krew1.pdf

(200 KB) Pobierz
54139112 UNPDF
PATOLOGIA KRWI I UKŁADU KRWIOTWÓRCZEGO
Podstawowe funkcje krwi (przypomnienie):
transport tlenu za pośrednictwem Hb,
udział w procesach obronnych organizmu,
udział w hemostazie.
ponadto dodatkowy udział w:
termoregulacji.
przekazywaniu sygnałów humoralnych.
transporcie.
Objętość krwi krążącej:
całkowita cbjętości krwi krążącej u dorosłego wynosi 7-8 % masy ciała,
czyli 4-6 l co odpowiada 70-100 ml/kg mc.
Normowolemia jest utrzymywana głównie poprzez przesunięcia płynów z
przestrzeni pozanaczyniowych.
Zmiany objętości krwi krążącej
Wzrost obserwujemy w:
ciąży,
czerwienicy prawdziwej,
w zastoinowych wadach serca.
w stanach przewodnienia.
Spadek obserwujemy w:
w krótkim czasie po obfitym krwotoku,
w zaburzeniach gospodarki wodno-elektrolitowej (wymioty,
biegunka, obfite pocenie się. głodzenie zupełne)
UKŁADY GRUPOWE KRW
1. układ grupowy ABO.
2. układ Rh.
3. układ Lewis.
4. układ MNS.
5. układ Lutheran (Lu a 0 )
6. układ Kell
7. układ Duffy
8. układ Kidd
Układy 5-8 mają istotne znaczenie w dużych międzynarodowych bankach
krwi z uwagi na różnice rasowe w częstości występowania poszczególnych
antygenów. Są określane jako słabe antygeny grupowe krwi i często nie
podlega sprawdzaniu. 10-1000 słabiej wzbudzają biosyntezę przeciwciał przy
niezgodności antygenowej.
REAKCJE POPRZETOCZENIOWE
Próba zgodności serologicznej /próba krzyżowa/ wykonywana przed
przetoczeniem krwi to uzyskanie pewności, że w osoczu biorcy krwi nie ma
przeciwciał, które mogłyby reagować z jakimkolwiek z antygenów krwinek
czerwonych dawcy. Metoda wykrywania przeciwciał oparta na zjawisku
aglutynacji erytrocytów pod wpływem przeciwciał pozostaje praktycznie
niezmieniona od prawie 150 lat. Po raz pierwszy aglutynację zaobserwował A.
Creite w Getyndze w 1869 r. Obecnie w diagnostyce powszechnie stosuje się
test antyglobulinowy Coombsa bezpośredni i pośredni.
W przypadku przetoczenia krwi niezgodnej grupowo dochodzi do masywnej
hemolizy wewnątrznaczyniowej ze wszystkimi konsekwencjami rozpadu
erytrocytów i podaży wolnej hemoglobiny co nieuchronnie prowadzi do
wstrząsu. Po przeżyciu pierwszej reakcji rozwija się ostra niezapalna
niewydolność nerek.
CHOROBA HEMOLITYCZNA NOWORODKÓW ( erythroblastosis foetalis )
Jest on zwykle rezultatem niezgodności grup krwi matki i płodu. Hemoliza występuje
wtedy, gdy przeciwciała matki przeciw poszczególnym antygenom grupowym krwi
przechodzą przez łożysko i wiążą się z krwinkami czerwonymi płodu, które następnie
są, niszczone w śledzionie. Antygenem najczęściej odpowiedzialnym za konflikt
serologiczny jest czynnik Rh o (D) - z układu antygenów grupowych krwi Rh /93-95 %
przypadków/, rzadziej - C. E, Kell. Konfliktowi serologicznemu w zakresie czynnika
Rh towarzyszy hemoliza pozanaczyniowa.
Choroba hemolityczna noworodków przebiega w zależności od nasilenia hemolizy
pod postacią:
niedokrwistości hemolitycznej.
żółtaczki noworodków
ciężki uogólniony obrzęk płodu
Porody martwego płodu zdarzają się w 15 % wszystkich porodów z choroba
hemolityczną. Śmierć wewnątrzmaciczna zwykle ok ??? tyg ciąży
Leczenie polega na częściowej transfuzji wymiennej z podaniem krwinek
płukanych oraz objawowym zwalczaniem niewydolności krążeniowo -
oddechowej i kwasicy.
