(2)
Systemy okablowania strukturalnego.
Początki systemów okablowania strukturalnego wiążą się z rozwojem sieci komputerowych i przejściem od systemów z jednym komputerem centralnym z blisko usytuowanymi terminalami do sieci lokalnych łączących stacje robocze. O rozwoju systemów okablowania strukturalnego zadecydowały następujące czynniki:
· Spadek cen systemów komputerowych.
· Rozwój urządzeń sieciowych oraz oprogramowania.
· Zróżnicowanie protokołów transmisji i rodzajów złącz.
· Rozwój technologii sieci LAN oraz WAN.
· Mała skalowalność stosowanych dotychczas rozwiązań.
Koncepcja okablowania strukturalnego polega na takim poprowadzeniu medium sieciowego w budynku, aby z każdego wyznaczonego punktu telekomunikacyjnego był dostęp do sieci LAN, usług telefonicznych oraz dedykowanej sieci zasilającej. Wymaga to instalacji gniazd w regularnych odstępach w całym obiekcie. Zakłada się, że powinno się umieścić jeden podwójny punkt abonencki (2xRJ45 oraz gniazdko dedykowanej sieci zasilającej) na każde 10 metrów kwadratowych powierzchni biurowej. Tak rozwiązany system okablowania pozwala przesunąć dowolne stanowisko pracy do wybranego miejsca w budynku i zapewnić jego podłączenie do każdego systemu teleinformatycznego przez proste podłączenie kabla.
Jako podstawowe topologie dla okablowania strukturalnego zaleca się topologię gwiazdy lub topologię drzewa (hierarchiczna gwiazda). Te topologie zapewniają poprowadzenie osobnego kanału (kabla) od każdego użytkownika bezpośrednio do szafy rozdzielczej (punktu dystrybucyjnego).
Założenia projektowe systemu to określenie rodzaju medium na którym oparta jest instalacja (światłowód, kabel miedziany ekranowany lub nieekranowany itp.), sekwencji podłączenia żył kabla, protokołów sieciowych, zgodności z określonymi normami.
Okablowanie pionowe (kable miedziane lub/i światłowody) ułożone zazwyczaj w głównych pionach (kanałach) telekomunikacyjnych realizujące połączenia pomiędzy punktami rozdzielczymi systemu.
Punkty rozdzielcze to miejsca będące węzłami sieci w topologii gwiazdy, służące do konfiguracji połączeń. Punkt zbiegania się okablowania poziomego, pionowego i systemowego. Gromadzą aktywny sprzęt sieciowy (koncentratory, przełączniki itp.). Najczęściej jest to szafa lub rama 19-calowa o danej wysokości wyrażonej w jednostkach U (1U=45 mm=1,75 cala).
Okablowanie poziome to część okablowania pomiędzy punktem rozdzielczym a gniazdem użytkownika.
Gniazda abonenckie to punkt przyłączenia użytkownika do sieci strukturalnej oraz koniec okablowania poziomego od strony użytkownika. Zazwyczaj są to dwa gniazda RJ-45 umieszczone w puszce lub korycie kablowym.
Połączenia systemowe oraz terminalowe to połączenia pomiędzy systemami komputerowymi a systemem okablowania strukturalnego.
Połączenia telekomunikacyjne budynków często nazywane okablowaniem pionowym między-budynkowym lub okablowaniem campusowym. Zazwyczaj realizowane na wielowłóknowym zewnętrznym kablu światłowodowym.
Polaryzacja określa fizyczne wymiary i kształt gniazda modularnego oraz wtyczki. Przykładowe rodzaje gniazd i wtyków stosowanych w sieciach teleinformatycznych to: RJ 11, RJ 12 lub najbardziej popularne WE8W/RJ45 - wtyk 8 pinowy (ang. Western Electric 8 Wires).
