zwanej jamą
chłonąco-trawiącą. Stułbie prowadzą życie osiadłe. Przyczepione są do podłoża dolnym,
rozszerzonym końcem ciała, tzw. stopką. Mogą też poruszać się, krocząc" wygięte w łuk na
stopce i ramionach lub przytwierdzając się na przemian to stopką, to ramionami.
Ciało stułbi jest zbudowane z dwóch warstw komórek - epidermy i gastrodermy. W skład
epidermy wchodzą komórki nabłonkowo-mięśniowe i rozrzucone wśród nich komórki
czuciowe i parzydełkowe. Gastrodermę tworzą komórki nabłonkowo-mięśniowe.
Występujące w epidermie (szczególnie licznie na ramionach) komórki parzydełkowe, będące
rodzajem komórek gruczołowych, służą do obezwładniania ofiar za pomocą zawartej w
parzydełkach toksycznej cieczy.
Stułbie są drapieżne. Żywią się pierwotniakami i drobnymi zwierzętami (małymi
skorupiakami, larwami owadów). Ofiary chwytane są ramionami, obezwładniane
parzydełkami i kierowane przez otwór gębowy do jamy chłonąco - trawiącej, gdzie ulegają
trawieniu - najpierw pozakomórkowemu, następnie wewnątrzkomórkowemu.
Rozmnażanie stułbi odbywa się bezpłciowo lub płciowo. Bezpłciowo stułbie rozmnażają się
przez pączkowanie: powstawanie młodych osobników przez uwypuklenie się ciała osobnika
macierzystego. Po wykształceniu własnego otworu gębowego nowo powstała stułbia odrywa
się od osobnika macierzystego, by rozpocząć samodzielne życie. Rozmnażanie płciowe
występuje zwykle jesienią, a także w związku z pogorszeniem się warunków środowiska
(temperatury i zasobności pokarmowej). Na ciele stułbi tworzą się wówczas gonady w formie
dwojakiego rodzaju nabrzmień: stożkowatych (w górnej części polipa, pod ramionami) -
wypełnionych plemnikami, i półkulistych (w dolnych partiach ciała) - zawierających po
jednej dużej komórce jajowej. Gamety powstają z
komórek interstycjalnych
w epidermie.
Stułbia płowa jest obojnakiem; wśród stułbiopławów występują też gatunki
rozdzielnopłciowe. Zapłodnienie następuje wewnątrz organizmu macierzystego, który
wkrótce potem ginie. Otoczona grubą osłoną zygota zimuje, a wiosną rozwija się w młodego
polipa.
Hydra sp.
Hydra vulgaris
Hydra sp
Hydra
vulgaris
Domena: eukarioty
Królestwo: zwierzęta
Typ: czułkowce
Gromada:
Mszywioły
Mszywioły
(BRYOZA)
Gromada wodnych bezkręgowców z typu
czułkowców,
często traktowana jako oddzielny typ;
znane od ordowiku, współcześnie ok. 4 tys. gat.; tworzą osiadłe lub pełzające kolonie, okryte
galaretowatą lub chitynową osłoną; w budowie pojedynczego osobnika rozróżnia się: część
głowową (polipid), zaopatrzoną w aparat czułkowy (lofofor) dookoła otworu gębowego, oraz
część tylną (cystyd) łączącą się z pniem kolonii; obojnaki, rozwój ze swobodnie pływającą
larwą (cyfonautes); bezpłciowo rozmnażają się przez pączkowanie lub
statoblasty
; tworzą
mszyste powłoki na roślinach i przedmiotach podwodnych w przybrzeżnej strefie, gł. mórz
tropik. oraz wód słodkich (np. rozpiórek,
Plumatella repens
).
Kształt kolonii bardzo zróżnicowany (drzewkowaty, wydłużony, buławkowaty), różna też ich
konsystencja, (galaretowate, skórzaste etc.), kolonie galaretowate mogą się bardzo powoli
poruszać. Roztarte nie pachną jodem. Pod niewielkim powiększeniem (ok. 10x) widać
pojedyncze osobniki, tkwiące w chitynowych rurkach i zaopatrzone w wieniec czułków.
BRYOZA
(kolonia)
BRYOZA
(szkielet
kolonii)
Plumatella
fungosa
(schemat
budowy)
rozpiórek
Plumatella
repens
rozpiórek
Plumatella
repens
GĄBKI
(PONIFERA)
Typ: Gąbki (PONIFERIA)
Rząd: (CORNACUSPONGIA)
Gromada: (INCALCAREA) gąbki nie wapienne
Rodzaj:
Ephydatia
Rodzaj:
Spongilla
Gąbki słodkowodne nie mają określonego kształtu. Ich forma zależy od podłoża, na którym
porastają. Mogą tworzyć warstwę o grubości kilku centymetrów z licznymi naroślami i
odgałęzieniami.