Nowoczesna profilaktyka polega na wykrywaniu potencjalnego ustawienia
konfliktowego pomiędzy matką a ojcem. Badania miana przeciwciał anty-D w
12 i 28 tyg ciąży. a w razie potrzeby podawaniu matce surowicy ant -D
ERYTROCYT
finalna komórka erytropoezy. 7 m m średnicy - 110-120 dni życia
szereg erytrocytarny: pronormoblast -> zasadochłonny normoblast
-> wczesny normoblast wielobarwliwy -> póżny normoblast
wielobarwliwy -> retikulocyt szpikowy -> retikulocyt krwi -> erytrocyt
pozbawiona jądra komórkowego, mitochondriów i rybosomów,
pozbawiona enzymów cyklu kwasów trójkarboksylowych oraz energii
z procesu glikolizy
" obładowana" Hb.
Sprawny układ reduktazy MetHb, zależny od glikolizy i podaży NAD i
NAPH zabezpiecza erytrocyt przed nadmiernym utlenieniem poprzez podaż
zredukowanego glutationu. Zmniejszenie ilości zredukowanego glutationu o
spadek aktywności białek enzymatycznych, dezintegracja błony komórkowej
ostatecznie hemoliza.
Dobrze znanym przykładem tego typu zaburzeń jest niedobór
enzymatyczny cyklu pentozowego, bądź glikolizy beztlenowej w erytrocytach.
W zaburzeniu cyklu pentozowego pod postacią niedoboru dehydrogenazy
glukozo-6-fosforanowej /G-6-DP/ erytrocyt jest bardziej podatny na hemolizę.
Jest to spektaktakularny przykład:
polimorfizmu genetycznego /ponad 100 izoform enzymu/.
złożonych zależności człowiek – środowisko.
Ten typ enzymopatii jest bardzo częsty w tych regionach środkowej Afryki lub
Sardynii gdzie obserwuje się endemiczne występowanie malarii lub fawizmu.
Znanych jest cały szereg enzymopatii erytrocytów o zróżnicowanym sposobie
dziedziczenia podzielonych na dwie grupy: powodujące hemolizę i
niewpływające bezpośrednio na hemolizę erytrocytów.
Hemoliza to skutek:
enzymopatii,
hemoglobinopatii
defektów budowy błony komórkowej
Patologiczne erytrocyty:
anizocyty /różna wielkość krwinek/
polikilocyty /różny kształt krwinek/
mikrocyty /krwinki zmniejszone/.
makrocyty i megalocyty /krwinki powiększone/
akantocyty /erytrocyty kolczaste/
syderoblasty i syderocyty krwinki ze zgromadzonym żelazem/
dreponocyty /krwinki sierpowate,. zawierające patologiczną HbS.
HEMOGLOBINOPATIE
Hb jest:
chromoproteina
zlepkiem części barwnikowej /hemu/ z białkiem globiny,
tetramerem złożonym z dwóch par jednakowych łańcuchów
polipeptydowych
HbA - hemoglobina dorosłych - łańcuchy a2b2 .
HbE - hemoglobina zarodkowa - łańcuchy d2e2 /Gower/, łańcuchy d2 g2
/Portiand/,
HbF - hemoglobina płodowa - łańcuchy a2g2
HbF charakteryzuje się większym powinowactwem do tlenu, ma to
zasadnicze znaczenie w wymianie gazowej na poziomie łożyska w życiu
płodowym.
Hb patologiczne charakteryzują się zmianą struktury I rzędu łańcucha b
co skutkuje
niestabilnością cząsteczki i niedokrwistością niesferocytową.
methemogiobinopatią /Fe 2+ w Fe 3+ utrata zdolności wiązania tlenu w
sposób odwracalny/.
wzrostem powinowactwa do tlenu /hipoksja tkankowa i poliglobulia/.
zmniejszeniem powinowactwa do tlenu /HbS, protekcja heterozygot
na zakażenie Plasmodium
Gdy zmiana AA w łańcuchu Hb nie powoduje zmian w transportowaniu tlenu
to taką Hb określa się jako hemoglobinę naturalną.
TALASEMIE
Zaburzenia syntezy łańcucha globiny, najczęściej łańcucha b powoduje
zastępowanie go łańcuchami g i d / HbF i HbA 2 / i jest podłożem niedokrwistości
niedobarwliwej, określanej jako niedokrwistość śródziemnomorska /ch.
Cooleya. thalassaemia maior /.
Nieprawidłowa budowa łańcucha b powoduje wytrącanie Hb. zaś erytrocyty o
kształcie tarcz strzeleckich nie mają zdolności transportu tlenu i są
eliminowane w śledzionie i wątrobie. Dziedziczy się autosomalnie
dominująco.