Sekwencja wyznacza porządek, w jakim żyły kabla UTP są podłączane do odpowiednich pinów (zacisków) modularnych wtyczki lub złącza. Wyróżniamy następujące rodzaje sekwencji:
USOC - występująca powszechnie w telefonii (rysunek 5).
EIA 568B (AT&T258A)- najpowszechniej stosowana w sieciach okablowania strukturalnego (lub pokrewna do niej 10Base-T).
T2
Biały/Pomarańczowy
1
R2
Pomarańczowy/Biały
2
T3
Biały/Zielony
3
R1
Niebieski/Biały
4
T1
Biały/Niebieski
5
R3
Zielony/Biały
6
T4
Biały/Brązowy
7
R4
Brązowy/Biały
8
EIA 568A w porównaniu z sekwencją 568B zamienione są miejscami para 2 i 3.
EIA 356A trzyparowa wersja sekwencji 568B, w której para 4 została pominięta (piny 7 i 8 nie są podłączone).
Punkt dystrybucyjny (rozdzielczy) to miejsce, w którym znajdują się wszystkie elementy łączące okablowanie pionowe z poziomym oraz urządzenia aktywne sieci teleinformatycznej. Fizycznie jest to realizowane jako szafa (stojąca lub wisząca) lub rama rozdzielcza z panelami oraz elementami do przełączania i podłączania przebiegów kablowych. Możliwe jest umieszczenie elementów rozdzielczych bezpośrednio na ścianie lub półce.
Na rysunku pokazany jest typowy punkt rozdzielczy dla niewielkich instalacji (do kilkuset punktów). Uwzględniono na nim zalecony rozkład dla elementów w szafie rozdzielczej. Przy dużych instalacjach sieci okablowania strukturalnego, należy tak projektować układ punktów rozdzielczych, aby minimalizować długości kabli krosowych.
Główny punkt rozdzielczy MDF (ang. Main Distribution Frame) to punkt centralny okablowania w topologii gwiazdy. Zbiegają się w nim kable z sąsiednich budynków, pięter i miejskiej centrali telefonicznej oraz odchodzą przebiegi pionowe (do pośrednich punktów dystrybucyjnych IDF w obiekcie) i poziome do punktów abonenckich
zlokalizowanych w pobliżu MDF (do 90m). Często umieszczony jest na parterze lub na środkowej kondygnacji budynku (np. 2 piętro budynku 4 piętrowego), w jego pobliżu znajduje się centralka telefoniczna, serwer lub inny sprzęt aktywny.
Pośredni punkt rozdzielczy IDF (ang. Intermediate Distribution Frame) lub inaczej SDF (ang. Sub-Distribution Frame) to lokalny punkt dystrybucyjny obsługujący najczęściej dany obszar roboczy lub piętro.
Aby przydzielić użytkownikowi podłączonemu do gniazda abonenckiego wybrany kanał komunikacji w systemie komputerowym lub telefonicznym, wystarczy połączyć odpowiednie gniazdo (port) panelu systemowego z gniazdem panelu rozdzielczego odzwierciedlającego gniazda użytkowników. Umiejscowienie punktów rozdzielczych jest wyznaczane przy uwzględnieniu maksymalnej długości 90m przebiegów kablowych poziomych, obejmujących dany obszar roboczy.
Punkt abonencki, do którego przyłączony jest użytkownik sieci strukturalnej składa się standardowo z podwójnego gniazda typu RJ45 i ewentualnie dodatkowego gniazda światłowodowego, umieszczonych najczęściej w puszce instalacyjnej (natynkowej, podtynkowej lub przeznaczonej pod suchy tynk). Dodatkowo punkt abonencki może posiadać gniazdo dedykowanej sieci elektrycznej.
Standardowym nośnikiem sygnałów w okablowaniu poziomym jest skrętka czteroparowa miedziana kategorii 5. Poza tym można stosować kabel światłowodowy wielomodowy.
K. Walkowiak, LAN
aneciakurczaczek