Ephydatia
jest bardziej płaska,
Spongilla
ma liczne gałązkowate wyrostki.
Wielkość kolonii jest bardzo zmienna. Barwa żółtozielona zależna od koloru detritusu
unoszącego się w wodzie. Na powierzchni gąbki widoczne mogą być dość szerokie (2-3 mm)
oscula, u żywych osobników w postaci niewielkich rurek lekko wystających ponad
powierzchnię. Widać wyraźnie, że każdy otwór otoczony jest jedną komórką. Ponad
powierzchnię gąbki wystają liczne zakończenia igieł szkieletalnych.
Spongilla
sp.
(kolonia)
Epydatia
fluviatilis
Spongilla
lacustris
Spongilla
lacustris
Mięczaki
(Mollusca)
Ślimaki
(Gastropoda)
Należą do typu mięczaków
(Mollusca)
. Gromada ta liczy około 90 tys. gatunków. Mają
pojedynczą skorupę, zwykle zwiniętą spiralnie, która w razie potrzeby służy za schronienie
dla reszty ciała, tj. nogi wraz z głową. Ślimaki poruszają się za pomocą silnie rozwiniętej
podeszwowatej nogi, wydzielającej obficie śluz, dzięki czemu następuje zmniejszenie tarcia
między nogą a podłożem. Oprócz nogi w ciele ślimaka odróżnić można głowę zaopatrzoną w
czułki (tzw. "różki"), oczy oraz otwór gębowy i wór trzewiowy, okryty muszlą.
Najpospolitszym ślimakiem żyjącym we wszystkich rodzajach naszych wód (stawy, rzeki)
jest
błotniarka
(Lymnaea stagnalis)
, należąca, tak jak zatoczek i rozdętka, do rodziny
ślimaków płucodysznych. Posiada stożkowato skręconą muszlę. Wyróżnia się niebywałą
żarłocznością; przywleczona do akwarium może zniszczyć w krótkim czasie wszystkie
rośliny. Niektóre gatunki (np. b. moczarowa
(Galba truncatula)
mogą być żywicielami
pośrednimi niebezpiecznych pasożytów. Innym rozpowszechnionym ślimakiem jest
rozdętka
(Physa gyrina)
, charakteryzująca się bardzo dużą płodnością, z tego względu zawleczona
wraz z roślinnością lub planktonem do akwarium może stać się plagą. W środowisku
słodkowodnym żyje
zatoczek
(Planorbarius corneus)
o skorupie średnicy do 4 cm, zwiniętej
w jednej płaszczyźnie. Jest gatunkiem jajorodnym, odżywiającym się drobnymi wodorostami.
Wymienione ślimaki mają jamę płucną, która umożliwia im oddychanie tlenem
atmosferycznym, dlatego też zaliczy się je do ślimaków płucodysznych. Są jednak gatunki
oddychające za pomocą skrzeli powietrzem rozpuszczonym w wodzie. Są to ślimaki
skrzelodyszne. Do nich należy żyjąca w jeziorach, stawach i rzekach
żyworódka
(Viviparus
viviparus)
. Jej muszla zwinięta spiralnie dochodzi do 4 cm.
Oddycha skrzelami, przebywając w słodkich wodach stojących i płynących, zarośniętych
roślinami, o mulistym dnie. Żyworódka jest rozdzielnopłciowa, przy czym zaznacza się u niej
dymorfizm płciowy. U ślimaka tego zachodzi zjawisko żyworodności. Młode rodzą się
uwolnione od błony jajowej i od razu pełzają jak osobniki dorosłe.
Błotniarka
Lymnaea
stagnalis
Rozdętka
Physa gyrina
Zatoczek
Planorbarius
corneus
Żyworódka
Viviparus
viviparus
Małże
(Bivalvia
).
Jest to gromada mięczaków obejmująca zarówno gatunki morskie, jak i słodkowodne (około
15 tys.) o ciele zróżnicowanym na worek trzewiowy i nogę, całkowicie okrytym dwoma
fałdami płaszcza, w której znajduje się para skrzel, i wytworzoną przez płaszcz dwuklapową
muszlą. Żerując na dnie oczyszczają one nieco wodę z zawiesin organicznych, niszcząc
jednak urządzone podłoże i wykopując rośliny wysuwaną ze skorup mięsistą nogą. Ponadto
zużywają duże ilości tlenu, a ich larwy, zwane glochidiami, przytwierdzają się za pomocą
specjalnych haczyków i gruczołów bisiorowych do płetw i skóry ryb, pasożytując na nich
przez okres jednego do dwu miesięcy, po czym porzucają żywiciela, opadają na dno i
rozpoczynają samodzielny tryb życia. Z tych względów małże nie nadają się do trzymania w
zbiornikach z rybami.