Choroby krwi i narządów krwiotwórczych oraz niektóre choroby przebiegające
z udziałem mechanizmów autoimmunologicznych (D50-D89)
1. Niedokrwistości z niedoborów pokarmowych (D50 D53)
2. Niedokrwistość hemolityczne (D55 - D59)
3. Niedokrwistości aplastyczne i inne (D60 - D64)
4. Zaburzenia krzepnięcia, plamice i inne skazy krwotoczne
5. Inne choroby krwi i narządów krwiotwórczych (D70 -D77)
6. Niektóre choroby dotyczące mechanizmów immunologicznych (D80-D83)
Niedokrwistości z niedoborów pokarmowych (D50-D53)
050 NiecokfwistcECf z ntedcboru iclaza
051 r-Jiedokr,v;stctci z niedoboru witaminy B,2
■ 052 Niedoknvi3tolć z niedolwru kwasu fonov/ego D53 Inne n(edokrv«stośd z niedoborów
pokarmowych Niedokrv/istośct hemolityczne {D55-D59) 055 Niedokrwistość spowodowana
zabuizeniami enzymatycznymi 055 Talsse.mia
057 Zaburzenia pofączone z sierpov/atokr\vinkowością D58 Inne dziedziczne niedokrwistośd
hemolityczne
059 Nabyta niedokrwistość hemofity.-zna Niedokrwistości aplastyczne i inne (D60-O64)
060 Nabyta apiazja czj-sto C2erwof)0krwinkov.'3 (erythroblastopema) D51 Jnne nietiokrwislośd
aplastyczne
052 Ostra niedokn^^stość pokrv/otoc2na
053* Niedokrwistość w przebiegu chorób przewlekłych sklasyfikować /ch gdzie indziej
054 inne aiedokrwistośd
Zaburzenia krzepnięcia, plamice i inne skazy krwoto zne (D65-D69)
055 Rozsiane wykrzepianie wewnątrznaczyniowe (zespóJ odv,'tókni'ma) DS6 Dziedziczny niedot)ór
czynnika VIU
057 Dziedziczny niedobór czynnika IX
058 Inne zaburzenia krzepnięcia OSf) Piarr.ica i inne skazy krwotoczne
Inne choroby krwi i narza^dóv/ krwiotv^órczych (D70-D77)
r.'C .-"•'.crsnuiocyioza
• •■ - ;'>.r:!;rzf.-r.ia czynnoj'-.; crr-;'.'-;IO';ytóv/ wielojądr;<of"--■"■'
i:::- :-r.o zst-jrzcnia Oo:.yczące ^--^-^inek białych
f.r 3 C':robv śledziony
1/75 J^TiC chooby kAvi I n;;r/OCO--.-t;rv.-iolwófCZycli
076 Niekiófc choroby dotyczące ukfadu s.aleczkowo-śródWonkowcgo i - Oionnego
077- Inne choroby krv.i , n3rz ądóv^ kav,otwórczycii w przebiegu choroh :.Masyfikoxv5nych gdzie indz
N:ekiore choroby dotycz ące mechanizmów immunolog': .-nych (D80-DS9)
O80 Niedooory odporno ść, z przewagą defektu odiX)rr,ości hunjorai.ncj
08-; Mieszane medoboiy odporno ściowe
082 Niedob ór odpomośa skojarzony z innymi pov>'32nymi wadami
083 Pospolity zmienny niedob ór odporności 08< Inne niedobory odporność:
086 Ssr1<cidcZ5' J}-:'^
089 inne zabulenia przebiegaj ące z udz-:afem mechanizmów immunoi- .,; :nyct^ n.osklasyfikcwanych
O niedokrwistości mówi się. gdy stężenie Hb nie osiąga dolnej granicy
przedziału referencyjnego, właściwego dla wieku i płci badanego.
U zdrowych osób występuje silna korelacja pomiędzy
stężeniem Hb,
liczbą erytrocytów,
wartością hematokrytu.
U dorosłych zakresy prawidłowe liczby erytrocytów wynoszą:
mężczyźni 4.4-5.8 x 10 12 /l
kobiety
4.1-5.2x10 12 /l
Prawidłowe wartości hematokrytu (Ht) wynoszą:
mężczyźni 0.40-0.51
kobiety
0.36 – 0.46
Prawidłowe stężenie Hb, zakresy referencyjne stężenie Hb (g/dl):
krew pępowinowa 13.5-20.5
pierwszy dzień życia 15.0-23.5
dzieci 6 mż. - 6 r.ż. 11.0-14.5
dzieci 6 rż - 12 r.z 12.0-15.5
dorośli mężczyźni 13.0-17.0
dorosłe kobiety
11.0- 14.0
Niedokrwistość jest manifestacją choroby, a nie ostatecznym rozpoznaniem.
Jeżeli niedokrwistość rozwija się wolno u dzieci i dorosłych, jej objawi są
nieznaczne dopóki stężenie Hb nie obniży się poniżej 7-8g/dl
kobiety w ciąży
12.0-15 5
Zgłoś jeśli naruszono regulamin