Jedynie dopuszczalne w sadzawkach są racicznice
(Dreissena
polymorpha)
. Ich larwy nie pasożytują na rybach, wolno pływając dają początek nowym
koloniom. Są to niewielkie - ok. 2-3 cm długości małże, prowadzące osiadły tryb życia,
świetnie oczyszczają wodę z organicznych cząstek i drobnych, pływających glonów.
Pospolitymi i często spotykanymi na całym niżu Polski w wodach stojących i wolno
płynących o dnie piaszczystym i mulistym są:
szczeżuja
Anadonta cygnea
i
skójka
(Unio
pictorum)
. Są to rozdzielnopłciowe małże, niepożądane w sadzawkach. Jedynie w przypadku
hodowli różanki trzeba na czas rozmnażania umieścić je w sadzawce. Ich dwupłatowe skrzela
służą jako komory lęgowe dla ikry.
Racicznica
Dreissena
polymorpha
Szczeżuja
Anadonta
cygnea
Skójka
Unio pictorum
Skójka
Unio pictorum
(glonhidium)
Skójka
Unio pictorum
(glonhidium
na skrzelach)
Skójka
Unio pictorum
(glonhidium -
cysta)
Skorupiaki (Crustacea)
Kiełż zdrojowy
(Gammarus pulex)
.
Jest to drobny słodkowodny skorupiak denny, należący do podgromady pancerzowców
(Malacostraca)
rzędu obunogów
(Amphipoda)
. Bytuje głównie w płynących wodach o
piaszczystym dnie, występuje również w wodach stojących. Ten pospolity gatunek
skorupiaka dorasta do 2 cm długości. Jest dosyć pospolity w naszych wodach, stanowiąc
doskonałe pożywienie dla ryb. Odżywia się częściami roślinnymi, napastując również
mniejsze zwierzęta w
odne.
Gammarus
pulex
Gammarus
pulex
Gammarus
pulex
samiec +
samica
Ośliczka wodna
(Asellus aquaticus)
.
Często spotykanym zwierzęciem słodkowodnym, występującym w stojących lub wolno
płynących wodach, gdzie pełza po dnie, odżywiając się szczątkami roślin jest ośliczka wodna,
należąca do tej samej gromady, co kiełż, rzędu równonogów
(Isopoda)
. Dorasta do 15 mm
długości. Należy jednak uważać, aby nie posiadały one na grzbiecie czerwonych pasów i
kropek, gdyż
świadczy to o tym, iż są nosicielami pasożytów szkodliwych dla ryb
.
Asellus
aquaticus
Asellus
aquaticus
Asellus
aquaticus
Asellus
aquaticus
na muszli
Viviparus
viviparus
Rakowce, raki
(Malacostraca)
Rakowce, Raki
(
Decapoda
)
Są przedstawicielami gromady skorupiaków, dzielącej się na dwie podgromady: pancerzowce
(
Malacostraca
) - organizmy o wyższym stopniu rozwoju, żyjące w wodach morskich,
słodkich i na lądzie; są skorupiakami o stałej liczbie segmentów, i członowce (
Entomostraca
)
- drobne zwierzęta niżej uorganizowane, z których wiele wchodzi w skład planktonu.
Podgromada pancerzowców dzieli się na kilka rzędów, z których wyodrębniamy rząd
dziesięcionogów (
Decapoda
). Do rzędu tego, dzielącego się na dwa podrzędy:
(Natantia)
-
pływające i
(Repetantia)
- pełzające, należą raki. Są to jedni z największych w naszych
wodach przedstawiciele gromady skorupiaków. Ich ciało okryte jest twardym dobrze
rozwiniętym pancerzem barwy brunatnej, zgniłozielonej lub błękitnej, pokrywającym część
przednią, jednolitą, zwaną głowotułowiem i tylną, członowaną, zwaną odwłokiem.
Plik z chomika:
darkokd
Inne pliki z tego folderu:
Peter Beck - Rośliny Akwariowe.pdf
(37940 KB)
Jak wymieniać wodę w akwarium.pdf
(105 KB)
Czym karmić ryby akwariowe.pdf
(2443 KB)
'Rośliny akwariowe' wydanie 2008.ppt
(22488 KB)
Rośliny akwariowe 2007.ppt
(32263 KB)
Inne foldery tego chomika:
██ CZASOPISMA
1181 ebooków mobi
akwarystyka
Człowiek
Dla dorosłych
Zgłoś jeśli
naruszono regulamin